در فوتبال مانند زندگی فردی در اجتماع عملا ترکیبی از کار گروهی ، هماهنگی ، نقشه قبلی ،برنامه ریزی، پشتکار و اراده فردی نقش مهمی در فرایند کار تیمی دارند اما مانند زندگی واقعی الزاما به نتیجه مطلوب ختم نمی شود. شما الزاما تصمیم گیر نیستید چرا که کنش و واکنش دیگران نیز در تصمیمات شما تاثیر دارند . سرنوشت شما به دیگران نیز مرتبط است . چه خود بدانید یا ندانید . اما در عین حال خلاقیت فردی نیز جایگاه ویژه ای دارد. خلاقیت فردی که منجر به واکنش ها و عکس العمل ها و واکنش های فردی غیر قابل برنامه ریزی در طی بازی و در لحظه می گردد. و می تواند مانند زندگی واقعی همه چیز را تغییر دهد. مانند زندگی واقعی با یک حرکت اشتباه می توان همه چیز را نابود کرد و یا از نابودی به ساحل نجات رسید. تماشاگران فوتبال بصورت غریزی چنین مجموعه ای از عوامل تاثیر گذار را در فوتبال حس می کنند و انرا اینه ای از زندگی واقعی و بسیار نزدیک به واقعیت می بینند. گاهی علی رغم تمام ضعف ها و نارسایی ها ، یک ستاره ( قهرمان تاریخی) روند طبیعی و منطقی را بهم میریزد و نتیجه را تغییر می دهد. فوتبال ورزشی است که نه کاملا قابل پیش بینی و برنامه ریزی است نه کاملا غیر قابل برنامه ریزی و مبتنی بر تصادف. و بصورت جریانی سیال و در حرکت مانند زندگی خود را به رخ می کشد. همچون زندگی هیچ گاه تکرار نمی شود. هیچ دو بازی فوتبالی مانند دیگری نیست. هیچ صحنه ای قابل تکرار نیست. 3-فوتبال ازمایشگاه انسان شناسی : فوتبال یکی از بهترین ازمایشگاه ها برای مطالعه بر روی انسان از نظر کنش و واکنش های فردی است. اصولا برای مطالعه رنج (Range) رفتاری، محدوده عکس العمل، عوامل تحریک کننده، میزان تحمل فشارهای جسمی و روانی، فوتبال از قابلیت های بالایی برخوردار است . جاذبه شدید فوتبال در مسئله هویت یکی از این امکان هاست. اینکه در صورت قرار گرفتن در موقعیت های خطرناک واکنش های بازیگران و طرفداران چگونه خواهد بو د؟ اصولا برای مطالعه بایستی از موقعیت های غیر متعادل و غیر معمول استفاده نمود. و فوتبال این موقعیت را به وفور در اختیار قرار می دهد. هیجان شدید، غم شدید، تحقیر شدید، غرور شدید، خستگی شدید، شادی شدید، ناداوری شدید، موقعیت های فیزیکی و دمایی و هوایی شدید ، تاثیر سیستم بر کارایی فرد، رابطه مربی با بازیکنان، مسئله هویت فردی و جمعی ، تاثیر بازیکنان بر تماشاگران ، تاثیر تماشاگران بر بازی و بازیکنان ، نحوه تسری حس مشترک بین افراد در موقعیت های حساس، سکوت ناگهانی در لحظات حساس، تاثیر همافزایی گروه در سکوها و تبدیل حرکت فردی به جریانی پیوسته روی سکوها، بررسی تغییرات رفتاری فرد در میان جمعیت در سکوها ، همه از موقعیت هایی است که فوتبال در اختیار انسان شناسان قرار میدهد. محو اراده فردی در حرکت توده ای و قدرت اراده فردی در مقابله با فضای غم و شادی مسلط بر جریان بازی همه از ویژگی های خاص فوتبال است. ....ادامه دارد....