طرفداری | همه چیز با یک ایمیل ظاهراً بی‌خطر شروع شد؛ ایمیلی که صبح یک روز چهارشنبه در ژانویه ۲۰۱۷ ارسال شده بود. چند روز قبل از آن، منچسترسیتی در دور سوم جام حذفی انگلیس (FA Cup) با نتیجه ۵ بر صفر وست‌هم را در هم کوبیده بود. این نخستین فصل سرمربیگری پپ گواردیولا بود. یحیی توره، داوید سیلا و سرخیو آگوئرو در میان گلزنان آن دیدار بودند.
اما این ایمیل، پیام‌آور عصر جدیدی در تاریخ این باشگاه بود. ایمیل که به صندوق ورودی یکی از مدیران ارشد سیتی رسیده بود، ظاهراً از سوی یکی از کارمندان اتحادیه فوتبال اروپا (یوفا) ارسال شده و حاوی لینکی به یک گزارش شفافیت و پایبندی مالی بود. مدیر سیتی روی دکمه دانلود کلیک کرد. همین یک کار کافی بود. آن ایمیل هرگز یک پیام واقعی از سوی یوفا نبود، بلکه یک حمله فیشینگ موفقیت‌آمیز از سوی روی پینتو، هکر و فعال پرتغالی بود. سرورهای سیتی هک شدند و به پینتو اجازه دادند هزاران ایمیل و سند را از سیستم‌های باشگاه استخراج کند.
هک او آغازگر مهم‌ترین تحقیقات حقوقی و مالی تاریخ فوتبال شد؛ تحقیقاتی درباره اینکه آیا سیتی به طور عمدی و سیستماتیک تلاش کرده قوانین مالی یوفا و سپس لیگ برتر انگلیس را دور بزند یا خیر. در سال ۲۰۲۰، کمیته صدور رأی یوفا در ابتدا سیتی را به مدت دو سال از حضور در مسابقات اروپایی محروم کرد، اما در مرحله تجدیدنظر در دادگاه حکمیت ورزش (CAS)، این حکم گردانده شد و ملغی گردید. اکنون این هفته، تقریباً ۱۰ سال پس از اولین ایمیل پینتو، همان‌طور که نشریه اتلتیک برای اولین بار جمعه گذشته افشا کرد، لیگ برتر اعلام کرد که یک هیئت مستقل، سیتی را در تمام اتهامات مطرح‌شده به جز یک مورد گناهکار شناخته است.
این هیئت دریافت که سیتی بیش از ۸۳۰ میلیون پوند (۱.۱ میلیارد دلار) بودجه غیرقانونی را پنهان کرده، یک قرارداد صوری حق تصویر با طرف ثالث به راه انداخته و حجم واقعی قراردادهای کارمندان خود را دستکاری و پنهان کرده است. باشگاه سیتی همچنان تمام اتهامات را رد می‌کند و روز جمعه در بیانیه‌ای اعلام کرد که درخواست تجدیدنظر خود را رسماً ثبت کرده است. در ادامه بیانیه سیتی آمده است:
موضع قاطع باشگاه این است که این نظر از جهات متعدد حاوی اشتباهات فاحش موضوعی، حقوقی، اصولی و واقعی بوده و غیرقابل‌اتکا است. باشگاه در مورد اتهامات مطرح‌شده توسط لیگ برتر بی‌گناه است و مجموعه جامعی از مدارک انکارناپذیر در اثبات تمامی مواضع ما در رابطه با این پرونده وجود دارد.
در ژوئیه ۲۰۲۰، سیتی غرق در شادی بود. تجدیدنظر در دادگاه CAS باعث شده بود تعلیق اولیه آن‌ها از فوتبال اروپا لغو شود، چرا که اکثریت مدارک یوفا به دلیل «مشمول مرور زمان شدن» از درجه اعتبار ساقط شده بودند. کمی کمتر از سه سال بعد، تیم پپ گواردیولا با شکست ۱ بر صفر اینتر در فینال استانبول، قهرمان لیگ قهرمانان اروپا شد و سه‌گانه تاریخی (لیگ برتر، جام حذفی و لیگ قهرمانان در یک فصل) را به دست آورد. با این حال، تحقیقات لیگ برتر در پس‌زمینه این افتخارات همچنان فعال بود. لیگ برتر به دلیل حوزه قضایی متفاوتش، مشمول محدودیت مرور زمانِ یوفا نمی‌شد و این قدرت را داشت که سیتی را طبق فرآیندی موسوم به «افشا» (Disclosure) مجبور به ارائه اسناد مالی مرتبط کند.
