طرفداری | سه سال، سه رقابت برای قهرمانی، سه نایب قهرمانی و ایستادن در جایگاه دوم جدول لیگ برتر انگلیس. پس از ناکامی در سه فصل گذشته، همه در آرسنال با این امید که امسال برای آنها متفاوت باشد، آماده شروع فصل ۲۶-۲۰۲۵ هستند. میکل آرتتا این تیم را به مجموعهای فوقالعاده منسجم تبدیل کرده که هیچ تیمی کار راحتی برای شکستش نداشته باشد، اما هنوز موفق نشده آنها را به خط پایان یعنی فتح عنوان قهرمانی برساند. بنابراین، پس از یک تابستان پرهزینه و آمادهسازی جدی برای فصل ۲۶-۲۰۲۵، آیا این میتواند فصلی باشد که پیشرفت آرسنال با یک جام بزرگ به نقطهی اثبات برسد؟ با ورود به فصلی سرنوشتساز در امارات وبسایت Opta Analyst در مقالهای، 5 پرسش کلیدی را درباره باشگاه، سرمربی و بازیکنان آرسنال مطرح کرده است.
1. آیا آرسنال حالا مهاجم گلزن دارد و این همان قطعه گمشده پازل آنهاست؟
برای بسیاری از هواداران، همیشه یک راهحل ساده برای مشکل فعلی آرسنال وجود داشته است. سه فصل پیاپی بدون داشتن یک مهاجم تمامعیار در خط حمله، در جایگاه دوم به پایان رسیده است. بنابراین، خرید یک مهاجم نوک که بتواند ۲۰ گل به ثمر برساند باید برای رساندن آرسنال به عنوان قهرمانی کافی باشد. آرتتا در تابستان گذشته از خرید یک مهاجم نوک صرفنظر کرد و آرسنال در ماههای پایانی فصل و با اوجگیری لیورپول، عملاً از کورس قهرمانی جا ماند. این تابستان دیگر او نمیتوانست از این کار شانه خالی کند؛ چراکه در صورت ناکامی مجدد، به کمکاری در نقلوانتقالات متهم میشد.
به همین دلیل، آرسنال یکی از گلزنترین مهاجمان اروپا در دو سال اخیر را به خدمت گرفت: ویکتور گیوکرش که در دو فصل حضورش در اسپورتینگ لیسبون ۱۰۲ بازی انجام داد و ۹۷ گل زد. از این تعداد، ۶۸ گل در ۶۶ بازی لیگ پرتغال بود و او موفق به ثبت آمار ۱۷ پاس گل نیز شد. این آمار نشان میدهد که گیوکرش چارچوبشناس قابلی است. اما پرسش اصلی این است که آیا این مهاجم ۲۷ ساله میتواند به سرعت با لیگ برتر انگلیس وفق پیدا کند و توان گلزنیاش را در سطح یک لیگ بزرگ هم به نمایش بگذارد؟ او هرگز در یکی از پنج لیگ معتبر اروپا بازی نکرده است. هرچند، گیوکرش فصل گذشته در لیگ قهرمانان اروپا ۸ بازی کرد و ۶ گل زد.
اگر او گلزنی کند، پرسش بعدی این است که آیا این همان چیزی است که برای شکست دادن لیورپول و منچسترسیتی کافی خواهد بود؟ خرید او احتمالاً باعث میشود کای هاورتس جایگاهش را از دست دهد؛ بازیکنی که با وجود محدودیتها در تعداد گلهای زده، در کارهای تیمی، بهخصوص در بازی بدون توپ، بسیار مؤثر است. بنابراین، داشتن مهاجمی گلزن لزوماً به معنای نیروی فوری و کافی برای فتح عنوان قهرمانی نیست.
2. آیا آرسنال باید تهاجمیتر بازی کند؟
پس از یک رقابت غیرمنتظره با منچسترسیتی برای قهرمانی در فصل ۲۳-۲۰۲۲ لیگ برتر که بر پایه هیجان، شتاب و روحیه تیمی شکل گرفت، آرسنال در دو سال اخیر بازی بسیار کنترلشدهتری ارائه داده است. موفقیتهای نسبی آنها عمدتاً به لطف خط دفاعی مستحکمی بوده که در هر دو فصل گذشته بهترین آمار لیگ را داشته است. سرالکس فرگوسن، اسطوره مربیگری منچستریونایتد در یکی از مشهورترین صحبتهایش گفته بود:
حمله کردن برای شما پیروزی میآورد و دفاع کردن برای شما جام میآورد.
