کشف تاکتیک آنتی تیکی تاکا،،شاید!!
پس از یک دهه تحلیل داده ها، و مدلهای مقابله با تیم هایی که از ابزار مالکیت توپ با گردش توپ بصورت پاسهای کوتاه، با دقت بالا و ریسک پایین، بطوری که دریافت کننده پاس -توپ- تحت فشار قرار نگیرد و بلافاصله توپ را به مختصاتی مشابه بفرستد، اساس حفظ مالکیت با تعدد نفرات و بازپس گیری سریع توپ توٱم با پرس، شاید شاکله سبک فوتبالی به نام تیکی تاکا باشد، بیش از یک دهه از رونمایی این سبک فوتبالی بصورت تعریف شده میگذرد، اسپانیا، بارسلونا و اخیرا منچسترسیتی بواسطه کادر اسپانیایی خود بطور خاص- کاتالان ها - را میتوان کاشف، پرورش دهنده، معرف، توسعه دهنده و مجری این سبک بازی با توپ را دانست، قطعا این سبک پذیرفته شده و موفقیتهای بزرگی بدنبال داشته، که اینگونه سالها چشم نوازی کرده، نحوه مقابله با تیمهایی که این سبک را بدون نقص اجرا میکنند، از سالها قبل تا امروز تغییرات فراوانی داشته، کسانی که منتقد این مدل از بازی با توپ بودند، همیشه با آنالیز رفتاری سبک بازیکنان و عکس العمل آنها در لحظاتی که توپ از دست میرود، بنظر موفق شده اند، آنتی تیکی تاکا را بصورت یک تاکتیک تعریف شده ارائه دهند، در سبکی که بصورت آگاهانه قید مالکیت توپ را میزنید، با تجمع نفرات خودی در مقابل توپ و پوشش تمام فضاها، هیچ یک از بازیکنان برای گرفتن توپ، محل تعیین شده خود را ترک نمیکند، حتی زمانیکه آنها پشت محوطه جریمه شما بصورت قوسی شکل خیمه زده اند و مدام با چرخش توپ و تغییر منطقه بازی با پاسهای کوتاه سعی دارند شما را وسوسه کنند که روی پای آنها بروید، اما وقتی شما بصورت خطی با بستن منافذ جلو نروید و فقط منتظر یک اشتباه کوچک و قطع توپ شوید، و برنامه تاکتیکی یک انتقال توپ سریع را برای آن لحظه داشته باشید،یک فرار سریع، یک پاس سالم و یک تمام کننده دقیق، میتواند تنها موقعیت تاکتیکی که برایش برنامه ریزی کرده اید را نصیبتان کند و کار را یکسره کنید، این مدل از مقابله با تیمهایی که از مالکیت توپ بیشترین بهره را میبرند، مستلزم ابزارهایی چون تمرکز دفاعی، هوش فوتبالی در انتخاب پاسور و یک تمام کننده قهار است، شاید گزاف نباشد اگر افت محسوس باشگاههایی چون بارسلونا و منچسترسیتی که تقریبا با هر چینشی که وارد زمین شوند نهایتا از مالکیت توپ برای رسیدن به دروازه حریف استفاده میکردند، با این موضوع مرتبط بدانیم، نزدیک ترین مثال بازی دیشب تاتنهام-سیتی و احتمالا اتلتیکو - بارسلونا باشد، کمی آنطرفتر میتوان لستر- منچسترسیتی را نیز اضافه کرد، حال با زبانی ساده و خودمانی تر با یک فلش بک به جام جهانی 2018 روسیه، درقالب تیم های ملی و بازی ایران و اسپانیا هم مختصر بنگرید، در همان بازی هم مشخصا مربی تیم ملی ایران با برنامه ایی مشابه مقابل اسپانیا به میدان میرود، هرچند او ابزار کافی را ندارد و با بدشانسی در خوردن یک گل بد موقع، بدون داشتن، پاسور هوشمند و تمام کننده دقیق، تا زدن گل و موقعیتهای خطرناک گل هم پیش میرود، با این تفاوت که تفاوت سطح فوتبال دو تیم در لحظاتی که تیم ملی ایران در خطوط دفاعی برای پوشش روزنه ها ضعف نشان میدهد، تعدد مدافعان در جلوی دروازه خودی تنها ابزار و داشته یک تیم برای دفع حمله تیم حریف است، هرچند روز بعد بازی، رسانه های اسپانیایی به شدت از نوع بازی دفاعی ایران و تجمع مدافعین انتقاد کردند، اما همین شخص گواردیولا که از اصلی ترین پایه گذاران سبک بازی مبتنی بر مالکیت توپ است در ابراز نظر در مورد تیم ملی فوتبال ایران میگوید، آنها تیم خوبی هستند چون با برنامه بازی میکنند، اما متٱسفانه در خطوط جلوتر و گلزنی مشکل دارند،البته که این تمام بضاعت آنهاست، میگویم تیم خوبی هستند چون میدانند چگونه بازی کنند بدلیل تفکرات سرمربی آنهاست!!
شکی نیست که آن زمان هم گواردیولا درست میگفت و تفکر سرمربی ایران بود که سبب شد در گروهی که قهرمانان سه قاره،با تیم ملی ایران همگروه بودند و خطر از بیخ گوش آنها گذشت، جایی که پس از پایان مرحله گروهی، ایران در ثانیه های آخر میتوانست با گل کردن آخرین فرصت بازی با پرتغال، تیم اول گروه خود شود، که اگر آن توپ گل میشد، کارلوس کیروش اسطوره مربیگری یک ملت لقب میگرفت، اما بدلیل نداشتن ابزار لازم و حرفه ایی این اتفاق نیفتاد و او مقهور واقع گشت، ما هنوز در مورد آنتی تیکی تاکا میگوییم و از مسیر خارج نشده ایم، بالعکس کاملا بیشتر وارد جزئیات شده ایم، یعنی اینکه کیروش هم درک لازم از تقابل با چنین تیمهایی که بصورت شناور و باز بازی میکنند را داشت،و تیم را به امید دعای ملت روانه زمین نکرده بود، دیشب هم مورینیو با تسلط بر این موضوع، همچون آرتتا در نیمه نهایی جام حذفی فصل گذشته لیگ برتر، با بهره از همین تاکتیک، وبستن خطوط محکم دفاعی و هافبکها چیده شده در نقاط مشخص و داشتن ابزار پاسور و تمام کننده دقیق، با دوگل اوبامیانگ، منچسترسیتی را حذف کرد، اینکه نامی از تیمی برده میشود صرفا بخاطر نوع تاکتیک و برتری تاکتیکی بصورت برنامه ریزی شده از سوی مربی و اجرای دقیق بازیکنان است، بنظر میرسد فوتبال مبتنی بر مالکیت در سالهای پیش رو همانند معدنی از الماس باشد که ذخایر آن شاید فراوان باشند، اما برای بهره وری در بازاریابی نیازمند نوآوری و تغییرات برای مقابله با رقیبان هم عیار میباشد.