منابع متعدد مطلع از فرآیند پرونده به اتلتیک گفتند که این فرآیند، فوق‌العاده حیاتی اما پرتنش بوده و عمدتاً در نیمه اول سال ۲۰۲۱ رخ داده است. لیگ برتر در چندین جلسه مقدماتی دادگاه دادخواست داد تا سیتی حجم عظیمی از اسناد را تحویل دهد در حالی که باشگاه تلاش می‌کرد دامنه اسناد را تا حد امکان محدود نگه دارد و ادعا می‌کرد برخی اسناد یا نامرتبط هستند یا محرمانه. به گفته منابع مطلع، سیتی در ابتدا اسناد را روی سروری قرار داد که باشگاه می‌توانست دسترسی افرادی که این اسناد را می‌خواندند را ردیابی کند و اجازه کپی-پیست کردن متون را نمی‌داد. این کار سرعت تحقیقات لیگ برتر را به شدت کاهش داد. پس از شکایت‌های حقوقی مجدد لیگ برتر، باشگاه مدارک شامل ایمیل‌ها، جداول مالی و اسناد متفرقه دیگر را به پلتفرم قابل دسترسی‌تری منتقل کرد.
با این حال، فرآیند افشای اسناد همچنان غافلگیری‌هایی به همراه داشت. روزنامه آلمانی در اشپیگل اولین بار افشاگری‌های پینتو را در سال ۲۰۱۸ منتشر کرده بود و زمانی که در آوریل ۲۰۲۲ بخش دیگری از تحقیقات خود را رو کرد، پرده از اتهامات مالی جدیدی بر اساس ایمیل‌های هک‌شده برداشت. بازرسان لیگ برتر متوجه شدند این افشاگری‌ها شامل اسنادی است که سیتی هرگز آن‌ها را رو نکرده و افشا نساخته بود. هیئت مستقل در رای نهایی خود که روز سه‌شنبه منتشر شد، اشاره کرد که سیتی تلاش‌های هماهنگی برای متوقف کردن و ناکام گذاشتن تحقیقات لیگ برتر انجام داده است و باشگاه در چندین فقره اتهام عدم همکاری گناهکار شناخته شد.
با این حال، فرآیند افشای اسناد همچنان ثمره‌‌بخش بود. به گفته افراد مطلع، لیگ برتر مدرک بسیار بیشتری نسبت به آنچه در اختیار یوفا بود به دست آورد. به عنوان مثال، در حالی که تحقیقات یوفا (مبتنی بر افشاگری‌های در اشپیگل و روی پینتو) مدارکی از حدود ۳۰۰ میلیون پوند بودجه پنهان پیدا کرده بود، رقم کل لیگ برتر که مورد تایید هیئت مستقل قرار گرفت، به بیش از ۸۳۰ میلیون پوند رسید. همچنین تحقیقات یوفا عمدتاً در پایان فصل ۱۵-۲۰۱۴ به پایان رسیده بود، اما لیگ برتر اسناد را تا فصل ۱۸-۲۰۱۷ بررسی کرد.
هیئت در رای خود اذعان کرد اسناد و مدارک اصلی که به آن‌ها استناد کرده اسناد مربوط به همان دوره یا نزدیک به آن و شهادت‌های کتبی و شفاهی گواهان فردی بوده است. لیگ برتر در جریان آماده‌سازی فرآیند اعلام اتهامات رسمی علیه سیتی، تلاش کرد با چهره‌های کلیدی باشگاه مصاحبه کند. آن‌ها از قانون الزام همکاری کارمندان با تحقیقات لیگ استفاده کرده و همچنین خواستار گفتگو با افراد مرتبط با مالکان سیتی، یعنی «گروه اتحاد ابوظبی» (ADUG) شدند. سیتی به شدت اداره یا تامین مالی شدن توسط دولت امارات را رد می‌کند و اصرار دارد که ADUG کاملاً مستقل از دولت این کشور عمل می‌کند.
