درود زبان آموزای گرامی.... وقت بخیر?
در ترکی حروف اضافه جزو جدایی ناپذیر کلمات هستند
توی این جلسه با سه تا از اصلیهاشون آشنا میشیم:
?حرف اضافهی ((در)) :
برخلاف زبان فارسی در ترکی حروف اضافه ای مثل ( به از را در تا...) به شکل یک پسوند به انتهای یک اسم اضافه میشوند و نه قبل از کلمه.
?اکثر پسوندهای حروف اضافه در ترکی دوحالتی هستند و برای «در»هم چنین میباشد:
-da?..... اگر مصوت آخر کلمه قبلی خشن یا کلفت باشد -də?..... اگر مصوت آخر کلمه قبلی نرم یا نازک باشد
?مثال های خشن:
Otaqda در اتاق....... Harada? در کجا؟.... Orada در آنجا
?مثالهای نرم:
Ölkədə در کشور....... evdə در خانه
مثلا در ضمایر فاعلی هم اینطوریه:
Məndə در من....... bizdə در ما Səndə در تو......... sizdə در شما ?Onda در او........... onlarda در آنها
?به کلمهی «o» هنگام اضافه شدن همه پسوندها یک n میانجی اضافه میشود.
?حرف اضافهی «از»:
?این حرف اضافه نیز به شکل یک پسوند پس از کلمهی اصلی میآید. این پسوند نیز دوگانه است و دارای دو شکل ?ـdan(پس از کلماتی که آخرین صدایس خشن یا ضخیم باشد میآید) و -dən?(پس از کلماتی که آخرین صدایش نرم یا نازک باشد میآید.) میباشد. . ?مثالهای حالت اول:
Barışdan از صلح......... Qabaqdan از جلو ?مثالهای حالت دوم:
Əldən از دست............ Girişdən از ورودی
??نکته: ترتیب پسوندها
شاید این واسه یه ترک مادرزاد خیلی سخت نباشه ولی برای زبان آموزا سخته گاهی که کدوم پسوند جلوتر باید بیاد: ?علامت جمع Lər/ Lar: نزدیکترین پسوند به هسته کلمه ?ضمایر ملکی ( ِ من، ِ تو، ِ او) : پس از علامت جمع ?حروف اضافه از به در تا...: در آخر:
evlərimdən.... saçlarında... qollarına
?حرف اضافهی «به»:
?این حرف اضافه نیز به شکل یک پسوند پس از کلمهی اصلی میآید. این پسوند نیز دوگانه است و دارای دو شکل ـa?(پس از کلماتی که آخرین صدایس خشن یا ضخیم باشد میآید) و -ə?(پس از کلماتی که آخرین صدایش نرم یا نازک باشد میآید.) میباشد. . ?مثالهای حالت اول:
Onlara به آنها.......... Qıça به پا ?Suya* به آب
?* کلماتی که آخرشون حرف مصوت داره چون «به» هم با مصوت شروع میشه بینشون y میانجی قرار میگیره.
?Haraya به کجا؟ ?Başağa: başaq+a * *به خوشه
?* * هر گاه حرف q بین دو مصوت قرار بگیره حالت نرم پیدا کرده و به ğ تبدیل میشه(جلسه ۶)
?Otağa: otaq+ aبه اتاق
?مثالهای حالت دوم:
Ətə به گوشت....... ?Çiçəyə: çiçək+ə * * *به گل
?* * * هر وقت k بین دو مصوت قرار بگیره حالت نرم پیدا کرده و به y تبدیل میشه. (جلسه ۶)
?Serçəyə به گنجشک..... Kimə? به کی؟ Gerçəyə: gerçək+ə? به واقعیت
???جمعبندی???
|
Soru ölü |
Dalaq çilək |
Orman gizəm |
حروف اضافه | حروف اضافه |
| Soruda | Dalaqda | Ormanda | Da | در: خشنها |
| Ölüdə | Çiləkdə | Gizəmdə | Də | در: نرمها |
| Sorudan | Dalaqdan | Ormandan | Dan | از: خشنها |
| Ölüdən | Çiləkdən | Gizəmdən | Dən | از: نرمها |
| ?Soruya | ?Dalağa | Ormana | A | به: خشنها |
| ?Ölüyə | ?Çiləyə | Gizəmə | Ə | به: نرمها |
?تمرین:
۱) به کلمات زیر پسوند «به» «از» «در» اضافه نمایید:
Qaravul کلانتری: Aylam دایره: Otağımız اتاقمان Bilək مُچ Gül گُل ۲)به ترکی برگردانید و با الفبای لاتین بنویسید:
او (در) کجاست؟ اتاقم در خانه است گلها در شاخه هستند داستانش در کتاب است آنها در جنگ هستند
دروغگویان از ما نیستند