بااینحال، رویکرد دفاعی باثبات آرسنال هنوز منجر به قهرمانی این تیم نشده است. آرسنال تمرکز بسیار زیادی روی سفت و سخت کردن خط دفاعش داشته و بااینوجود، همچنان به قهرمانی در لیگ نرسیده است. حالا این پرسش مطرح میشود که آیا آرتتا باید تمهیدات دفاعیاش را حتی مستحکمتر از قبل کند یا وقت کوتاه آمدن او از اصول محکم دفاعی سالهای اخیرش است؟
لیورپول در فصل گذشته درحالی قهرمان شد که ۱۴ گل بیش از هر تیم دیگری به ثمر رساند. یک سال قبل، منچسترسیتی با ۹۶ گل زده (پنج گل بیشتر از نزدیکترین رقیبش) عنوان قهرمانی لیگ برتر را به دست آورد. در واقع در ۸ فصل گذشته، تنها در فصل ۲۰-۲۰۱۹ تیمی که بیشترین گل زده را داشته به قهرمانی لیگ برتر نرسیده است. آرسنال در فصل گذشته تنها ۶۹ گل زد؛ فقط پنج گل بیشتر از تاتنهامِ رده هفدهمی. آنها همچنان بیش از حد به ضربات ایستگاهی وابسته هستند: ۱۵ گل از روی ضربات ایستگاهی که ۲۷.۴٪ از مجموع امید گل (xG) آنها را تشکیل میداد. درحالیکه لیورپول تنها ۱۲.۲٪ از امید گلزنیاش را از این طریق ایجاد کرد.
آمار امید گل در جریان بازی آرسنال، تنها ۴۳.۱٪ بود که آنها را در رتبه هفتم لیگ برتر، پایینتر از تاتنهام و با اختلاف اندکی بالاتر از منچستریونایتد قرار میداد؛ لیورپول در این زمینه آمار ۶۶.۲٪ را ثبت کرد. آرسنال همچنین در بسیاری از بازیها، بیش از رقبای مستقیم خود به عقب نشست و در لاک دفاعی (low-block) فرو رفت. شاید همین رویکرد باعث شد ۱۴ بازی آنها با نتیجه مساوی به پایان برسد؛ اورتون (۱۵ مساوی) تنها تیم فصل قبل لیگ برتر با تعداد مساویهای بیشتری از تیم آرتتا بود. در ۹ مورد از ۱۲ تساوی غیر بدون گل آرسنال، آنها بعد از پیش افتادن از حریف، برتریشان را از دست دادند.
3. آیا بازی مقابل تیمهای میانهجدولی همچنان مشکلساز خواهد بود؟
در ادامه نکته پیشین، عملکرد آرسنال در فصل گذشته مقابل تیمهای میانهجدولی بهطرز ناامیدکنندهای ضعیف بود. آنها تنها در ۶ بازی از ۱۸ مسابقه خود برابر ۹ تیمی که فصل را بین رتبههای هفتم تا پانزدهم لیگ برتر به پایان رساندند، پیروز شدند و موفق به دبل کردن هیچیک از آنها نشدند. در مقابل، فقط لیورپول آمار بهتری از آرسنال مقابل شش تیم بالای جدول داشت و آرسنال در هر ۱۰ بازی خود برابر پنج تیم انتهای جدول به پیروزی رسید. همین گروه سرسخت میانهجدولی، عملاً سد راه قهرمانی آرسنال شدند. آنها فقط ۳۳.۳٪ بازیهایشان برابر ۹ تیم میانهجدولی را بردند، درحالیکه این رقم برابر سایر تیمها ۷۰٪ (۱۴ برد از ۲۰ بازی) بود. آرسنال بدون شک باید در این فصل چند برد بیشتر مقابل تیمهای میانهجدولی کسب کند. افزایش عمق ترکیب که با خریدهای امسال محقق شده، میتواند همان تفاوتی باشد که به عبور از این مانع کمک میکند.
