? منظور از الفاظ پانترکیسم و پانکردیسم دو قوم عزیز ترک و کرد ساکن استان نیستند بلکه به اشخاصی اطلاق میشود که خواهان جدایی این خطه از ایران عزیزند و قصد تاسیس کشوری بر اساس قومیت خود را دارند و این جغرافیای خاص را از آن ملت ایران نمیدانند بلکه مالکیت آنرا مختص یک قوم خاص میدانند.پانها از هر قومیتی، دشمن تمامیت ارضی کشور و ملت عزیز ایران( بدون هیچ پیشوند یا پسوندی) هستند.
✍هوشنگ شیخی
⭕️در استان آذربایجانغربی بین دو گفتمان پانترکیسم و پانکردیسم رابطه آنتاگونیستی برقرار است. دوگفتمان مذکور با هدف حذف و انهدام دیگری در این استان به عنوان بیرونی سازنده(Constitutive Outside) یکدیگر هم عمل میکنند. هر دو نسبت به شمالغرب ایران و استان آذربایجانغربی ادعای ارضی دارند و علاوه بر نادیده انگاشتن و مهاجر و مهاجم خواندن دیگری، حاکمیت ملی ایران را استعماری و تهاجمی میخوانند و بر اساس نظام واژگانی خاص خودشان از آذربایجانجنوبی یا شرق کردستان برای نام بردن این ناحیه از ایران استفاده میکنند.
⭕️گفتمان پانترکیسم به واسطه کثرت ابزارهای قدرت در دستش و نفوذ عاملانش، در صورتهای مختلفی نمود یافته است. به طور نمونه پانترکیسم در استان مزبور و مرکز آن بر مبنای دگرسازی هویتی و دگرستیزی؛ گروههای قومی غیر خود را به حساب نمیآورد و با زبان محلی خود فارغ از زبان ملی و رسمی کشور، پیام تبریک صادر میکند و یا در بنرهای تبریک عیدنوروز از بکار بردن واژه ایرانی و فارسی «نوروز» اجتناب میورزد و به جای آن از «ایل بایرامی» استفاده میکند. چراکه نوروز در گفتمان پانترکیسم محلی از اعراب ندارد. از آنجا که نوروز در فرهنگ باستانی ایرانی فقط گردش سال نیست بلکه با اسطورههای ملی درهم تنیده و انسجام بخش هویت ایرانی در گستره واحد تاریخمند و فرهنگی ایران بوده است بنابراین پانترکیسم آن را بر نمی تابد کمااینکه فاشیسم مصطفی کمال پاشا در ترکیه هم هرگز آن را همانند آئینی ایرانی نپذیرفت. نمونه دیگر تحرک پانترکیسم جعل عبارتی تحت عنوان«اوغوز بایرامی» است که در شبکههای اجتماعی و حتی سطح شهر ارومیه آن را اشاعه میدهد و با این عبارت مجعول درصدد تحریف نوروز ایران باستان و انتساب آن به ترکان اوغوز برمیآید. همچنین در راستا ستیهندگی با هویت ملی ایرانی گفتمان پانترکیسم مانع بازنمایی آئینهای نوروزی دیگر اقوام ساکن در استان و مرکز آن همانند کردها میشود. چراکه اگر کردها در مراسمات نوروزی شهر ارومیه سهیم شوند و آئینهای تاریخی خود را در خصوص نوروز عرضه کنند پازل مجعول اوغوز نامیدن نوروز باستانی به هم میریزد و این خلاف استراتژی گفتمانی پانترکیسم در خصوص ادعای ارضی نسبت به شمالغرب ایران است.
⭕️حال این تحرکات پانترکیسم چه آثاری خواهند داشت؟
?۱- پانترکیسم اشاعه مییابد و با تقویت آن هویت ملی ایرانی و حتی تمامیت ارضی ایران مورد تهدید و خدشه قرار میگیرد.
?۲-پانترکیسم به عنوان بیرونی سازنده پانکردیسم را شکل و انسجام می بخشد و واگرایی را بین کردها تشدید میکند چراکه پانترکیسم پشت گفتمان رسمی و ایدئولوژی حکومت پنهان میشود بنابراین یارای مقابله با آن از کردهای همگرا هم سلب میشود و آنها هم به ورطه گفتمان پانکردیسم کشیده میشوند. در اینجا پانترکیسم به عامل سازنده و تشدید پانکردیسم و قوه مغذیه آن تبدیل میشود. البته این رویه به نفع پانترکیسم هم هست چراکه در سایه تقویت پانکردیسم خودش هم قوت مییابد و با منازعه هویتی به تشدید بسیج قومی روی میآورد.
?۳- نتیجه منازعه پانترکیسم و پانکردیسم در این استان تضعیف هویت ملی و انسجام داخلی ایران و تهدید امنیت ملی در این ناحیه است که قابلیت تسری به سایر نقاط کشور را دارد.
?۴-نتیجه قریب الوقوع این منازعه سهمناک در استان آذربایجانغربی و شهر ارومیه هم تشدید قومیتگرایی در انتخابات اسفندماه مجلس شورای اسلامی و احتمال بروز درگیری خیابانی است. البته عاملان هر دو گفتمان هم از تحرکات یکدیگر خشنود هستند چراکه تحرک یکی زمینه تحریک دیگری را فراهم میکند و به مثابه قوه مغذیه و شارژ دیگری عمل میکند. در این بین واپسماندگی مضاعف سهم مردمان این استان و مرکز آن است.
?چاره کار چیست؟ گرچه بسیار مایلم با ادبیات روشنفکرانه سخن بگویم و برای تعمیق همزیستی از آزادی حداکثری سخن برانم. اما چه به نام چه به ننگ باید در خاورمیانه از ایران دفاع کرد! از یک سو به همدلی مردمان استان برای مقابله با پانها و قومگرایان نیازمندیم و از سوی دیگر بی تعارف و تکلف راه فوری و ضروری این است که مقامات امنیتی و نظارتی استان وظایفشان را درست انجام دهند و نسبت به تحرکات پانترکیسم و پانکردیسم در استان آذربایجانغربی هوشیار باشند.
?باید آگاه بود که پانترکیسم فقط گاموح و گاماج و آذوح و گاییپ و دیرنیش و امثال آن نیستند و هکذا در مورد پانکردیسم هم چنین است. غفلت امروز موجب بحران فردا است و در شرایطی که گرگهای داخلی و بیرونی قصد دریدن ایران را دارند هرگونه غفلت این ثبات و امکان زیست بهتر را از همه ایرانیان سلب میکند.