حدود ۱۱ سال قبل، ژانر اکشن یکی از کارگردانان برجسته‌اش را از دست داد؛ تونی اسکات بین مهمترین دوراهی زندگی، مرگ را انتخاب کرد و اهالی سینما را با خاطرات خوش آثارش تنها گذاشت. این کارگردان که برادر رایدلی اسکات (کارگردان ممتاز سینمای هالیوود) است، در طول دوران فیلم‌سازی‌اش آثاری را از خود به جا گذاشت که در بخشی از آنها پیام‌های مهمی وجود دارد و این کارگردان با سبک خاص خود در فیلم‌سازی، توانست مخاطبان زیادی را جذب کند.

در این مطلب ابتدا به بررسی سبک کارگردانی تونی اسکات می‌پردازیم و سپس به سراغ معرفی ۶ عنوان از برترین آثار ایشان می‌رویم. 

مروری بر سبک کارگردانی تونی اسکات 

استفاده به اندازه و مفید از تکنیک‌های سینمایی برای ایجاد هیجان و دلهره در مخاطب و در کنار آن ساخت روابط علت‌و‌معلولی جذاب و انسانی بین کاراکترها و پرداخت خوب به آنها، باعث شده فیلم‌های تونی اسکات علاوه بر جلوه‌های بصری و نکات فنی مثبت، در ایجاد احساس همدلی و همذات‌پنداری مخاطب با کاراکتر‌ها نیز حرف‌های زیادی برای گفتن داشته باشد.

فیلم‌های اسکات دربرگیرنده مفاهیم انسانی مهمی است که برجسته‌ترین آنها احساس مسئولیت انسان در قبال همنوعانش است که با پرداخت به اندازه و باورپذیر به چالش‌های موجود در روابط انسانی فیلم، توانسته با نمایش آن بر قلب و روح مخاطب اثرگذار واقع شود. اسکات پرداخت درست به بار درام فیلم که کلید تاثیرگذاری بر قلب انسان است را خوب بلد است و هرگز نکات مثبت فیلم‌هایش محدود به تکنیک نمی‌شوند. 

پیام اصلی فیلم‌های اسکات، بیداری وجدان انسان در قبال بحران‌های مهم زمانه است و مشخص است که اسکات بیش از انسان‌هایی که کارشان جنایت است، انسان‌هایی را مسئول بحران‌ها می‌داند که در قبال ناهنجاری‌های موجود بی‌تفاوت هستند و احساس مسئولیت لازم برای مقابله با آنها را بدست نیاورده‌اند. 

در فیلم‌های تونی اسکات، کودکان عنصر مهمی هستند و نگاه بزرگسالان به آنها به مثابه یک قربانی، به نقد کشیده شده است. در ادامه مطلب به معرفی ۶ فیلم برتر تونی اسکات می‌رویم. 

۶- فیلم سینمایی Enemy Of The State

"دشمن دولت" فیلمی در ژانر اکشن، جاسوسی و دلهره‌آور سیاسی است. ویل اسمیت، جین هکمن، جان ویت، جک بلک، آنا گان، یان هارت و بری پیر از جمله بازیگران این فیلم هستند. 

خلاصه داستان این فیلم بدین شرح است:

"رابرت کلین، وکیل دادگستری به فروشگاه می‌رود تا برای همسرش هدیه بخرد. اما خودش در جریان نیست که در کیف خریدش، نوار ویدیویی انداخته‌اند که قتل اخیر سناتوری را توسط توماس رینولدز، یکی از ماموران فاسد و رده‌بالای سازمان امنیت، نشان می‌دهد. طولی نمی‌کشد که رینولدز به تعقیب کلین می‌پردازد تا نوار را بدست آورد."

فیلم همانطور که از موضوعش پیداست، نشان‌دهنده لایه‌های پنهان قدرت و شخصیت‌های مرموز سیاسی است و فساد کارکنان دولتی را به تصویر می‌کشد. 

۵- فیلم سینمایی Top Gun 

یکی از معروف‌ترین فیلم‌های تونی اسکات که در سال ۲۰۲۲ دنباله‌ای نیز برای آن ساخته شد‌....

در فیلم اسلحه برتر بازیگرانی همچون تام کروز، وال کیملر، کلی مک گیلس، آنتونی ادواردز، ریک روسویچ و مایکل آیرون ساید حضور دارند. 

خلاصه داستان این فیلم اکشن بدین شرح است:

"در پروازی اکتشافی بر فراز اقیانوس هند، ستوان پیت مارویک میچل (کروز) و همراهش ستوان نیک گوس (ادواردز) چند میگ جنگی دشمن را با مانورهای غیر معمول از میدان به در می‌کنند و برای شرکت در کلاس‌های آموزشی تاکتیک‌های جنگنده ضربتی نیروی دریایی ایالات متحده در کالیفرنیا انتخاب می‌شوند." 

۴- فیلم سینمایی Unstoppable 

"توقف‌ناپذیر" فیلمی در ژانر درام-دلهره‌آور است که برگرفته از یک داستان واقعی است؛ داستان قطاری که می‌رفت با سهل‌انگاری افراد به فاجعه‌ای بزرگ منجر شود. 

دنزل واشینگتن، کریس پین، رزاریو داوسون و جسی شرم جزو بازیگران این فیلم هستند. 

