آسانسور به‌عنوان یکی از مهم‌ترین تأسیسات مکانیکی ساختمان، مشمول الزامات قانونی ایمنی و نگهداری دوره‌ای است. عدم نگهداری صحیح، علاوه بر ایجاد خطر جانی برای ساکنین، منجر به تحمیل هزینه‌های سنگین تعمیراتی و جریمه‌های سازمان آتش‌نشانی و نظام مهندسی می‌گردد. این راهنما بر اساس آخرین بخشنامه‌های وزارت راه و شهرسازی، سازمان نظام مهندسی ساختمان و استاندارد ملی آسانسور تدوین شده است.

 

طبقه‌بندی الزامات نگهداری

۱. الزامات قانونی و استانداردی (اجباری)

۲. دوره‌های بازدید و نگهداری (استاندارد ملی ۱-۶۳۰۳)

نوع بازدیدحداقل دفعات در سالموارد ضروری بررسی و انجام
بازدید ماهانه۱۲ بارروغن‌کاری کفشک‌ها و ریل‌ها، تنظیم درب‌ها، تست زنگ خطر و تلفن اضطراری، بررسی روشنایی کابین
بازدید فصلی۴ بارتست بار ۱۲۵٪، تنظیم ترمز و پاراشوت، بررسی سیم‌بگوش‌ها، تست UPS و باتری اضطراری
بازدید سالیانه۱ بارتست کامل ایمنی، تعویض قطعات فرسوده، صدور گواهی استاندارد

۳. وظایف مدیر ساختمان یا هیئت مدیره (ماده ۱۶۹ مکرر آیین‌نامه اجرایی)

۴. هزینه‌های تقریبی نگهداری آسانسور و تعمیرات

موردهزینه تقریبی (تومان)
قرارداد سرویس ماهانه (ساختمان ۵-۸ طبقه)۸۰۰٬۰۰۰ تا ۱٬۸۰۰٬۰۰۰ در ماه
قرارداد سرویس فصلی۲٬۵۰۰٬۰۰۰ تا ۵٬۰۰۰٬۰۰۰ هر بار
تعویض کامل سیم‌بگوش۸۰ تا ۲۵۰ میلیون
تعویض تابلو فرمان۵۰ تا ۱۸۰ میلیون
تعویض موتور گیربکس۱۲۰ تا ۳۵۰ میلیون
گواهی استاندارد سالیانه۳ تا ۸ میلیون

۵. نکات ایمنی بهره‌برداری برای ساکنین

نتیجه‌گیری و توصیه‌های رسمی

رعایت دقیق برنامه نگهداری دوره‌ای و انعقاد قرارداد با شرکت‌های دارای پروانه طراحی و مونتاژ معتبر (دارای کد IRC از سازمان صنعت، معدن و تجارت) نه تنها الزام قانونی است، بلکه مهم‌ترین عامل کاهش ۸۵٪ حوادث آسانسور و جلوگیری از هزینه‌های سنگین تعمیرات اساسی به شمار می‌رود.