درباره زندگی و زایایی زبان فارسی
?دکتر ژاله آموزگار
من از چند زبانشناس پرسیدم چند زبان در جهان وجود دارد و برآیند آن چیزی میان ۳۰۰۰ تا ۷۰۰۰ زبان بود. در این میان برخی زبانها بلعیده میشوند و بعضی دیگر میبلعند. با اینکه ایران در طول تاریخ مرتب مورد تهاجم بیگانگان چون یونانیها، اعراب و مغولان بوده اما حفظ شده چون از ابتدا زبان اندیشه بوده است.
کتیبه فارسی باستانِ بیستون یک متن کامل است که مقدمه، متن و نتیجهگیری دارد و از این رو، در آن زمان، یک شاهکار به حساب میآید و زبانی شعرگونه دارد.
زبان فارسی نهتنها از میان نرفته بلکه زایا بوده و تولیدمثل بهتری هم کرده و تا جایی مدارج را طی کرده که برای خوانشِ «بوی جوی مولیانِ» رودکی نیاز به فرهنگ لغت نیست اما انگلیسیها برای خواندن آثار ویلیام شکسپیر نیاز به کمک دارند. مصر اگرچه کشور متمدنی است ولی زبانش عربی شد چون شاهنامه نداشت و ما جزء زبانهایی هستیم که اجازه ندادیم بلعیده شود چون زبان را آدمهای یک سرزمین نگاه میدارند و نگاهش داشتند چون قدرتش را داشت و عربی نشد. اگرچه به آثار علمی دیگر زبان ازجمله سریانی و یونانی و هندی و عربی اهمیت دادیم اما چون فرهنگِ فردوسیپرور داشتیم، ماند و شد دُرّ دَری.
در همه دنیا، در هر کشور یک زبان تعامل وجود دارد. در کشور ما هم زبان فارسی زبان تعامل است و اگر چنین نباشد، یکپارچگی ملی خدشه میپذیرد اما کسی ایرادی به زبانهای محلی نمیگیرد. در فرانسه زبان قوم فرانک و یا در آلمان زبان قوم ژرمن به زبان ملی تبدیل شده و معیار شده اما متاسفانه در ایران برخی معتقدند نباید فارسی زبان مبنا قرار میگرفت. غمگینم که برخی به هر روی زبان فارسی را مورد حمله قرار میدهند درصورتیکه این زایایی خاصیت آن بوده است.