دوستان تا حالا کسی با استفاده از قیاس و مقایسه کردن تونسته نتیجه ی منطقی و معقول بگیره؟ با مواردی که تا به حال دیدیم، فکر نمی کنم.
قیاس ما اشتباهه، چون ما از پایه قیاس رو بلد نیستیم. ما با مقایسه کردن، قصد رسیدن به نتیجه ی منطقی رو نداریم، بلکه قصد رسیدن به مقصود مورد نظر خودمون رو داریم.
استفاده از قیاس به صورت ناصحیح:
الف) آیا اسلام معتقد است که عقل، زنان نصف ِ مردان است؟
ب) می دانیم که ارث زن نصف ِ مرد است.
قیاس: میزان ِ رسیدن ِ ارث به هر شخص با توجه به میزان ِ عقل ِ اوست.
نتیجه گیری: عقل ِ زنان نصف ِ مردان است!!!!!!!!!!!
به همین راحتی میشه با قیاس، به نتیجه ی دلخواه رسید، اما آیا این نتیجه گیری مورد قبول و منطقی هست؟
شاهد این هستیم که دوستان با اشاره به عملکرد تیم ملی ژاپن، عملکرد تیم ملی ایران و کی روش رو زیر سوال می برن، در طرف مقابل هم بعضی ها با اشاره به عملکرد تیم ملی در این جام جهانی، عملکرد برانکو در تیم ملی رو زیر سوال می برن!!!
«تیم برانکو تو جام جهانی فقط یک امتیاز آورد در حالیکه تیم کی روش 4 امتیاز آورد اونم تو یک گروه که تیمای بزرگتری بودن. پس کی روش مربی بهتری بوده واسه تیم ملی و برانکو افتضاح بود»
«تیم کی روش تو جام ملتها در مرحله ی اول حذفی، به عراق باخت و حذف شد، در حالیکه تیم برانکو تا نیمه نهایی رفت بالا. پس برانکو مربی بهتری بوده واسه تیم ملی و کی روش کاری نکرده»
هر دو نفر به راحتی زیر سوال رفتن!!! اما در این موارد، عقل و منطق هیچ جایگاهی نداره و بی عقلی و بی منطقی موج میزنه. به همین ترتیب افرادی که به این روش از قیاس استفاده می کنن، در واقع دارن بی عقلی و بی منطقی می کنن. نه به خاطر نتیجه ای که از قیاسشون می گیرن، بلکه بخاطر شیوه ای از مقایسه که به کار می برن.
قیاس، وسیله ای هست که میتونه در مسائل کوچک، چالش های بزرگی ایجاد کنه. بزرگترین مسئله ی مورد اختلاف بین شیعه و سنی، استفاده از قیاس در استنباط احکام هست. جایی که تفاوت بسیار ناچیزی وجود داره اما با شیوه های ناصحیح، به اون دامن زده شد و بزرگترین شکاف ها ایجاد شد. قیاس رو فقط در موارد خاص و جایی که کارایی داره استفاده کرد تا نتیجه بده. در سایر موارد، مطمئناً قیاس هیچ نتیجه ای نخواهد داشت. درخصوص خطرناک بودن قیاس همین مورد کافیه: «اول کسی که در مقابلهی نص قیاس آورد ابلیس بود: (ابلیس گفت : من از آدم بهترم ، زیرا مرا از آتش آفریدی و او را از گِل …)»
بیاین منطقی باشیم و با مقایسه کردن، ارزش، اهمیت و کارایی افراد و خودمون رو پایین نیاریم.
از قیاسی که بکرد آن کر گزین ** صحبت ده ساله باطل شد بدین
خاصه ای خواجه قیاس حس دون ** اندر آن وحیی که هست از حد فزون
گوش حس تو به حرف ار در خور است ** دان که گوش غیب گیر تو کر است
اول آن کس کاین قیاسکها نمود ** پیش انوار خدا ابلیس بود
گفت نار از خاک بیشک بهتر است ** من ز نار و او ز خاک اکدر است
پس قیاس فرع بر اصلش کنیم ** او ز ظلمت ما ز نور روشنیم
گفت حق نی بل که لا انساب شد ** زهد و تقوی فضل را محراب شد
این نه میراث جهان فانی است ** که به انسابش بیابی جانی است
بلکه این میراثهای انبیاست ** وارث این جانهای اتقیاست