مصاحبه فوتبالی
به قول قدیمیها وقتی پیچ تلویزیون را میپیچانیم تا یک برنامه ورزشی، مخصوصا فوتبالی را میبینیم اولین برنامه یا بهتر بگویم یکی از اولین آیتمهای پخش، مصاحبه با بازیکنان یا مربیان است.
چقدر دیدهاید که یک اهل رسانه (خبرنگار، مجری، گزارشگر و …) دنبال مسائل حاشیهای نباشد.
میتوان گفت ذات رسانه، حاشیهها و بزرگنمایی آنهاست. ولی من به عنوان یک ورزشکار چه وظیفهای در مواجهه با این مسئله دارم.
تعریف
در اینجا تعاریف مختلفی که برای مصاحبه شده است را به اختصار مطالعه میکنیم.
مصاحبه گفت و شنودی است جدی که هدفی غیر از لذت بردن دارد. مطابق این تعریف مصاحبه اهدافی شامل، جمعآوری اطلاعات، آگاهی دادن و مطلع ساختن، تحریک و برانگیختن عدهای را دارد.
مصاحبه فنی است که هدف آن جمعآوری اطلاعات در جریان مذاکره کردن با شخص یا گروهی میباشد. این حالت میتواند وقایع را دیده، آنها را دستهبندی کرده و با فن پرسشگری، سؤال نماید.
مصاحبه رابطه دو طرفهای است که مصاحبه کننده با هدف خاصی به دنبال مسؤلیتهایی است که از مصاحبه شونده دارد و به سمت آن هدایت میکند.
مصاحبه رابطهای است که دو نفر برای هدف خاصی و رسیدن به راه حل با هم مذاکره میکنند.
مصاحبه برای شناخت بهتر دو فرد یا گروه که بتوانند ویژگیها شخصیتی را شناسایی کنند، استفاده میشود.
تعریفهای گفته شده هر کدام بخشی از برداشتی است که دکترها و روانشناسان مختلف راجع به مصاحبه دارند. اما در اینجا با هیچکدام از مطالب و تعاریف ذکر شده کاری نداریم.
هدف ما این است تا خود را در مقابل هر کدام از تعاریف و هدفهایی که مصاحبهگر دارد، ایمن کنیم. برای این موضوع بایستی انواع مصاحبه را بدانیم.
انواع مصاحبه فوتبالی
۱ـ قبل از مسابقه رسمی
تا کنون چند فوتبالیست را دیدهاید که قبل از شروع مسابقه اقدام به مصاحبه علیه تیم حریف، داوری، شرایط زمین و خلاصه هر آنچه که مربوط به زمان برگزاری مسابقه است، صحبت کردهاند؟
در کشور ما بسیاری این شرایط را تجربه کردهاند و برای دفعات بعد هم این عمل را تکرار کردهاند. اکثر ما از نسل گذشته خود آموختهایم که شعار دادن میتواند برایمان مفید باشد و نگاهها را به سمت ما جلب کند.
خیلی از زمانها شروع به کُری خواندن کردهایم (البته یکی از شیرینیهای فوتبال و ورزش به کُری خوانی قبل و بعد از مسابقه است) و حواسمان به پیامدهای آن نبوده است.
۲ـ بعد از مسابقه رسمی
بعد از هر مسابقهای اگر نتیجه مساوی نباشد، یک طرف برنده و طرف دیگر بازنده هستند.
با شرایطی خاصی که در بازی اتفاق میافتد هر بازیکنی واکنش خاصی نشان میدهد. حمله به داوری، بازیکن حریف، مربی تیم خودی و خلاصه کسی که دم دستترین نفر باشد و بتوان علیه او مصاحبه کرد.
انتخاب واکنشی که ما در مقابل سوالات مختلف خواهیم داشت برای ما نتایجی خواهد داشت.
چند فوتبالیست مطرح یا آماتور را دیدهاید که اقدام به مصاحبه جنجالی بعد از مسابقه کردهاند؟
آیا با بررسیهای لازم رای را صادر کردهاند یا به صورت احساسی صحبت کردهاند؟
۳ـ بعد از تمرین
بیشتر زمان یک فوتبالیست در زمین تمرین و همراه دیگر بازیکنان تیم و مربیان است.
یک روز ممکن است اتفاقی بیافتد و در موقع مناسب به محل تمرین نرسیم. یک تصادف در مسیر، تصادف خودروی خودمان، خرابی خودرویی که به سمت محل تمرین میآمدیم و دلایلی که شاید برای خودمان موجّه باشد و حواسمان را برای اطلاع دادن به مربیان پرت کرده باشد.
مربی که بسیار به نظم و انضباط پایبند است، بدون پرسش از شما میخواهد که به خاطر تاخیر تمرین نکنید. شما هم عصبانی میشوید و محل تمرین را ترک میکنید. چند نفر از اهالی رسانه هم صحنه را دیدهاند و به دنبال شما میآیند و مصاحبهای میکنند.
کدام بازیکن را به خاطر میآورید که به خاطر شرایط تمرینی شروع به اعتراض کرده و موقعیتهای فراوان خوبی را از دست داده است؟
۴ـ بعد از اتفاق یا رویداد خاصی
اردوهای برون مرزی یا حتی اردوهای داخلی برای برگزاری مسابقات تشکیل میشود. در این قبیل اردوها به خاطر حضور بازیکنان از فرهنگهای مختلف و جمع شدن زمانی بیش از چند روز در کنار هم احتمال وقوع برخی اتفاقات خارج از عرف و حیطه فوتبال وجود دارد.
برخی از فوتبالیستان که علاقه خاصی به رسانهها دارند با گزارش نادرست و گاهاً غیرواقعی موجب برهم زدن نظم یا ارتباط بعضی از افراد در اردو میشوند. این کار موجب بدنامی برای عدهای میشود. اکنون ثابت کردن یا تبرئه کردن افراد از این اتفاقات نیازمند زمان است. ممکن است این زمان باعث شود برخی از تصمیمات بر علیه بازیکنی گرفته شود و مسیر فوتبالی آن عوض شود.
در اینجا منظور فقط اردوها نبوده بلکه میهمانیها، شرکت در مراسمات مختلف و از این قبیل هم در این دسته میباشد.
مطمئناً میتوانید نام بازیکن شاخصی را بیاورید که با حاشیههای غیرفوتبالی از مسیر موفقیت فاصله گرفته است.
۵ـ مصاحبههای بینالمللی
حضور در بازیهای خارج از کشور و بینالمللی یکی از خواستههای هر بازیکن فوتبال است. با یک بازی خوب و قابل قبول میتوان تجربه حضور در لیگهای سایر کشورها را تجربه کرد.
من به عنوان نماینده ایران در یک کشور دیگر با هر برخورد و صحبتی میتوانم نگاه خاصی ایجاد کنم. در درجه اول برای خودم و در درجه دوم برای کشورم. مسلماً مصاحبه کردن با رسانههای خارجی میتواند بسیار لذتبخش باشد.
تسلط بر زبان خارجی به خصوص انگلیسی کمک شایانی به ما میکند تا بتوانیم دیدگاههای خودمان را به درستی بیان کنیم. کسب اطلاعات صحیح از جغرافیا، سیاست و مردمان آن کشور به شناخت ما و نحوه مصاحبهها کیفیت خوبی میدهد. البته از مسابقات با تیمهای خارجی که در کشور خودمان هم برگزار میکنیم نباید بگذریم. در این گونه مسابقات اهالی رسانه کشورهای دیگر نیز حضور دارند و از اهمیت زیادی برخوردار است.