فوتبال جذابیتها، حساسیتها و زیباییهای زیادی دارد و یکی از این جذابیتها همواره مربوط به دربیهاست. دربیها معمولاً از سایر مسابقات جذابتر هستند و تماشاگران برای فرا رسیدن آن لحظهشماری میکنند؛ اما بهطور کلی دربی چیست؟ بسیاری از ما فقط تقابل دو تیم از یک شهر را دربی میدانیم اما همیشه اینطور نیست. در بسیاری از دربیهای بزرگ، دو تیم از دو شهر مختلف هستند و با اینحال نبردشان دربی محسوب میشود؛ برای مثال و در انگلیس لیورپول و منچستریونایتد در دو شهر مختلف قرار دارند اما نبردشان یکی از حساسترین تقابلهای فصل فوتبال جهان حساب میشود و در اسپانیا نیز رئالمادرید در شهر مادرید قرار دارد و بارسلونا نیز متعلق به ایالت کاتالونیا شهر بارسلونا است، با اینحال الکلاسیکو دربی محسوب میشود. اگر دو شهر مختلف با هم رابطهای دیرینه و یا اختلافی کهن و عمیق داشتهباشند، تقابل دو تیم از این دو باشگاه دربی محسوب میشود؛ پس الزاماً فقط دو تیم همشهری دربی را تشکیل نمیدهند. لیگهای فوتبال بخشی از جذابیت خود را مدیون دربیها هستند و حالا مروری اجمالی داریم روی دربیهای بزرگ و مطرح جهان.
ریورپلاته - بوکاجونیورز؛ سوپرکلاسیکو
بدونشک حساسترین و پرطرفدارترین دربی تیمهای غیراروپایی در آرژانتین برگزار میشود؛ جایی که دو باشگاه پرافتخار ریورپلاته و بوکاجونیورز شهر بوینسآیرس در قامت دو تیم همیشه مدعی در تمام جامها بهمصاف هم میروند و در بسیاری از این دیدارها برد در این دربی حتی از قهرمانی در لیگ آرژانتین هم مهمتر است. ریورپلاته با ۳۴ و بوکاجونیورز با ۲۷ قهرمانی در لیگ، پرافتخارترین تیم این رقابتها هستند و درخشش و کسب عناوین متعدد قهرمانی این دو باشگاه حتی در کوپا لیبرتادورس (لیگقهرمانان آمریکای جنوبی) هم ادامه دارد و جز پنج تیم برتر لیبرتادورس بهشمار میروند. ریورپلاته و بوکاجونیورز در طول تاریخ همواره ستارگان درخشانی در ترکیب خود داشتهاند؛ موضوعی که به جذابیت و حساسیت بیشتر این دربی کمک کردهاست. آلفردو دیاستفانو، دیوید ترزگه، الخاندرو سابهیا، سانتیاگو سولاری و رادامل فالکائو مشهورترین ستارگان ریورپلاته هستند و در مقابل دیگو مارادونا، گابریل باتیستوتا، مارتین پالرمو و کارلوس توز ستارگانی هستند که روزی با پیراهن بوکاجونیورز به میدان رفتهاند. سوپرکلاسیکو تاکنون ۲۵۳ بار برگزار شدهاست که در مجموع بوکا با ۸۹ برد عملکرد بهتری نسبت به رقیب سنتی خود داشتهاست. ریورپلاته ۸۳ بار به برتری در این دربی رسیدهاست و در ۸۱ نبرد دو تیم نیز نتیجه تساوی بهدست آمدهاست.
دورتموند - شالکه؛ دربی روهر
بزرگترین دربی آلمان بین تیمهای پرطرفدار دورتموند و شالکه برگزار میشود. این دیدار به مادر تمام دربیها مشهور است و تا قبل از کرونا تقابل این دو تیم همواره دارای بیشترین تماشاگران حاضر در استادیوم بود. تیم دورتموند در شهر همنام خودش قرار دارد و شالکه نیز مربوط به شهر گلزن کرشن است اما هر دو شهر واقع در ایالت نوردراین وستفالن هستند و بههمین علت تقابل این دو باشگاه تاریخی دربی محسوب میشود. دورتموند و شالکه پس از بایرنمونیخ پرافتخارترین باشگاههای آلمان هستند و رقابت نزدیک این دو در قرن جدید میلادی از مهمترین عوامل حساسیت این دربی بودهاست؛ هرچند سقوط آبیها به بوندسلیگا۲ برای فصل آینده از حالا قطعی شدهاست و به واسطه عملکرد فاجعهبار آنها طی این فصل، حداقل فصل آینده لیگ آلمان دربی روهر نخواهد داشت. دربی ایالت نوردراین وستفالن تاکنون ۱۸۲ مرتبه برگزار شدهاست که شالکه با ۷۱ برد، نسبت به دورتموند عملکرد بهتری داشتهاست؛ زنبورها ۶۴ پیروزی بهدست آوردهاند و ۴۷ دیدار هم با تساوی به پایان رسیدهاست. دروازه دورتموند ۳۴۰ بار باز شدهاست و در سوی مقابل شالکه نیز ۲۸۴ گل دریافت کردهاست.
