سندی ارزشمند از زبان پهلوی‌(آذری پهلوی‌) که به عنوان زبان پیشین مردم آذربایجان وسایرمناطق شمال غربی ایران دارای گویش ها ولهجه های مختلفی بوده که دراسناد تاریخی با نام هایی چون آذری،آرانی،تبریزی و...ثبت وضبط گردیده است.???????????????? ابوالمجد تبریزی مورخ نامدار تبریزی حدود ۷۰۰سال پیش در کتاب سفینه تبریز نمونه هایی از زبان پیشین آذربایجان را ذیل نامهایی چون پهلوی،(فهلوی) وتبریزی و...ذکر کرده است. زبان مردم آذربایجان از روز اول ترک نبوده و بعد از تسلط حکومت ترکان ازجمله سلجوقیان و آق قویونلوها وقراقویونلوها ومغولان که در آنها بیشترین سربازانش ترک بودند مردم هم برای داد وستد و برای یادگیری زبان آنها باید ترکی را یاد می گرفتند تا اینکه رفته رفته این زبان درآذربایجان نزد مردم رواج پیدا کرد ومرتبا تکرار شد و به تدریج زبان آذری فهلوی رو به نابودی نهاد و از باقیمانده این زبان میتوان روستای کرینگان منطقه ورزقان و گلین قیه و عنبران اردبیل و..پیدا کرد.