گفتیم که کوروش بعد از این که دانست کروزوس رودخانه قزل آیرماق را مسترد نمی دارد و ارمنستان را تخلیه نمی کند در سال 456 قبل از میلاد مسیح تصمیم گرفت که به کشور قارون حمله ور گردد. قبل از اینکه کوروش از پاسارگاد واقع در فارس ، به سوی کشور قارون به راه بیفتد مقابل وجود قوم خود نطقی ایراد کرد که خانتوس مورخ مشهور آن نطق را ثبت کرده است . کوروش خطاب به وجوه ایرانیان گفت : من میدانم که جنگ باعث ویرانی و قتل نفس است و هیچ کشور با جنگ آباد نمی شود و میل ندارم بجنگم ولی وقتی حق ما را زیر پا می گذارند و نمی خواهند از روش انصاف و عدالت پیروی نمایند چاره ای غیر از جنگ برای استرداد حق وجود ندارد. قارون رودخانه ای را کخ جزو قلمروی ما بود تصرف کرده و بعد از این که من نماینده ای نزد اون فرستادم و تقاضا کردم که رودخانه را مسترد بدارد ، نماینده مرا بقتل رسانید و به این دو کار اکتفا نکرد و قشون خود را وارد ارمنستان کرد و سربازان او زن های مردم را به زور بردند و هر چه در ارمنستان بود ضبط کردند و مردم ارمنستان از من درخواست کمک کردند و من مجبورم که به کمک آنها بروم. من فقط با قارون سر جنگ دارم و بعد از ایم که وی را مغلوب کردم رفتار من با مردم کشور لیدی مثل رفتاری است که امروز در ایران می کنم و جان و مال و ناموس و مذهب مردم آن کشور نزد من محترم خواهد بود و اگر یکی از سربازان من مبادرت به تعدی نسبت به یکی از افراد آن کشور قارون کند بشدت کیفر خواهد دید. سربازان کوروش به چهار دسته تقسیم میشدند و عبارت بودند از : پیادگان ، سواران ، ارابه های جنگی ، مهندسین. کوروش میدانست که قسمتی از قشون قارون سوار نظام است و اطلاع داشت که بهترین سلاح برای از بین بردن سواران، ارابه های جنگی است. استرابون منشی اسکندر که با او به ایران رفت در سفرنامه خود مینویسد جاده هایی که کوروش با لشکر خود از آنها گذشت تا به لیدی برود دیدنی است ، آن جاده ها طوری محکم ساخته شده که بعد از دویست سال ویران نگردیده است.در همین سفر است که موخین یونانی برای اولین بار صحبت از آب جوشیده می کنند و می گویند که لشکر ایران به هر نقطه که می رسید آب آشامیدنی را می جوشانیدند و بعد از اینکه خنک میشد می آشامیدند. این موضوع ثابت می کند که در دوره کوروش سپاه ایران از لحاظ بهداشت 2500 سال جلوتر از عصر خود بوده است. ادامه دارد ...