رنجرز - سلتیک؛ دربی گلاسگو
یکی از عجیبترین و در عینحال حساسترین و مهمترین دربیهای جهان در شهر گلاسگو اسکاتلند برگزار میشود. علت خاص بودن این دربی مربوط به تاریخچه آن است؛ تاریخچهای که آمیخته به دین و مذهب است و بهنوعی این تقابل را به مذهبیترین دربی جهان تبدیل کردهاست. تیم رنجرز از جامعه پروتستان حمایت میکند و در مقابل کاتولیکهای رومی و ایرلندی تحت حمایت سلتیک هستند و این اختلاف که ریشه در دین دارد، باعث حساسیت و جذابیت بیشتر این دربی شدهاست. دو تیم در سال ۲۰۰۵ خواستند این اختلافات را کنار بگذارند اما هواداران مخالفت کردند تا به امروز هم این اختلافات وجود دارد.
رنجرز و سلتیک دو باشگاه بسیار قدیمی تاریخ فوتبال هستند و در لیگ اسکاتلند نیز سالها است که پادشاهی میکنند. از فصل ۸۶ - ۱۹۸۵ رنجرز و سلتیک فقط قهرمان لیگ این کشور شدهاند و با ۵۵ و ۵۱ قهرمانی بهترتیب دو تیم پرافتخار اسکاتلند محسوب میشوند. سومین تیم پرافتخار لیگ اسکاتلند، هیبرنیان با تنها ۴ قهرمانی است که نشان از اختلاف سطح فاحش دو تیم با سایر تیمهای لیگ دارد. دو غول فوتبال اسکاتلند تاکنون ۴۲۲ بار مقابل هم صفآرایی کردهاند که حاصل کار آنها ۱۶۴ برد برای رنجرز و ۱۵۹ پیروزی برای سلتیک بودهاست؛ ۹۹ دیدار هم نتیجه تساوی بهدست آمدهاست.
آرسنال - چلسی؛ دربی لندن
لندن یکی از شهرهای بهشدت فوتبالخیز جهان محسوب میشود؛ بهطوری که سه دربی مهم آرسنال - چلسی، آرسنال - تاتنهام و چلسی - تاتنهام متعلق به این شهر است و باشگاههای مهمی مثل وستهامیونایتد، فولام و کریستالپالاس هم در این شهر فوتبالی قرار دارند. یکی از مهمترین دربیهای فوتبالی بین دو تیم آرسنال و چلسی برگزار میشود؛ دو تیمی که همواره پرافتخار و قدرتمند بودهاند و رقابت نزدیک به همی دارند. لندنیها چند سالی است که از قدرت سابق برخوردار نیستند و این موضوع در مورد آرسنال و چلسی هم صدق میکند. با این وجود درجهای از حساسیت این دربی کم نشدهاست و این دو تیم با نهایت قدرت خود آماده حضور در دربی لندن میشوند. قرمزها و آبیهای لندنی تاکنون در مسابقات رسمی ۲۰۲ بار مقابل هم قرار گرفتهاند که آرسنالیها به ۷۸ برد رسیدهاند و در سوی مقابل تیم چلسی ۶۵ بار پیروز میدان لقب گرفتهاست و ۵۹ دیدار هم با تساوی به اتمام رسیدهاست. در فصل جاری آرسنالیها در نیمهنهایی لیگاروپا حاضر هستند و چلسی هم یکی از چهار تیم حاضر در نیمهنهایی لیگقهرمانان اروپا است و امیدوارند فصل آینده به ناکامیهای خود در لیگ انگلیس پایان دهند.
