المپیک توکیو 2020 پس از تعویق یک ساله به علت پاندمی کرونا، از تاریخ 1 مرداد 1400 شروع می شود. در این سری از مطالب قصد داریم هر روز یکی از داستان های شنیدنی المپیک را مرور کنیم.
طرفداری | 2 سال پیش از اینکه آدولف هیتلر به مقام صدراعظمی آلمان برسد و رژیم نازی را تشکیل دهد، برلین توانسته بود میزبانی المپیک 1936 را کسب کند. هیتلر در ابتدا تمایل زیادی به میزبانی آلمان از این رویداد ورزشی نشان نمی داد اما وقتی پی برد کمیته بین المللی المپیک قصد دارد پوشش تلویزیونی گسترده ای در سراسر جهان برای این رقابت ها تدارک ببیند، نظرش تغییر کرد؛ از نظر صدراعظم، المپیک برلین یک فرصت فوق العاده برای پروپاگاندای رژیم نازی بود.
در آن زمان، شرایط و فضای علیه اقلیت ها در آلمان و مخصوصا برلین به شدت وخیم بود و جهانیان به مرور داشتند از این وضع آگاه می شدند. اما نازی ها با اطمینان کامل به اعتقادات متعصبانه خود، روی برگزاری این رویداد در پایتخت اصرار می کردند. آنها بازی ها المپیک 1936 را فرصتی برای ترویج آرمانهای برتری نژادی می دیدند. ابتدا آلمانی ها مصر بر این بودند که المپیک برلین فقط باید مخصوص آریایی ها باشد و هیچ نژادی دیگر در آن شرکت نکند؛ اما وقتی با وقتی با بایکوت گسترده روبرو شدند، از خواسته خود عقب نشینی کردند و حتی یک ورزشکار زن یهودی را هم در کاروان خود گنجاندند. در زمان ورود ورزشکاران به خاک آلمان، نازی ها بسیاری از تبلیغات ضد یهود خود را پنهان می کردند، اما در هر صورت هنوز تنش زیادی وجود داشت.
پس از بحث و گفتگوهایی که در آمریکا برای بایکوت کردن المپیک برلین انجام شد، تصمیم بر این شد که کاروان ایالات متحده در برلین حاضر شود و بیشتر از 10 سیاهپوست نیز در این کاروان حضور داشته باشد. گفته شده که در آن زمان آمریکایی ها معتقد بودند که حضور ورزشکاران سیاهپوست در کاروان، صرفا برای مقابله با عقیده برتری نژادی نازی ها صورت می گیرد. البته که یک ورزشکار ستاره نیز میان این جمع حضور داشت: جسی اوونز بزرگ ترین دستاورد او تا پیش از المپیک برلین، ثبت سه رکورد جهانی در 45 دقیقه در سال 1935 بود، که از آن به عنوان "بزرگترین 45 دقیقه تاریخ ورزش" یاد می شود. پس از نمایش های دلپذیرش در مسابقات دانشگاهی ایالت اوهایو راهی المپیک برلین شد.
جسی اوونز در المپیک 1936 برلین غوغا کرد. این ورزشکار آفریقایی تبار آمریکایی ها که آن زمان 23 ساله بود، توانست در 4 رشته به مدال طلا برسد: دو 100 متر، دو 200 متر، 100*4 متر امدادی و پرش طول. هیچ کس انتظارش را نداشت اما جسی اوونز به ستاره اصلی المپیک برلین تبدیل شد! اوونز در میان تماشاگران آلمانی به محبوبیت بالایی دست پیدا کرده بود. کار تا جایی پیش رفت که برند آلمانی آدیداس به اوونز پیشنهاد همکاری داد و از او خواست کفش Gebrüder Dassler Schuhfabrik را بپوشد، بدین ترتیب جسی اوونز به اولین ورزشکاری سیاهپوستی تبدیل شد که با یک اسپانسر ورزشی قرارداد امضا می کند.