افراد بازجویی‌شده شامل فران سوریانو (مدیرعامل)، خلدون المبارک (رئیس باشگاه) و سایمون پیرس (عضو هیئت مدیره و مشاور ویژه المبارک در اداره امور اجرایی ابوظبی) بودند. از شیخ منصور، مالک اصلی باشگاه و معاون فعلی نخست‌وزیر ابوظبی و برادر محمد بن زاید، حاکم امارات بازجویی نشد. عمر برادا، مدیرعامل فعلی منچستریونایتد نیز که در آن دوره در پست‌های تجاری مختلف در سیتی کار می‌کرد، مورد بازجویی قرار نگرفت چون فرد مورد توجه در این تحقیقات محسوب نمی‌شد. از پیرس پرسیده شد که چرا در چندین ایمیل که ابتدا توسط در اشپیگل علنی شد، نشان داده شده که این عضو هیئت مدیره سیتی هنگام انجام کارهای باشگاه از ایمیل دولتی خود در امارات استفاده میکرده است.
این مشاور ۵۵ ساله خلدون المبارک، به دلیل نقشش در اقدامات تجاری باشگاه در روزهای نخست مالکیت اماراتی‌ها، چهره‌ای کلیدی در جریان دادگاه بود. به گفته منابع مطلع، پیرس در طول مصاحبه‌ها یا شهادت‌دهی در پرونده لیگ برتر، چندین بار تناقض‌های ظاهری در مواضع سیتی را با ادعای عدم آشنایی کارمندان بخش تجاری با سازوکار درونی کسب‌وکارها و دولت ابوظبی توجیه کرد و بدین ترتیب صحت شهادت‌های آن‌ها را زیر سوال برد. به عنوان مثال، او در جلسات قبلی یوفا به نوعی سردرگمی در میان برخی اعضای باشگاه اشاره کرده بود که این برداشت اشتباه را ایجاد کرده بودند که ADUG در رابطه با هزینه‌های اسپانسری، مبالغی را در اختیار شرکت هواپیمایی الاتحاد قرار می‌دهد.
لیگ برتر و منچسترسیتی به دلیل محرمانه بودن فرآیند پرونده، از اظهار نظر درباره جزئیات این مقاله خودداری کردند. درگیری‌های پیش از دادگاه میان لیگ برتر و سیتی از سوی منابع دارای تجربه مستقیم، بی‌رحمانه و تهاجمی توصیف شده است. این روند با آغاز جلسات حضوری در سپتامبر ۲۰۲۴ که سه ماه به طول انجامید نیز متوقف نشد. هیئت مستقل سه نفره که هویت آن‌ها هنوز علنی نشده، در ابتدای رای نهایی خود آورده‌اند:
این دادگاه در تمام مراحل، نبردی بسیار سخت و نفس‌گیر از سوی هر دو طرف بود. منظور ما به هیچ وجه انتقاد از طرفین نیست؛ این صرفاً یک واقعیت است. هیچ سنگی روی سنگ دیگر باقی نماند. چه در مراحل مقدماتی و چه در جلسات اصلی، موضوعات به شدت میان طرفین مورد مناقشه بود.
موضوع محوری در پرونده لیگ برتر، مسئله تامین مالی پنهان بود. طی ۹ سال، سیتی به طور رسمی اعلام کرد که ۹۵۰ میلیون پوند درآمد تجاری داشته است، اما لیگ برتر استدلال کرد که تنها ۱۲۰ میلیون پوند از این رقم را می‌توان درآمدهای واقعی پرداختی از سوی اسپانسرها دانست. در عوض، لیگ ادعا کرد که ۸۳۰ میلیون پوند باقی‌مانده به طور مصنوعی از سوی مالکان باشگاه و از طریق اسپانسرها به باشگاه تزریق شده تا ظاهر یک درآمد تجاری معتبر را ایجاد کند. با توجه به اینکه باشگاه‌ها طبق قوانین سودآوری و پایداری (PSR) تنها مجاز به تحمل مقدار مشخصی زیان در هر فصل هستند، لیگ برتر استدلال کرد که اگر منشا واقعی این تمکن مالی به درستی اعلام می‌شد، سیتی متخلف شناخته می‌شد.
