چرا فنلاند بهترین سیستم آموزشی را در جهان دارد؟ رمز موفقیتشان چیست؟ کار گرفتن بیشتر از دانش آموزان؟ خیر... هزار درصد خیر شاید برایتان تعجب برانگیز باشد ولی اصلی ترین دلیل موفقیت نظام آموزشی در فنلاند، حذفِ "تکالیف در خانه" یا همان homework است. اما این سوال پیش می آید که چطور حذف تکالیف در خانه باعث پیشرفت دانش آموزان می شود؟ پاسخ برای روشنفکران فنلاندی ساده بود. خانه جای انجام دادن کارهای مدرسه نیست و تمام کارها باید در مدرسه انجام شود. پس دانش آموزان در خانه چه کنند؟ باز هم پاسخ برایشان ساده بود. هر کاری که دوست دارند!! آنها معتقد بودند دانش آموزان باید بچگیِ خود را داشته باشند و با آغوش باز به استقبال علاقه مندی ها و استعداد های خود بروند. باورِ این مسئله برای محققان آمریکایی سخت بود پس گروهی به فنلاند رفته تا از نزدیک دانش آموزان را ببینند. سوال اولی که از دانش آموزان دبیرستانی فنلاندی پرسیده شد این بود؟ دیشب چقدر برای انجام تکالیف خود در خانه وقت گذاشتید؟ پاسخ متغیر بود و بیشترین زمان صرف شده در خانه برای تکالیف آن هم در مقطع دبیرستان فقط 20 دقیقه بود!! متوسط زمان صرف شده برای انجام تکالیف در خانه زیر 10 دقیقه بود. به اعتقاد فنلاندی ها اصطلاح homework در آووزش امروزی منسوخ شده و جایی ندارد. پس دانش آموزان در خانه چه باید کنند؟ کنار هم باشند، با خانواده ی خود وقت صرف کنند، فعالیت های ورزشی انجام دهند. مطالعه کنند، موسیقی یاد بگیرند و در یک کلام در جستجوی علاقه مندی های خود باشند. سوال بعدی از فنلاندی ها این بود؟ هفته ای چند روز و چه ساعاتی دانش آموزان در مدرسه هستند؟ هفته ای 5 روز و 20 ساعت...یعنی متوسط روزی 4 ساعت. این در حالی است که زمان ناهار و استراحت هم جزو این 4 ساعت محاسبه شده است. پس این بچه ها چطور یاد میگیرند و بهترین بازدهی را دارند؟! فنلاندی ها معتقدند مغز بیش از آن چیزی که ما تصور میکنیم به استراحت نیاز دارد. و اگر این فرصت را به مغز ندهید از یک جایی یادگیری متوقف می شود. و وقتی یادگیری متوقف شود دیگر فایده ای در افزایش ساعت کاری وجود ندارد. فکت: تا بدینجا دانش آموزان فنلاندی کمترین ساعت آموزشی و کمترین سال آموزشی را در جهان دارند. سوال بعدی از دانش آموزان فنلاندی ( مقطع دبیرستان) این بود: به چند زبان بین المللی میتوانید صحبت کنید؟ پاسخ به شدت شوکه کننده بود. هر دانش آموز فنلاندی علاوه بر زبان مادری خود، حداقل به دو زبان بین المللی دیگر مسلط بود. این در حالی بود که بعضی از دانش آموزان سه زبان بلد بودند. بیشترین زبان های مشترک آنگلیسی، آلمانی، فرانسوی و سوئیسی بود. توصیه ای که فنلاندی ها به آمریکایی ها کردند چه بود؟ خود را از شر آزمونهای استاندارد خلاص کنید. شما فقط قبول شدن در آزمون ها رو یاد میدهید نه چیز دیگری. تعریف مدرسه از زبان معلمان فنلادی جالب بود. جایی که یاد میگیرید خوشحال باشید. نه چیزی بیشتر و نه کمتر. سوال بعدی این بود که دانش آموزان در مدرسه دقیقا چه می کنند؟ آن ها با هنر، موسیقی، ادبیات سرو کار دارند..باید آشپزی و خیاطی کنند. باید آواز بخوانند. باید در کارهای گروهی اعم از رقص، گروه های ورزشی و ...شرکت کنند. حال این سوال مطرح می شود اگر در فنلاند آزمونی برگزار نمی شود پس از کجا میتوان فهمید کدام مدرسه ها بهتر هستند کدام بدتر؟ نزدیکترین مدرسه به خانه بهترین مدرسه است. تمام مدارس در فنلاند برابر هستند و از امکانات مشابهی برخوردارند. نکته ی جالب دیگری که در فنلاند وجود دارد این است که بورسیه و مزایای خاص برای هیچ دانش آموزی وجود ندارد.( یعنی مثل ما مدرسه ی تیزهوشان و نمونه دولتی و غیرانتفاعی و ....وجود ندارد و همه ی مدارس یکسان هستند) . این قانون یک مزیت بزرگ دارد و آن این است که پدر مادر های ثروتمند برای اینکه مطمئن شوند پسرشان امکانات لازم را دارد مجبور میشوند به مدرسه کمک کنند و همچنین بچه های ثروتمند در کنار بقیه بزرگ شده و دوست شوند و در بزرگسالی اختلاف طبقاتی تا حد ممکن کمتر شود. در بین معلمان فنلاندی، خانمی بود که ابتدا در آمریکا تدریس میکرد و سپس به فنلاند مهاجرت کرد. خاطره ای که تعریف کرد بسیار جالب بود: هنگامی که در آمریکا بودم، به یاد دارم شعارمان این بود که به بچه ها بگوییم " شما هر کسی که بخواهید میتوانید بشوید". اما وقتی به فنلاند آمدم و دیدم اساس آموزش بر اساس علاقه ی بچه ها و خواست آنان است متوجه دروغ بزرگی که نسل هاست به بچه ها می گوییم شدم. اینجا به عینه محقق شدن اون شعار رو دیدم. نتیجه: مهم ترین دغدغه ی فنلاندی ها در آموزش ، یادگیری ریاضی و انجام دادن به موقع تکالیف نبود. بلکه شادی دانش آموزان بود. اینکه یاد بگیرند به عنوان یک انسان در کنار یکدیگر بزرگ شوند و اجتماعی بار بیایند.
پ ن: :((((((((((((((