احتمالا واژه فوتبال علی اصغری را به تکرار شنیدهاید، سبکی که به علی پروین نسبت داده میشد و در حقیقت نام یکی از بازیکنان وقت پرسپولیس بود. اما این عنوان تمسخرآمیز که توسط رقیب این تیم سرخ پوش خلق شده بود، تاکتیکی ساده و البته کارآمد در فوتبال است. در حقیقت فوتبال مدرن خواهان بازیهایی با سبک بازی مستقیم که شامل پاسهای بلند و تخریبی است نمیباشد. فوتبال مدرن علاقمند به بازیهای سریع با پاسهای کوتاه و پرتعداد است که برای مخاطب بسیار جذاب و سرگرم کننده میباشد. میتوان عنوان کرد، تاکتیک بازی مستقیم، تا حدی بسیاری منسوخ شده بود تا اینکه تاکتیک دیگری سبب شد تا این سبک دوباره زنده شود. دفاعهای فشرده و فوقالعاده محکم، عاملی بروز شدن این تاکتیک شده است. معمولا در لیگهای سخت و فیزیکی، بازی مستقیم با توپهای بلند یکی از روشهای متداول گلزنی است. اما برای این روش نیازمند به مهرههای ویژه و خاصی است. در ابتدا بازیکن بازیسازی یا سانتر کننده باید از ویژگی دقیق و بسیار خوبی در ارسال برخوردار باشد و همچنین نیازمند به مهاجمی تخریبی جهت از بین بردن تمرکز مدافعان نیاز است و در سومین مهره، نیاز به بازیکنی با قدرت سرزنی بسیار خوب.
تاکتیک بازیهای بلند در دفاعهای بسیار فشرده بسیار موفقیت آمیز و حتی میتوان این روش را یکی از چند روش رسیدن به گل در چنین دفاعهایی تلقی کرد. فوتبال امروزه که بیشتر سمت و سوی نتیجهگرایی گرفته است، سبب شده تا تیمهای نتیجهمحور یا محتاط به سمت دفاعهای فشرده بروند تا در حداقل توان به یک امتیاز دست یابند یا در حمله مطلق تیم حریف، با باز پس گیری توپ، در ضدحمله حتی به گل نیز برسند. بگذارید کمی بهتر جلو برویم. یکی از دلایلی که تیم بارسلونا در بازیهای فشرده و دفاعهای مطلق به مشکل گلزنی برخورد میکند، دفاعهای اینچنینی است. در این روش یا شما بازیکن شوت زن دارید یا هد زن. شوتهای پشت محوطه خودش روشی جهت از بین بردن دفاعهای فشرده و رسیدن به گل است اما آنچه که فوتبال مستقیم در دفاعهای فشرده شناخته میشود، ارسالها و ضربات سر است. بارسلونا اگرچه بازی مستقیم را دستور کار خود ندارد ولی شوتهای پشت محوطه و همچنین از بازیکنان خلاق برای رسیدن به گل استفاده میکند. در حقیقت کاتالان ها از سه روش عبور و رسیدن به گل در دفاعهای فشرده، تابع دو روش نتیجهگرا هستند، بنابراین به تکرار شاهد پیروزی این تیم آبی و اناری در بازیهایی هستیم که حریفانشان دفاع سختی انجام میدهند. بگذارید به سراغ تیم رقیب سنتی این تیم برویم، رئال مادرید. رئال مادرید اما برخلاف بارسلونا که بازی زمینی را به جهت فلسفه خود، بازی مستقیم با پاسهای بلند (علی اصغری) را در کنار شوتهای پشت محوطه را در دستور کار خود قرار میدهد. نکته مهم در خصوص رئال مادرید جایی است که آنها نیز همانند بارسایی ها با دفاعهای مطلق و فشردگی و تراکم دفاع رو به رو هستند اما به جهت استفاده از بازیکنان با کیفیت در سه مهره اصلی، ارسال توپ و ضربه سر، به تکرار بازیهای پرامتیازی داشتهاند و بدون شک ستاره رئالی ها در چنین تاکتیک ساده اما موفقی، رونالدو و پرشهای عجیبش میباشد.
