چگونه می‌توان در تیمی که تمام قهرمانی‌های ممکن را کسب کرده و نُه بار متوالی قهرمان بوندسلیگا شده، پیشرفت ایجاد کرد و آن را به تکامل رساند؟ 

طرفداری | هنگامی که در ماه جولای 2021 یولیان ناگلزمان هدایت بایرن مونیخ را به دست گرفت، سوالات بالا مطرح شد. حالا پس از گذشت شش ماه، بایرن مونیخ با شش امتیاز اختلاف نسبت به تیم دوم، صدرنشین بوندسلیگاست و با شش برد از شش بازی، خیلی راحت به عنوان صدرنشین به مرحله یک هشتم نهایی لیگ قهرمانان اروپا رسید. این عملکرد، دیگر سوال و تردید خاصی درباره کارِ ناگلزمان در بایرن مونیخ باقی نمی‌گذارد. بایرن مونیخِ تحت هدایت ناگلزمان نه‌تنها از نظر تیمی بهتر شده بلکه ساختار پویای تیم ناگلزمان باعث پیشرفت بازیکنان از نظر سطح فردی هم شده است. 

بایرن مونیخ چگونه حملاتش را شروع می‌کند؟

از نحوه بیلدآپ بایرن مونیخ شروع می‌کنیم. یولیان ناگلزمان معمولا از سیستم 1-3-2-4 نامتوازن استفاده می‌کند که در این سیستم مدافع چپ، به نسبت جایگاه معمول، در منطقه بالاتری از زمین قرار می‌گیرد. سه مدافع باقی‌مانده خط دفاعی، در یک سازمانی قرار می‌گیرند که به نظر می‌رسد خط دفاع سه نفره تشکیل داده‌اند. مدافع مرکزی متمایل به چپ، نیم‌فضاها را پوشش می‌دهد، مدافع مرکزی متمایل به راست در مرکز خط دفاعی قرار می‌گیرد و فول‌بک راست نیز به مدافع مرکزی متمایل به راست تبدیل می‌شود. با توجه به سبک پرسینگ تیم حریف، مدافع راست هم‌سطح دو مدافع مرکزی قرار می‌گیرد و یا جلوتر می‌رود و خودش را در کنار محور دوگانه خط هافبک قرار می‌دهد. مسائل جزئی مثل فضای موجود در منطقه مدافع راست به ناگلزمان این امکان را می‌دهد تا بیلدآپ تیمش را به شکلی پویا از ساختار دفاعی 2+3 به 3+2 تغییر دهد و مدافع راست با اضافه شدن به محور دوگانه خط هافبک، باعث شود شمار بازیکنان محوری مرکز زمین به سه برسد. وقتی حریف سعی می‌کند بایرن مونیخ را پرس کند، این موضوع برایش مشکل ساز می‌شود.

علاوه بر فضای اشغال شده توسط خط دفاعی چهار نفره بایرن مونیخ، بازیکنان مختلفی نقش و جایگاه خود را تغییر می‌دهند تا بتوانند مناسب سبک بازی تیم ناگلزمان باشند. با توجه به پیشروی مدافع چپ به سوی جلو، وینگر چپ می‌تواند به مرکز زمین متمایل شود تا بتواند با اشغال کردن نیم‌فضا، به عمق و فضای پشت خط دفاعی تیم حریف دسترسی داشته باشد و یا به بایرن کمک کند تا توپ را بیش‌تر جلو ببرند. با توجه به نقش و موقعیت فول‌بک راست بایرن مونیخ، بازیکنان محوری میانه زمین می‌توانند در مرکز زمین ساختار 2+3 را تشکیل دهند و یا با انتقال به سمت چپ، ساختار 3+2 بسازند. 

در مثال بالا، هافبک سمت چپ بایرن مونیخ (شماره 8)، نیم‌فضای جلوی مقابل مدافع حریف را اشغال می‌کند و هافبک سمت راست محور دوگانه بایرن مونیخ (شماره 6) به سوی خط مرکز میدان حرکت می‌کند تا به فول‌بک راست، اجازه پیشروی به سوی جلو دهد. این حرکت باعث می‌شود مدافع مرکزی مالک توپ بایرن مونیخ، زوایای زیادی برای ارسال پاس داشته باشد و توپ می‌تواند به راحتی به گردش در بیاید. مدافعان مرکزی بایرن مونیخ همچنین گزینه ارسال پاس مورب برای مناطق گوشه زمین هم دارند و علاوه بر این، نحوه جایگیری بازیکنان بایرن مونیخ حین شروع بیلدآپ طوری است که آن‌ها در برابر ضدحملات، امن هستند. 

با ایجاد این الگوهای چرخشی، ناگلزمان می‌تواند شاهد پیشروی بسیاری از بازیکنان تهاجمی تیمش به سوی یک سوم تهاجمی و مخصوصا محوطه جریمه باشد. پیشروی به سوی یک سوم تهاجمی و محوطه جریمه، باعث می‌شود بایرن مونیخ شانس‌های گلزنی بیش‌تری بسازد و گل‌های بیش‌تری بزند. بایرن مونیخ در 20 بازی بوندسلیگا تا این‌جای فصل، توانسته 65 گل بزند و این یعنی تیم ناگلزمان از دورتموند، نزدیک‌ترین تعقیب‌کننده‌اش، 13 گل بیش‌تر زده است. نقشه زیر که از داده‌های AWS استخراج شده است، میانگین موقعیت‌های تیم بایرن مونیخ در پیروزی مقابل کلن در ابتدای فصل را نشان می‌دهد. می‌توانید ببینید آلفونسو دیویس، فول‌بک چپ بایرن مونیخ با شماره 19، چه قدر بالا بازی می‌کند. این کار دیویس، به سرژ گنابری، یار شماره هفت، این امکان را می‌دهد تا به داخل متمایل شود. در جناح مقابل، تانگی نیانزو (شماره 23) به عنوان فول‌بک راست به مرکز زمین متمایل شد و لروی سانه (شماره 10) مسئول ساختن موقعیت خطرناک عرضی در سمت راست شد. 