4. آیا فصل ۲۵-۲۰۲۴، سال «جهش چشمگیر» ساکا است؟
بوکایو ساکا همین حالا هم در بین بهترینهای فوتبال اروپا قرار میگیرد و میتوان گفت مدتی پیش «جهش چشمگیر» مدنظر برایش رخ داده است. بااینحال، از نظر آمار گل و پاس گل، هنوز به ارقام فوقالعاده بازیکنی مثل محمد صلاح نرسیده است. ساکا در دو فصل پیش از فصل ۲۵-۲۰۲۴، هر بار ۲۵ مشارکت گل در لیگ برتر داشت، اما فصل گذشته و به دلیل مصدومیت، این آمار به عدد ۱۶ کاهش یافت. در همین حال، صلاح در هر ۸ فصل حضورش در لیورپول دستکم ۲۷ مشارکت گل داشته و در پنج مورد از آنها آمار فوقالعادهی ۳۰+ مشارکت گل را به ثبت رسانده است. او فصل گذشته با ۴۷ مشارکت گل رکوردزنی کرد و در فصل ۱۸-۲۰۱۷ نیز به عدد ۴۲ مشارکت گل رسیده بود.
البته ساکا بسیار جوانتر از صلاح است؛ او ماه آینده ۲۴ ساله میشود، درحالیکه صلاح در سن او هنوز در چلسی بود. با این حساب، ساکا فرصت زیادی دارد و لازم نیست همین حالا به آمار ۳۰ یا ۴۰ مشارکت گل در سال برسد تا ارزش خودش را نشان دهد. بااینحال، روند رشد او امیدبخش است. فصل گذشته نرخ گل یا پاس گل ساکا در لیگ برتر به ۰.۸۳ در هر ۹۰ دقیقه رسید که بهترین عملکرد دوران حرفهایاش است و نسبت به دو سال قبل (۰.۷۱) و سال پس از آن (۰.۷۷) پیشرفت محسوسی داشت. چالش اصلی ساکا حفظ این کیفیت در طول یک فصل کامل است. خرید نونی مادوئکه توسط آرسنال میتواند با فراهم کردن فرصت استراحت بیشتر برای ساکا، به حفظ آمادگی جسمانی و طراوت بازی او کمک کند. با دقایق بازی کمتر، ممکن است بهرهوری ساکا بیشتر شود. به نظر میرسد همه چیز برای شکستن مرز ۳۰ مشارکت گل در این فصل مهیا باشد.
5. آیا آرتتا باید حتماً جام بگیرد؟
میکل آرتتا بهشدت مشتاق کسب یک جام مهم است. تیم او بدون تردید به اندازهای خوب هست که بتواند معتبرترین جامها را به دست آورد، اما هنوز در لیگ برتر یا لیگ قهرمانان به خط پایان که کسب عنوان قهرمانی باشد، نرسیده است. تنها افتخار بزرگ او با آرسنال، قهرمانی در جام حذفی ۲۰۲۰ است که با ترکیبی کاملاً متفاوت از ترکیب امروز توپچیها رقم خورد. آرسنال زیر نظر این مربی اسپانیایی، پیشرفت چشمگیری داشته است؛ آنها از دو فصل متوالی هشتمی در لیگ برتر به تیمی بدل شدهاند که بهطور مداوم برای قهرمانی میجنگند. بدون شک او از این نظر کار فوقالعادهای انجام داده است. اما برخی معتقدند آرتتا برای اثبات این پیشرفت نیاز به چیزی ملموستر از نایب قهرمانیها و عملکرد صرفاً خوب در جامها دارد. حتی ممکن است عدهای در صورت ناکامی دوباره در فتح جام، بهویژه پس از هزینههای سنگین این تابستان باشگاه، صبرشان را از دست بدهند. شاید این دیدگاه کاملاً منصفانه نباشد، اما این تیم بهاندازهای خوب هست که بتواند جام بگیرد و چه زمانی بهتر از حالا؟ تردیدی نیست که در فصل پیشرو، سالی بزرگ و سرنوشتساز در ورزشگاه امارات پیشروی آرتتا و شاگردانش خواهد بود.
- ترجمهی یادداشت Ali Tweedale از وبسایت Opta Analyst
- نمودارهای گرافیکی از وبسایت Opta Analyst
- عکس شاخص مطلب از کیان موسوی