هیئت وزیران اسپانیا امروز جمعه ۲۴ اوت (۲ شهریور) طرح انتقال بقایای جنازه ژنرال فرانچسکو فرانکو، دیکتاتور سابق این کشور را تسلیم پارلمان می کند. این پیشنهاد در کشوری که هنوز با گذشته خود دست و پنجه نرم میکند، بین احزاب اختلاف افکنده است.
پدرو سانچز که دولتش ۱ ژوئن سال جاری (۱۱ خرداد) بعد از سرنگونی دولت محافظهکار ماریانو راخوی به قدرت رسید، در همان زمان قصد خود را در این باره اعلام و گفته بود «اسپانیا، به عنوان یک دموکراسی اروپایی جاافتاده، نمیتواند به خود اجازه دهد از نمادهایی که بین اسپانیاییها تفرقه میافکند، استفاده کند.»
بعد از تسلیم این طرح توسط هیئت دولت، پارلمان اسپانیا ۳۰ روز برای تأیید یا رد آن فرصت دارد. این در حالی است که طرح مزبور نه از حمایت حزب لیبرال و نه از حمایت حزب محافظه کار مردمی برخوردارست. اما حزب چپ افراطی پودموس و ملیگرایان باسک و کاتالونیا از طرفداران آن هستند.
مقبره فرانکو در قلب دره لوسکایدوس (دره شهیدان) واقع است. مجموعه مذهبی «دره شهیدان» در۵۰ کیلومتری مادرید برای یادبود پیروزی فرانکو در جنگ داخلی اسپانیا (۱۹۳۶-۱۹۳۹) بین سالهای ۱۹۴۰ تا ۱۹۵۹ توسط زندانیهای سیاسی بنا شده بود. در سال ۱۹۵۹ این مکان به مرکز یادبود قربانیان داخلی و نماد آشتی ملی اسپانیا تبدیل شد.
حدود ۳۴۰۰۰ مبارز ملیگرا و جمهوریخواه نیز در این مکان آرمیدهاند. به همین دلیل هم فرانکو این محل را «محل آشتی» خواند. اما مخالفین، با توجه به اینکه اجساد جمهوریخواهان بدون اجازه خانوادههایشان به دره شیهدان منتقل شد، این مجموعه را «محل جدایی» میخوانند. قبور فرانکو و خوزه آنتونیو پریمو دریورا، مؤسس حزب فاشیستی فالانژ اسپانیا، در مرکز این مجموعه قرار دارد و گروهها و نهادهای افراطی راست برای یادبود در این مکان گردهمایی برگزار میکنند.
دره لوس کایدوس یا دره شهیدان، محل یادبود قربانیان جنگ داخلی اسپانیا و آشتی ملی
در طی دو ماه اخیر، دولت سوسیالیست اسپانیا تلاش کرده این طرح را به شکلی مسالمتآمیز برنامهریزی کند. منطقیترین کار، بازگرداندن جنازه دیکتاتور سابق به خانوادهاش است. اما خانواده فرانکو به شدت با خارج کردن او از مقبرهاش مخالف است. خانواده کودیلو و برادران بندیکتین نیز، که اداره این مجموعه یادبود را به عهده دارند، با نبش قبر و انتقال جسد فرانکو مخالفت میکنند.
میراث فرانکو، چهل و سه سال بعد از مرگش (۱۹۷۵) هنوز باعث شکاف اجتماعی بین طرفداران حکومت او و قربانیان آن است.
حزب محافظهکار مردمی، که اولین حزب پارلمان است، اعلام کرده خواستار بازبینی این طرح در دیوان عالی کشور خواهد شد. پابلو کاسادو، رئیس این حزب گفت: «پدرو سانچز تلاش دارد به جای جذب مردم با نگاه به آینده، اشباح گذشته را زنده کند. او بازکردن زخمهای بسته گذشته تاریک ما را به امروزِ بهتر ترجیح میدهد.»
حزب سوسیالست قبل از تشکیل دولت نیز چنین پیشنهادی را مطرح کرده و در طرح پیشنهادی خود در ماه ژوئیه اعلام کرده بود قصد دارد یک «کمیسیون حقیقت» برای تحقیق در تاریخ جنگ اسپانیا و ارائه فهرستهای دقیق از تعداد قربانیان و همچنین لغو آراء دادگاههای ویژه دوران فرانکو، تشکیل دهد.
ژنرال فرانکو دیکتاتوری بود که بعد از پایان جنگهای داخلی اسپانیا در این کشور در سال ۱۹۳۹ به قدرت رسید و تا زمان مرگش یعنی سال ۱۹۷۵ بر اسپانیا حکومت کرد.