آلفونسو دیویس خطرناک در حمله، قابل قبول در دفاع

مشخص است کدام بازیکنان از سیستم بازی ناگلزمان در بایرن مونیخ سود برده‌اند. برخی که به نظر می‌رسید فقط درجا می‌زنند، حالا به سطح کلاس جهانی رسیده‌اند. نقش دیویس در تیم ناگلزمان، بر پایه حرکات تهاجمی او و آزاد کردن وینگر جلوی خود است. دیویس با سرعت و چابکی بالایی که دارد، نه تنها می‌تواند در عرض خطرناک باشد بلکه می‌تواند به عمق بزند و با سانترهایش و موقعیت‌سازی، تیم را کمک کند. از نظر فنی، دیویس مثل یک وینگ بک بازی می‌کند اما خلاف نحوه استفاده اونیون برلین از وینگ‌بک‌ها، دیویس یک گزینه گلزنی نیست. این ستاره کانادایی، مثل یک فول‌بک در دفاع هم شرکت می‌کند و در خط دفاع چهار نفره به دفاع می‌پردازد. 

بیلدآپ نامتقارن بایرن مونیخ؛ آلفونسو دیویس از سمت چپ، جلوتر حرکت می‌کند

بنژامن پاوار، نقش اینورتد فول‌بک را عالی ایفا می‌کند

بنژامن پاوار، نقطه مقابل آلفونسو دیویس از نظر کارکرد در سیستم ناگلزمان در بایرن مونیخ است. در واقع، از پاوار به عنوان فول‌بک معکوس (اینورتد فول‌بک) که متمایل به مرکز میدان بازی می‌کند، استفاده می‌شود. پاوار در شروع فوتبالش، مدافع مرکزی بود اما او مهارت‌هایی دارد که در پیش بردن توپ و به گردش درآوردن آن، مهره مناسبی می‌شود. از این رو پاوار فول‌بکی نیست که فقط مثل یک مدافع راست کلاسیک در جناحین بازی کند. از نظر فنی، پاوار به قدری ماهر است که می‌تواند هم در خط هافبک سه نفره بازی کند و هم به فضای محوری زمین در خط هافبک اضافه شود. این باعث می‌شود نقش فول‌بک معکوس در تیم ناگلزمان، برای این مدافع فرانسوی کاملا ایده‌آل باشد. بازیکنان محور خط هافبک بایرن مونیخ، کارکردهای مختلفی دارند. یکی از آن‌ها یوسوا کیمیش است که نقش بازی‌سازی از عقب زمین را ایفا می‌کند و بیلدآپ از عقب زمین را هدایت می‌کند. دیگر بازیکن، لئون گورتسکا و کورنتن تولیسو هستند که معمولا نقش تهاجمی‌تری دارند و برای حمایت از حمله بایرن مونیخ، جهت استفاده از توپ‌های دوم و یا زدن ضربات سر به محوطه جریمه اضافه می‌شوند.

احیای لروی سانه، مهم‌ترین حرکت ناگلزمان

آخرین نقطه‌ای که توسط یولیان ناگلزمان بهبود زیادی داشته، جناح چپ زمین است که اکنون لروی سانه توانسته کاملا آن‌جا را تحت سلطه خود در بیاورد. سانه در تیم هانسی فلیک به اشتباه به عنوان وینگر راست به کار گرفته می‌شد، حالا می‌تواند در سمت چپ زمین به خوبی از نیم‌فضاها بهره ببرد. این کار به سانه، این امکان را می‌دهد تا پاس‌ها را بین خطوط دریافت کند و یا از فضای پشت مدافعان حریف بهره ببرد. این چیزی است که بازی سانه را کاملا تغییر داد و حالا او نیز کنار سایر اعضای تیم، پیشرفت می‌کند. سانه حالا با استفاده از پای چپش می‌تواند موقعیت‌های خوبی بسازد. این وینگر 26 ساله، تا این‌جای فصل بوندسلیگا شش گل زده است؛ این یعنی سانه همین حالا به اندازه فصل پیشش گل زده است و هفت پاس گل هم دارد. در لیگ قهرمانان اروپا نیز این ستاره آلمانی، پنج گل و چهار پاس گل ثبت کرده است.

 تا شش ماه پیش احیای ساختار بایرن مونیخ، یک ماموریت غیرممکن برای یولیان ناگلزمان بود اما او با وجود دست و پنجه نرم کردن با مشکلاتی چون شیوع کووید و مصدومیت‌ها، توانسته باعث تکامل بایرن مونیخ شود. بایرن مونیخِ ناگلزمان، انعطاف‌پذیرتر از گذشته است. بایرن مونیخ در مسیر دهمین قهرمانی متوالی بوندسلیگاست و پیشرفت قابل توجه بایرن مونیخ زیر نظر ناگلزمان، باعث شده باواریایی‌ها را یکی از مدعیان جدی فتح لیگ قهرمانان اروپا نیز بدانیم. 

به قلم یاسمین بابا از اتلتیک