هیئت مستقل در رای خود نمونه‌ای از طرح تامین مالی پنهان را ارائه داد که مستقیماً با نتایج داخل زمین در ارتباط بود. هیئت به بدهی ناگهانی ۲۰ میلیون پوندی سیتی در پایان فصل ۱۳-۲۰۱۲ اشاره کرد؛ رقمی که به گفته منابع مطلع، مربوط به پاداش و تسویه‌حساب روبرتو مانچینی (سرمربی وقت) و کادرش بود که در پایان فصل و پس از شکست در فینال جام حذفی مقابل ویگان اتلتیک اخراج شده بودند. این هیئت گفت اگر این پول بلافاصله پرداخت می‌شد، سیتی ۹.۹ میلیون پوند تا رعایت قوانین فیرپلی مالی یوفا در آن فصل فاصله پیدا می‌کرد و متخلف می‌شد.
دادگاه گزارش داد که ظرف چند روز، چند قرارداد جدید و دستکاری‌شده با اسپانسرها تولید شد تا هزینه‌های ثبت‌شده افزایش یابد، به این ترتیب برای رویدادهایی که قبلاً رخ داده بود پاداش پرداخت شد و هزینه تور آمریکا تامین شد و به این ترتیب کسر بودجه جبران می‌شد. به گفته افراد مطلع، سیتی حتی از اسپانسرها خواسته بود پاداش قهرمانی جام حذفی را طوری پرداخت کنند که گویی آن‌ها مسابقه را برده‌اند در حالی که مقابل ویگان شکست خورده بودند. لیگ برتر همچنین مسئله گل لحظات پایانی سرخیو آگوئرو مقابل کوئینز پارک رنجرز در سال ۲۰۱۲ را مطرح کرد که اولین قهرمانی سیتی در لیگ برتر را رقم زد. آن گل باعث فعال شدن مجموعه‌ای از پاداش‌ها در ترکیب تیم شد که اگر به خاطر طرح تامین مالی پنهانی باشگاه نبود، باعث می‌شد سیتی از سقف قوانین PSR در آن فصل تجاوز کند.
طی سال‌ها تحقیق و بررسی اسناد، لیگ برتر معتقد است که بخشی از مکانیسم پشت این پرداخت‌های غیرقانونی پنهان را کشف کرده است. در رای هیئت مستقل بارها به نهادی به نام CPC اشاره شده که متاسفانه فعلا به صورت عمومی در این مورد توضیحی داده نشده است. در مارس ۲۰۲۵، اتلتیک افشا کرد که فردی مرموز به نام «شخص X» در تحقیقات قبلی یوفا که گفته می‌شد پرداخت‌های اسپانسری به سیتی را تسهیل میکرده توسط وکلای سیتی به عنوان مردی به نام «جابر محمد» شناسایی شده است.
جابر محمد در آن زمان به عنوان مدیرکل CPC فعالیت می‌کرد؛ CPC مخفف عبارت (Crown Prince's Court) به معنی «دیوان ولیعهد»، یک نهاد دولتی در ابوظبی است که امور عمومی ولیعهد و حاکم فعلی امارات را اداره می‌کند. این افشاگری‌ها نه تنها سوالات ناراحت‌کننده‌ای را درباره پیوندهای آشکار حاکمان امارات با مالکان سیتی ایجاد کرد، بلکه این علامت سوال بزرگ را مطرح ساخت که این پرداخت‌ها تا چه حد در بالاترین سطوح قدرت امارات مورد تایید بوده است. این پیامدهای ژئوپلیتیکی، حساسیت و شدت نبردهای حقوقی و همچنین عواقب کیفری احتمالی گزارش‌های مالی نادرست سیتی را توضیح می‌دهد.
