بدون شک حمله به اچ 3 یکی از پیچیده ترین و یکی از مهمترین عملیات های هوایی دنیاست.
.
عراقیها تصمیم گرفتند که با توجه به قدرت بالای ایران در حمله به پایگاههای نیروی هوایی عراق، جنگندهها و بالگردهایی را که در عملیاتها حاضر هستند به یکی از دورترین نقاط کشورشان ببرند تا دست جنگندههای ایرانی به آنها نرسد.
ارتش عراق بر همین اساس تصمیم میگیرد که 21 دی ماه سال 59 بخشی از جنگندههای عملیاتی خود را به پایگاه الولید در غرب عراق و نزدیک مرز اردن منتقل کند. پایگاه الولید در واقع از 3 پایگاه تشکیل شده بود که یک پایگاه بهعنوان پایگاه اصلی و 2 پایگاه بهعنوان پایگاههای فرعی، در اختیار نیروی هوایی ارتش بعثی بودند که به مجموعه این 3 پایگاه، H-3 گفته میشد.
.
پس از قطعیت این نقل و انتقال، جواد فکوری فرمانده وقت نیروی هوایی ارتش در 15 بهمن ماه سال 59 یک جلسه مهم در تهران ترتیب داده و پیشنهادی بزرگ به نیروی هوایی ارتش میدهد، پیشنهاد "حمله به H-3".
.
پس از اینکه نیروی هوایی به این قطعیت میرسد که امکان حمله به این پایگاه وجود ندارد، طرح عملیاتی را منتفی اعلام کرده و اعلام میشود که طرحهای اولیه نیز کنار گذاشته شود.
.
اما این پایان کار نبود و سرتیپ خلبان بهرام هوشیار یکی از فرماندهان عالیرتبه و خلبانان زبده نیروی هوایی ارتش طرحی را آماده کرده و بهصورت محرمانه در اختیار فرمانده وقت نیروی هوایی ارتش میگذارد.
.
روز موعود فرارمیسد و فرماندهی یکی از دستههای 4فروندی فانتومها به سرهنگ فرجالله براتپور و فرماندهی دسته دیگر نیز به سرهنگ فرهادپور واگذار شده و جنگندههای ارتش پس از اقامه نماز در قالب 2 دسته 4فروندی به پرواز درآمده و طبق طرح عملیاتی، در سکوت رادیویی کامل بهسوی دریاچه ارومیه حرکت میکنند.
.
دو فروند جنگنده اف4 نیز بهعنوان جنگندههای ذخیره همراه با جنگندههای عملیات کننده به پرواز درآمده و بهسوی دریاچه ارومیه میروند.
.
20 دقیقه بعد، اولین مرحله از سوختگیری توسط تانکرهای سوخترسان 747 نیروی هوایی در حوالی دریاچه ارومیه انجام میشود و دو فانتوم ذخیره به پایگاه بازگشته و 8 فانتوم عملیات کننده بهسوی مرز حرکت میکنند.
.
در همین حین، دو فروند جنگنده اف5 از پایگاه هوایی تبریز به پرواز درآمده و بهسوی پالایشگاه کرکوک رفته و بلافاصله با عبور از مرز، خود را به پالایشگاه رسانده آن را بمباران میکنند.
.
ارتش عراق متوجه حضور جنگندههای فانتوم ایرانی در خط مرزی ترکیه و عراق میشود اما به اشتباه افتاده و فکر میکند که این جنگندهها متعلق به ارتش ترکیه هستند. لحظاتی بعد، جنگندههای اف4 نیروی هوایی ایران با عبور از فراز شهر مرزی زاخو در مرز ترکیه و عراق و با کاهش ارتفاع برای مخفی شدن از دید رادارهای عراقی، وارد خاک عراق شدند.
.
پس از ورود 8 فانتوم ایرانی به خاک عراق و پیشروی در عمق این کشور، تانکرهای سوخترسان 707 که از مسیر بینالمللی خارج شده خود را به نقطهای از پیش تعیین شده رسانده بودند، فانتومها در آسمان منتهیالیه شمال غرب عراق و در 90مایلی پایگاههای الولید (اچ 3) دومین مرحله از سوختگیری هوایی را در ارتفاع 20هزار پایی انجام داده و بلافاصله با کاهش ارتفاع، به مسیر ادامه میدهند.
.
در میانه راه، یک فروند جنگنده از دسته پروازی 1 و یک فروند نیز از دسته پرواز 2، جدا شده و دسته سوم پروازی را ایجاد میکنند.
.
ساعت حدوداً 9 صبح است و جنگندههای ایرانی خود را به نزدیکی پایگاههای سهگانه اچ3 رساندهاند. گروه اول متشکل از 3 فروند جنگنده بمبافکن اف4 بهفرماندهی سرهنگ فرهادپور به اولین پایگاه حمله و پایگاه را بمباران میکنند. سپس گروه دوم که متشکل از 2 فروند جنگنده بمبافکن اف4 بود، به پایگاه دوم حملهور شده این پایگاه را نابود میکنند.