رئال مادرید اگرچه بازیهای مستقیم و شوتهای پشت محوطه را تاکتیک اصلی خود قرار داده است، اما با حضور مربیانی همچون، کارلو آنجلوتی و بیشتر زیدان به سمت استفاده از بازیکنان انفجاری برای استفاده از ضربات آزاد یا شانس 50 درصدی گل روی آورده اند. این تاکتیکهای ممکن است در جامعه ایرانی و در قشر فوتبال بین، تمسخر آمیز به نظر برسد اما اگر یک تیم، دارای بازیکنان شوت زن پشت محوطه و ارسالکنندههای دقیق یا بازیکنان انفجاری نباشد، پر تکرار در برابر تیمهایی با دفاعهای فشرده به مشکل میخورد. تفاوت تمامیهایی همچون تاتنهام و منچستر یونایتد در گلزنیها و راههای رسیدن به گل در این نقطه میباشد. اگر نگاهی به وینگرها و ارسال کنندگان این تیم لندنی داشته باشیم، متوجه توانایی بینقص این بازیکنان میشویم که در نوع خود نمونه هستند و هری کین را در موقعیت سرزنی قرار میدهند. اما جدای از چنین ساختاری، تیمهای دیگر همانند منچستر یونایتد، به تکرار در برابر بازیهای فشرده امتیاز از دست داده یا به جهت ناتوانی در شوت و ارسال در یک ضدحمله، گل نیز دریافت میکنند. از سوی دیگر ارسالهای خوب و بازی مستقیم که تاکتیکی ساده و آماتور به شمار میرود، سبب گلزنیهای متعدد میشود. نمونه چنین کلاسی در بازی بین تیمهای منچستر یونایتد و لیورپول دیده میشود. در سال 2010، منچستر یونایتد در ورزشگاه خانگی خود، در حالی که با نتیجه 2 بر 0 جلو بود، از شاگردان روی هاجسون، 2 گل دریاف کرد تا بازی به تساوی کشیده شود، اما فرگوسن که پس از دریافت گل دوم میدانست، لیورپولیها رو به دفاع مستحکم و منطقی میآورند، به شاگردان خود دستور بازی مستقیم را دارد. در ارسالهای پرتکرار و مکرر، رایان گیگز یا نانی، در نهایت دیمیتار برباتوو، گل سوم و پیروزی شیاطین سرخ را به ثمر رسانند و این تیم با چنین روشی برنده بازی شد.
نکته نهایی، ممکن است بازی مستقیم و ارسال از جناحین روشی جذاب نباشد اما موقعیتساز و بسیار کارآمد در برابر دفاعهای چندلایه میباشد. در چنین روشی از دفاعهای پرتمرکز، شوت پشت محوطه، بازی مستقیم و ارسال جهت سر زدن (به تمسخر فوتبال علی اصغری) و البته حضور بازیکنان با قدرت تکنیکی و انفجاری بالا، یکی از روشهای رسیدن به گل میباشد. واژه تمسخر آمیز فوتبال علی اصغری اگرچه توسط طرفداران چلسی پس از بازی چلسی-منچستر یونایتد در فینال جام حذفی استفاده شد، که البته کار آمد نبود چون از سه مهره اصلی، دو مهره مهار شده یا ناتوان بودند، اما روشی کارآمد برای رسیدن به گل در برابر تیمهایی با دفاع مطلق میباشد. روشی که حتی در تیمهایی با کیفیت بازیکنان بالا همچون رئال مادرید نیز دیده میشود و بدون شک در جهان فوتبال، استاد بازیهای بلند و سانترهای دقیق و خارقالعاده، تونی کروس، هافبک بازیساز آلمانی رئالیها میباشد و در گذشتهای نچندان دور، پل اسکولز از تیم منچستر یونایتد، نمونهای نادر و پدیدهای در این سبک از بازیسازی به شمار میرفت.