مهمترین نکته مثبت فیلم، پرداخت طبیعی و باورپذیر تونی اسکات به ماجرا است که باعث شده فیلم در زمینه ایجاد دلهره در مخاطب موفق شود. فیلمبرداری خوب فیلم که نمایی کامل و ترسناک از قطار و مناطق پیرامون آن داده است نیز دیگر نکته مثبت مهم فیلم است. اسکات از تکنیک‌هایی همچون لرزش و حرکات سریع دوربین نیز برای هیجانی‌تر کردن ماجرا بهره برده است. 

در نقطه مقابل، مهمترین نکته منفی فیلم، شخصیت‌پردازی ناقص ۲ کاراکتر اصلی فیلم (با بازی دنزل واشینگتن و کریس پین) است که باعث شده فیلم نتواند به‌طور‌کامل در زمینه ایجاد احساس همدلی در مخاطب موفق باشد. بازی گروه بازیگری نیز متوسط است.

۳- فیلم سینمایی Crimson Tide 

"جزر‌ و مد سرخ" یا "امواج سرخ" فیلمی در ژانر درام-جنگی است که نبرد نیروی دریایی ۲ کشور ایالات متحده آمریکا و روسیه را به تصویر می‌کشد. 

دنزل واشینگتن، جین هکمن، مت کریون، جرج دزوندزا، ویگو مورتسن و جیمز گاندولفینی جزو گروه بازیگری این فیلم هستند. 

شخصیت‌پردازی منسجم، متفاوت و جذاب ۲ کاراکتر اصلی فیلم (با بازی دنزل واشینگتن و جین هکمن) که تماشای نزاع و نبرد لفظی آنها در کشتی را برای مخاطب جذاب کرده، مهمترین نکته مثبت فیلم است. موسیقی متن زیبایی که هانس زیمر از آن به عنوان یکی از بهترین ساخته‌هایش یاد کرده است و فیلمبرداری مناسب فیلم که حالات دلهره و ترس کاراکترها در لوکیشن‌های بسته را به نحو احسن نمایش داده است، جزو دیگر نکات مثبت فیلم هستند. 

مهمترین نکته منفی فیلم هم ریتم کند داستان است که آن هم بنظر خیلی به چشم نمی‌آید؛ پرداخت دقیق‌تر به جزئیات کاراکترها، اجازه نداده این عامل به یک پاشنه‌آشیل تبدیل شود. 

جزر و مد سرخ بیشتر از اینکه در باب جنگ با دشمن باشد، درباره جنگ انسان با خودش است و احساس مسئولیت انسان را نه فقط برای هم‌وطنانش که برای تمامی انسان‌ها دربرمی‌گیرد. در این فیلم عمل منطقی و عقلانی در جنگ، در تقابل با غرور و ملی‌گرایی افراطی قرار دارد. 

۲- فیلم سینمایی Man On Fire 

"مردی در آتش" فیلمی در ژانر درام-اکشن است که به معضل تلخ کودک‌ربایی و مافیای موجود در این زمینه می‌پردازد. 

دنزل واشینگتن، داکوتا فانینگ، کریستوفر واکن، مارک آنتونی و جانکارلو جانینی جزو بازیگران این فیلم هستند. 

ویژگی پررنگ فیلم را باید در بار درام فیلم جست‌و‌جو کرد که با ایجاد رابطه پیچیده بین ۲ کاراکتر اصلی فیلم (واشینگتن و دختربچه‌ گم‌شده) و همچنین تحول شخصیتی باورپذیر دنزل واشینگتن، توانسته در زمینه ایجاد احساس در قلب مخاطب موفق شود و از این حیث ما با اثری طرفیم که به فرم رسیده است. 

عملکرد فیلم در زمینه‌هایی همچون تعلیق، طراحی صحنه و ایجاد اضطراب و دلهره در مخاطب نیز فوق‌العاده بوده است. 

۱- فیلم سینمایی Deja Vu

"فرا زمان" فیلمی در ژانر درام-اکشن است که به قربانی‌شدن مردم بیگناه، در جریان جنگ و کشمکش تروریست‌ها و دولت می‌پردازد. 

دنزل واشینگتن، وال کیملر، جیمز کاویزل، پائولا پاتون و بروس گرینوود بازیگران اصلی این فیلم هستند. 

فضاسازی فوق‌العاده فیلم برای رقم‌زدن اتفاقات مهم (بخصوص اتفاقات کشتی)، ریتم تند فیلم که باعث افزایش هیجان فیلم شده، میزانسن قدرتمندی که در سراسر فیلم بر اهمیت جان انسان‌های بی‌گناه علی‌الخصوص زنان و کودکان تاکید دارد، پایان متفاوت و شوکه‌کننده فیلم و بازی فوق‌العاده دنزل واشینگتن جزو نکات مثبت فیلم هستند. 

در نقطه مقابل فیلم در زمینه شخصیت‌پردازی تروریست فیلم (با بازی جیمز کاویزل) ضعف‌هایی دارد و می‌توانست جزئیات انگیزه او را بهتر شرح دهد. 

کار نویسندگی این پست برعهده علیرضا حاجی زاده (علیرضا لیورپولی) بود. 

یاد و خاطره تونی اسکات گرامی باد