سیتی در طول تحقیقات یوفا و لیگ برتر به‌شدت حول محور موضوع CPC جنگیده است. نام جابر محمد در آرای یوفا و دادگاه CAS سانسور شد و اشاره‌ها به CPC در رای لیگ برتر نیز تا حد زیادی سانسور شده است. اگرچه یک پاراگراف حیاتی سانسور شده، اما در حکم لیگ برتر آمده است که دفاع اصلی سیتی در برابر اتهام تامین مالی پنهان، «توضیحات CPC» بوده است. به گفته افراد مطلع از خط دفاعی باشگاه، سیتی ادعا کرده که CPC علاوه بر اداره امور عمومی محمد بن زاید، به عنوان تامین‌کننده کمک‌های مالی مشروع برای نهادهای وابسته به دولت (مانند اسپانسرهای سیتی یعنی شرکت‌های الاتحاد و اتصالات) عمل میکرده است.
در واقع موضع سیتی این بود که این پول مستقیماً از سوی اسپانسرها نیامده، بلکه توسط دولت (از طریق CPC) تامین شده، نه از سوی شخص مالک (ADUG). هیئت مستقل در نهایت این استدلال را رد کرد و به این نتیجه رسید که این توضیحی بود که باشگاه مدت‌ها پس از رویدادها سر هم کرده بود تا واقعیت‌های طرح تامین مالی پنهان را پنهان و کتمان کند. هیئت مستقل نام هیچ فردی را در پرونده لیگ برتر قید نکرده است، اما اعلام نموده برخی از شهادت‌های داده‌شده از طرف سیتی از جهات کلیدی متعدد نادرست بوده و شهادتی داده شده که می‌‌دانستند حقیقت ندارد و بنابراین نادرست و غیرصادقانه بوده است.
چندین کارشناس حقوقی در گفتگو با اتلتیک از لحن شدید و قاطعانه هیئت مستقل ابراز تعجب کردند و به استانداردها و ملاک‌های سخت‌گیرانه حقوقی برای متهم کردن شاهدان به ارائه اطلاعات دروغین اشاره نمودند. همین عوامل باعث شد که به گفته افراد مطلع، لیگ برتر ادعا کند پرونده سیتی حاوی چند عامل تشدیدکننده جرم است؛ از جمله ابعاد و مدت زمان تامین مالی پنهان و همچنین عدم همکاری با تحقیقات. به عنوان مثال، از رقم ادعایی ۸۳۰ میلیون پوند تامین مالی پنهان طی ۹ سال، بازرسان لیگ برتر استدلال کردند که سیتی در فصل ۱۸-۲۰۱۷ حدود ۱۰۰ میلیون پوند از حد معمولی قوانین PSR فراتر رفته و تخلف کرده است. برای مقایسه، زمانی که اورتون به دلیل ۱۹.۵ میلیون پوند تخلف از PSR در فصل ۲۲-۲۰۲۱ محکوم شد، در ابتدا با کسر ۱۰ امتیاز مواجه گردید که بعداً در تجدیدنظر به ۶ امتیاز کاهش یافت. آن زمان به اورتون دستور داده شد که بیش از ۳۵ میلیون پوند غرامت به برنلی به عنوان تیم سقوط‌کرده آن فصل بپردازد؛ تصمیمی که باشگاه مرسی‌ساید در حال تجدیدنظرخواهی درباره آن است.
به گفته لیگ برتر، جلسه تعیین جرایم و تنبیهات در اسرع وقت برگزار خواهد شد. در بیانیه‌ای در روز جمعه، سیتی اعلام کرد که نسبت به این حکم اعتراض کرده و افزود:
باشگاه از اتهامات لیگ برتر مبراست و مدارک انکارناپذیری در اثبات تمام مواضع ما وجود دارد. ما همچنان به فرآیند قانونی احترام می‌گذاریم و تا زمان پایان یافتن تمام مراحل سکوت می‌کنیم.
آن‌ها به مبارزه ادامه می‌دهند، اما با رو شدن مداوم مدارک جدید، بیش از پیش شبیه پادشاهی شده‌اند که بر سر جزر و مد دریا فریاد می‌کشد و سعی دارد جلوی طوفان را بگیرد.
به قلم جیکوب وایت‌هد برای اتلتیک