رئالمادرید - اتلتیکومادرید؛ دربی مادرید
دو تیم مادریدی رئال و اتلتیکو برگزارکننده یکی از دو دربی مهم لالیگا هستند و قدرت بالا و ستارگان زیادی که این دو تیم در ترکیب خود دارند باعث جذابیت بیشتر این نبرد نسبت سالیان گذشته شدهاست. کهکشانیها همواره در طول تاریخ موفقتر از رقیب همشهری بودهاند و بهترین آمار آنها مقابل اتلتیکو از فصل ۲۰۰۰ - ۱۹۹۹ تا ۱۳ - ۲۰۱۲ رقم خوردهاست؛ جایی که رئالیها در ۲۵ مسابقه شکستی را تجربه نکردند. یکی از نکات جالب اتلتیکومادرید، طرفداران آنها است. هواداران اتلتیکو معمولاً از قشر ضعیف جامعه هستند و در سوی مقابل غالباً ثروتمندان اسپانیایی هواداران رئالی را تشکیل میدهند و این موضوع یکی از عوامل اختلاف این دو غول اسپانیایی است. کهکشانیها تاکنون ۲۰۳ بار مقابل اتلتیکومادرید قرار گرفتهاند که در ۱۰۵ دیدار موفق به شکست رقیب قدرتمند خود شدهاند؛ ۵۰ تقابل این دو، بهنفع اتلتیکو به اتمام رسیدهاست و ۴۸ دیدار هم با تساوی به پایان رسیدهاست و حالا هر دو تیم مادریدی از شانس بسیار خوبی برای قهرمانی در لالیگا فصل جاری برخوردار هستند.
میلان - اینتر ؛ دربی دلامادونینا
دومین دربی حساس و مهم ایتالیا بین دو تیم میلانی برگزار میشود. لقب این دربی یعنی دلامادونینا برگرفته از تندیس مادونینا این شهر است؛ مجسمه یادبود مریم مقدس که در بالاترین نقطه کلیسا جامع میلان قرار گرفتهاست و امروزه نماد اصلی دربی غولهای میلانی محسوب میشود. میلان و اینتر پس از یوونتوس پرافتخارترین تیمهای سریآ هستند و در لیگقهرمانان هم عنوان برترین باشگاههای ایتالیایی این رقابتها را یدک میکشند و رقابت نزدیکی را سپری میکنند. برگزارکنندههای دربی دلامادونینا چند سالی است که در لیگ وضعیت خوبی ندارند و با دوران اوجشان بسیار فاصله گرفتهاند؛ با اینحال این دربی حساس چندان جذابیتش را از دست ندادهاست. راهراه پوشان میلانی در طول تاریخ همواره ستارگان زیادی در ترکیب خود داشتهاند و این موضوع یکی از عوامل جذابیت این دربی حتی برای غیرایتالیاییها بودهاست. پائولو مالدینی، رود گولیت، آندره شوچنکو و ریکاردو کاکا مشهورترین ستارگان میلان و مارکو ماتراتزی، خاویر زانتی و ویسلی اسنایدر از برترین ستارههای ترکیب اینتر در طول تاریخ این باشگاه بودهاند. ضمن اینکه ستارگانی مثل جوزپه مهآتزا، روبرتو باجو، رونالدو نازاریو، کلارنس سیدروف، آندره پیرلو، ماریو بالوتلی و زلاتان ابراهیموویچ بهطور مشترک در میلان و اینتر توپ زدهاند. میلان و اینتر در تمام رقابتها تاکنون ۲۹۹ مرتبه برابر هم صفآرایی کردهاند که میلان ۱۱۳ برد و اینتر ۱۰۸ برد بهدست آوردهاند و ۷۸ دیدار هم با تساوی به اتمام رسیدهاست.
منچستریونایتد - لیورپول؛ دربی شمال غرب انگلیس
دربی منطقه شمال غرب انگلیس یکی از برجستهترین و مهمترین دربیهایی است که تیمها از یک شهر واحد نیستند و هر کدام متعلق به یک شهر جدا هستند. شیاطین سرخ منچستری هستند و لیورپول تیمی است در شهر بندری لیورپول، اما با اینحال نبرد این دو تیم همیشه مملو از جذابیت و هیجان فراوان بودهاست. حساسیت این دربی عوامل و دلایل زیادی دارد و مهمترین علت آن، افتخارات بالای این دو باشگاه در سطح انگلیس و اروپا است. منچستریونایتد با ۲۰ قهرمانی در لیگ انگلیس پرافتخارترین محسوب میشود و در جایگاه دوم نیز لیورپول با ۱۹ قهرمانی قرار دارد. در رقابتهای لیگقهرمانان نیز لیورپول با ۶ قهرمانی و منچستر با ۳ عنوان قهرمانی برترین تیمهای انگلیسی در چمپیونزلیگ محسوب میشوند و عملکرد درخشان آنها در این مسابقات و سایر جامها و رقابتها باعث شدهاست رقابت میان این دو به بالاترین سطح ممکن برسد. منچستریونایتد و آنفیلدیها تاکنون ۲۳۴ مرتبه در مسابقات رسمی مقابل هم قرار گرفتهاند که منچستریها با کسب ۸۹ برد آمار بهتری نسبت به لیورپول دارند؛ لیورپولیها به ۷۷ برد رسیدهاند و ۶۸ نبرد این دو غول فوتبال جهان با تساوی به اتمام رسیدهاست.
