فوتبال و فناوری، این بازی از کجا شروع شد؟ بیش از یک قرن است که در فوتبال پای نفر دوازدهم‌ نیز به وسط کشیده شده است. یار دوازدهم پیراهن اختصاصی هم دارد و البته این پیراهن بر تن هیچ بازیکنی دیده نمی‌شود؛ اما صاحبان این پیراهن از هر بازیکنی در زمین بیشتر حرص می‌خورند. دیگر با حضور هر تیم فوتبال در میدان‌های بزرگ، معرفی یار دوازدهم نیز مرسوم و رایج شده است، چراکه فوتبالی‌ها می‌دانند این کفه ترازو را به نفع تیم‌ها تغییر می‌دهد. از آن روز عجیبی که دست خدا، داغ بر دل انگلیسی‌ها گذاشت، تیم‌های فوتبال با همه طرفدرانشان احساس کردند صدای سوت نواخته شده در زمین همانند شمشیر دو لبه عمل می‌کند. این صدای سوت متعلق به نوازنده‌ای جز کلانتر زمین فوتبال نیست. کلانتر زمین فوتبال که قاضی میدان مبارزه است، داور نام دارد؛ داور در زمین فوتبال ازلحاظ تئوریک همه‌کاره است. البته عملکرد این قاضی در فاز عمل به چشمان تیزبین یا استخوان‌بندی درشت یا خوی نادرشاهی بستگی دارد تا قادر باشد تا پایان زمان مسابقه در سوت دمیده و بازیکنان را در دستگاه خود برقصاند؛ ولی با یک قضاوت غلط، بعد از مسابقه، همین کلانتر، شاید میان همکاران خودش نیز جایی نداشته باشد. ازاین‌رو تیم‌های داوری نیز به این فکر افتادند که دستی به کفه ترازو بکشند و از یار پنجم خود با نام VAR رونمایی کردند. ادامه مطلب در https://www.zoomit.ir/2018/6/1/272419/football-technology-2018-world-cup/