در تاریخ ایران، دو زن به طور رسمی به عنوان پادشاه بر ایران حکومت کردند: پوراندخت و خواهرش آذرمیدخت. این دو خواهر در قرن هفتم میلادی، در سالهای ۶۲۹ تا ۶۳۲ میلادی، بر امپراتوری بزرگ ساسانی حکومت کردند.
پوراندخت، که نامش به معنای "دختر پور" است، در سال ۶۲۹ میلادی به سلطنت رسید. او دختر خسرو پرویز، یکی از قدرتمندترین پادشاهان ساسانی، و همسرش مریم بود. پس از مرگ پدرش، پوراندخت به عنوان اولین ملکه ایران به سلطنت رسید. او به دلیل حکومتش بر امپراتوری در زمان آشفتگی و جنگ داخلی، به عنوان یک رهبر قاطع و مصمم شناخته میشود. پوراندخت با شورشها و تهدیدات خارجی مواجه شد، اما توانست با موفقیت از امپراتوری در برابر مهاجمان دفاع کند.
پس از مرگ پوراندخت در سال ۶۳۲ میلادی، خواهرش آذرمیدخت به سلطنت رسید. نام آذرمیدخت به معنای "دختر آتش" است و او نیز دختر خسرو پرویز بود. آذرمیدخت به عنوان دومین ملکه ایران به سلطنت رسید و تلاش کرد تا امپراتوری را در برابر حملات اعراب حفظ کند. با این حال، او در سال ۶۳۲ میلادی در جنگ با اعراب کشته شد و دوران حکومت او کوتاه بود.
حکومت این دو خواهر در تاریخ ایران منحصر به فرد است، زیرا زنان به ندرت به سلطنت میرسیدند. در آن زمان، جامعه ایران عمدتاً مردسالار بود و زنان به ندرت در سیاست و حکومت نقش داشتند. بنابراین، سلطنت پوراندخت و آذرمیدخت نشاندهنده یک دوره مهم در تاریخ ایران است که در آن زنان به قدرت رسیدند و رهبری کردند.
برخی مورخان معتقدند که سلطنت این دو خواهر به دلیل شرایط خاص سیاسی و اجتماعی آن زمان ممکن شد. پس از مرگ خسرو پرویز، امپراتوری ساسانی دچار آشفتگی و جنگ داخلی شد و هیچ وارث مذکر قدرتمندی برای به دست گرفتن قدرت وجود نداشت. بنابراین، پوراندخت و آذرمیدخت به عنوان تنها وارثان مشروع تاج و تخت، فرصت یافتند تا به سلطنت برسند و رهبری امپراتوری را بر عهده بگیرند.
با این حال، دوران حکومت این دو زن کوتاه بود و پس از مرگ آذرمیدخت، امپراتوری ساسانی به دست اعراب افتاد و دوران جدیدی در تاریخ ایران آغاز شد.