یوونتوس - اینتر؛ دربی ایتالیا
تقابل تیمهای یوونتوس و اینتر از آن دسته از دربیهایی است که دو تیم از دو شهر مختلف هستند و نبردشان درحالت عادی نباید دربی باشد. یوونتوس در شهر تورین است و اینتر هم متعلق به میلان است؛ اما چرا این دیدار یک دربی است؟ سال ۱۹۶۷ جانی بررا مشهورترین روزنامهنگار وقت فوتبال ایتالیا تقابل یوونتوس و اینتر را بهعلت قدرت بالا و پرافتخار بودن هر دو باشگاه دربی ایتالیا نامید و از آن زمان به بعد نبرد بانوی پیر و افعیها دربی لقب گرفت. یوونتوس با ۳۶ قهرمانی در سریآ پرافتخارترین باشگاه این لیگ محسوب میشود و نراتزوری هم حالا به ۱۹ امین قهرمانی لیگ خود رسیده اند؛ هرچند کونته و تیمش این فصل عملکردی درخشان داشتهاند و به احتمال فراوان در فصل جاری جام قهرمانی را بالای سر ببرند. جدال یوونتوس و اینتر قدمتی با بیش از یک قرن دارد و یکی از با سابقهترین دربیهای جهان فوتبال محسوب میشود. دربی ایتالیا در مجموع مسابقات رسمی ۲۵۴ بار برگزار شدهاست که ۱۱۳ برد سهم یوونتوس بودهاست و اینتریها ۷۸ برد کسب کردهاند. ۶۳ دیدار کار به تساوی کشیده شدهاست و تورینیها ۳۶۰ گل نیز بهثمر رساندهاند و در مقابل ۳۲۶ گل دریافت کردهاند.
رئالمادرید - بارسلونا؛ الکلاسیکو
پرتماشاگرترین نبرد باشگاهی جهان فوتبال با بیش از ۸۰۰ میلیون بیننده پخش مستقیم بین دو تیم اسپانیایی رئالمادرید و بارسلونا برگزار میشود. الکلاسیکو در تمام کشورهای جهان بهجز کرهشمالی، گینهنو، مالت و مغولستان بهطور زنده پخش میشود که نشان از اهمیت بالای این دیدار است. الکلاسیکو نمادی بزرگ از جنگ داخلی اسپانیا با جداییطلبان کاتالونیا است. مادریدیها سرسختترین مخالفان جدایی این ایالت از اسپانیا هستند و این درگیریها همواره بر فوتبال و مخصوصاً الکلاسیکو هم اثرگذار بودهاست و همیشه باعث ایجاد درگیریها و جنجالهای زیادی شدهاست که از عوامل جذابیت و حساسیت این دیدار بودهاست. یکی دیگر از دلایل جذاب بودن همیشگی الکلاسیکو ستارگان سرشناسی بودهاند که دو تیم در طول تاریخ در اختیار داشتهاند. چهرههای مطرح و شاخصی مثل ایکر کاسیاس، سرخیو راموس، کارلوس پویول، روبرتو کارلوس، ژاوی، زینالدین زیدان، دیگو مارادونا، رونالدینیو، کریستیانو رونالدو، لیونل مسی و بسیاری دیگر که نقش غیرقابل انکاری در علاقهمند کردن تماشاگران به فوتبال داشتهاند و خیلیها فوتبال را با این ستارگان شناختهاند. این دو باشگاه پرافتخار در تمام رقابتها ۲۴۶ بار برابر هم قرار گرفتهاند که رئالیها ۹۸ برد بهدست آوردهاند و در ۹۶ نبرد این دو هم، کاتالانها به پیروزی رسیدند و ۵۲ الکلاسیکو هم برندهای نداشتهاست. در بحث گلزده هم کهکشانیها با ۴۱۰ گلزده عملکرد بهتری نسبت به بارسلونا یا ۴۰۱ گلزده دارند.