.
اما این دو پایگاه، پایگاههای اصلی نبودند و پایگاه سوم باید هدف قرار میگرفت تا عملیات موفقیتآمیز بوده و جنگندههای عراقی مستقر در آن نابود شوند. سرهنگ براتپور بهعنوان فرمانده دسته پروازی سوم و فرمانده 3 فروند جنگنده اف4، عملکرد جنگندهها در انهدام دو پایگاه اول را بررسی کرده متوجه میشود که پایگاه سوم از استحکامات، استتار و پدافند بسیار بهتری برخوردار است لذا تصمیم میگیرد بهخلاف طرح عملیاتی، از ناحیه دیگری پایگاه را بمباران کند.
.
سرهنگ براتپور به جنگندهها فرمان تغییر مسیر حرکت بهسوی پایگاه را داده و جنگندهها بلافاصله بهسمت دیگری تغییر مسیر داده و خود را به پایگاه رسانده و در حالی که نیروهای عراقی غافلگیر شده بودند، فانتومهای ایرانی شیرجه رفته تمام بمبهای خود را روی پایگاه میریزند.
.
نقل شده که جنگندههای ایرانی در حمله به پایگاه سوم برای اصابت دقیق بمبها به اهداف، بهقدری پایین آمده بودند که پس از رهاسازی بمبها، آتش ناشی از انفجار بمبها به خود جنگندهها نیز رسیده بود.
پس از پایان بمباران، جنگندههای دسته پروازی سوم بهسوی شمال غرب عراق و نقطه از پیش تعیین شده برای سوختگیری سوم، حرکت میکنند اما در مسیر بازگشت، سرهنگ براتپور متوجه حضور یک تریلی حامل تجهیزات نظامی که از مسیر بندر عقبه در کشور اردن بارگیری و راهی عراق شده بود، میشود و تصمیم میگیرد این تریلی را با مسلسل جنگنده هدف قرار دهد. جنگنده کاهش ارتفاع داده و به تریلی نزدیک میشود و خلبان براتپور موفق میشود که تریلی را با مسلسل جنگنده هدف قرار داده منهدم کند.
.
سپس مسیر بازگشت را پیش گرفته و در منتهیالیه شمال غرب عراق، تانکر سوخترسان دوباره از مسیر بین المللی تهران ــ آنکارا خارج شده و وارد خاک عراق میشود و در شمال غرب عراق، دسته سوم جنگندههای ایرانی سوختگیری کرده و سپس وارد خاک عراق شده و از مسیر رفت، بهسوی کشور برمیگردند.
.
با اتمام عملیات و آغاز حرکت جنگندههای ایرانی بهسوی کشور، ارتش عراق به تعداد زیادی از جنگندههای عراقی دستور پرواز داده و مقرر میشود که جنگندههای عراقی اجازه ندهند که فانتومهای ایرانی به کشور بازگردند.
.
اما عملیات تعقیب و گریز بینتیجه میماند و جنگندههای عراقی علیرغم اینکه در دید جنگندههای ایرانی بودند، نمیتوانند فانتومها را رهگیری کرده و با آنها درگیر شوند.
.
فانتومها به مرز نزدیک شده بودند و نیاز بود که برای منحرف کردن تمرکز دشمن، نقطه دیگری از خاک عراق بمباران شود، بر همین اساس، چند جنگنده ایرانی نقطهای مرزی را بمباران کرده به کشور بازمیگردند و از سوی دیگر، جنگندههای اف14 نیز به پرواز درآمده و در داخل خاک ایران گشتزنی میکنند تا در صورت لزوم، به کمک جنگندههای فانتوم بپردازند.
.
اما جنگندههای عراقی نمیتوانند جنگندههای ایرانی را رهگیری کنند و فانتومها بهسلامت وارد آسمان ایران میشوند و چهارمین مرحله از سوختگیری هوایی بلافاصله در آسمان ایران انجام میشود و جنگندهها بهسوی پایگاه همدان رفته دقایقی بعد در این پایگاه به زمین مینشینند.
.
پس از این عملیات تاریخی، صدام حسین، فرمانده پدافند هوایی ارتش عراق را برکنار کرد و چندی بعد نیز، این فرمانده اعدام شد، البته منابع عراقی اعلام کردند که وی خودکشی کرده است.
.
عملیات حمله به اچ3 بهزعم بسیاری از کارشناسان نظامی یکی از بینظیرترین و دقیقترین عملیاتهای هوایی جهان است که در آن، خلبانان ایرانی با حدود 5 ساعت پرواز، چهار بار سوختگیری هوایی و طی مسافتی بالغ بر 1000 کیلومتر در سکوت مطلق رادیویی، عملیاتی تاریخساز انجام دادند.