حتی شخص هیتلر هم تحت تاثیر قرار گرفته بود. از سوی برخی رسانه های خاص گزارش شده بود که هیتلر، جسی اوونز نادیده گرفت و از رویارویی با او سر باز زد، گزارش هایی که حقیقت ندارند. پس از اینکه هیتلر در روز اول المپیک تنها با ورزشکاران آلمانی دست داد و خوش و بش کرد، زیر موج انتقادات قرار گرفت. به او گفته شد که یا با همه ورزشکاران سلام و احوالپرسی کند و یا با هیچ ورزشکاری خوش و بش نداشته باشد. هیتلر راه دوم را برگزید. شخص اوونز در این خصوص گفت:
هیتلر زمان مشخصی برای ورود به استادیوم و زمان مشخصی برای خروج از آن داشت. شرایط به گونه ای رقم خورد که او مجبور شد قبل از مراسم اهدای مدال دوی 100 متر برود. اما قبل از رفتن هیتلر، وقتی داشتم می رفتم مصاحبه کنم، از کنار جایگاهش عبور کردم. او برای من دست تکان داد و من هم در پاسخ همین کار را انجام دادم. به نظر من، انتقاد به خاطر این موضوعات از شخص وقت شناسی مانند هیتلر بدسلیقگی است.
حتی شایعاتی هم وجود دارند که هیتلر با اوونز دست داده است، اریک براون، خلبان جنگی در یکی از مستند های شبکه BBC اظهار داشت:
من خودم شاهد دست دادن هیتلر با جسی اوونز بودم و دیدم که او در حال تبریک گفتن به اوونز برای دستاوردش بود.
نقطه تاریک ماجرا اما در خاک ایالات متحده رخ داد. پس از پایان المپیک و بازگشت این ورزشکار به آمریکا، اوونز نه به کاخ سفید دعوت نشد و نه مانند هم کاروانی های سفید پوستش فرصت دست دادن با فرانکلین روزولت، رئیس جمهور وقت آمریکا را پیدا کرد. جینا همفیل، نوه جسی اوونز در این خصوص گفته است:
روزولت قصد نداشت به واقعیت اذعان کند و او را به عنوان یک قهرمان آمریکایی بپذیرد.
جسی اوونز پس از المپیک 1936 برلین، عملا از ورزش قهرمانی خداحافظی کرد. وی بعد از بازگشت به آمریکا، مجبور شد برای تامین مخارج زندگی خود و خانواده اش، شغل هایی از قبیل کارگر پمپ بنزین و سرایدار زمین بازی کودکان را بپذیرد.
منبع: readersdigest و cbc.ca
همچنین بخوانید:
- داستان های شنیدنی از تاریخ المپیک (1): سفر کاروان برزیل به المپیک 1932 با دستفروشی قهوه و لوبیا!
- داستان های شنیدنی از تاریخ المپیک (2): نوال المتوکل کیست؟ با پیشگام زنان ورزشکار مسلمان آشنا شوید
- داستان های شنیدنی از تاریخ المپیک (3): چرا محمد علی مدال طلای المپیک خود را به رودخانه اوهایو انداخت؟
- داستان های شنیدنی از تاریخ المپیک (4): زانوی شکستهای که تکیه گاه یک ملت بود
- داستان های شنیدنی از تاریخ المپیک (5): چشم پوشی روی مدال المپیک برای نجات جان انسانها
- داستان های شنیدنی از تاریخ المپیک (6): ماجرای خانم لیز هارتل، از فلج اطفال تا دو مدال المپیک
- داستان های شنیدنی از تاریخ المپیک (7): بوکسوری که به خاطر وفاداری به انقلاب کوبا، قید میلیونها دلار را زد!
- داستان های شنیدنی از تاریخ المپیک (8): چگونه ژاپنیها به "مدال دوستی ابدی" المپیک برلین رسیدند؟
- داستان های شنیدنی از تاریخ المپیک (9): از بازداشتگاه غیرنظامیان کالیفرنیا تا فتح قله های وزنه برداری