کارخانه ارج در طی سه دهه یکی از صنایع مشهور ایران در زمینه تولید لوازم خانگی بود. این کارخانه به ساخت دهها کالای بادوام پرداخت. سه برادر مهندس که تحصیلکرده آمریکا و اروپا بودند، نقش بسزایی در پیشبرد فعالیتهای صنعتی ایران در طی چهل سال (1357 - 1316) داشتند. از نظر مهندس بازرگان، مرحوم خلیل ارجمند، فعال و مولد ثروت بود؛ ولی هرگز در بند جاه و مال نبود. خودخواهی را کنار گذاشته و طالب خیر و سعادت برای عموم مردم و میهن خویش بود. مهندس سیاوش ارجمند (دوم مرداد 1307 - دوم مرداد 1397)، آخرین مدیر کارخانه ارج تا سال 1357 و برادر کوچک خلیل ارجمند بنیانگذار شرکت ارج بود. برادران ارجمند در تهران و در خانوادهای بوروکرات رشد و نو یافتند. پدرشان به عنوان کارمند عادی اداره پست بندرگز شروع به کار کرد و بعدها رئیس کل اداره پست ایران شد.فرزندشان خليل، پس از پايان دوره دبيرستان، همزمان با مهندس بازرگان در بورس اعزام دانشجويان به فرانسه پذيرفته شد. او پس از اتمام تحصيل در فرانسه و يك سال كارآموزي در سال 1315 به ايران بازگشت. در اولين مراحل فعاليتش، شروع به كار مستقل نمود و به سراغ خدمات دولتي نرفت. توانايي بدني و فكري و قريحه سرشار، او را آماده كارهاي بزرگ و مستقل نمود. مقاطعهكاري ساختمان راهآهن، يكي از كارهاي او بود. مهندس ارجمند، فردي نبود كه در يك جاي ثابت، خود را مشغول كند. به تنهايي، اقدام به تهيه ماشينآلات مكانيك و آهنگري كرد. در سال 1316، كارگاه ارج را نزديك ميدان دروازه قزوين در تهران تأسيس نمود. به تدريج آن را به سه تا شش مغازه وسعت داد. پس از مدتي اندك، محل فعاليت خود را به خيابان شوش (در جنوب شرقي تهران) انتقال داد.
سیاوش ارجمند بیشتر تحت تاثیر برادرش خلیل بود. وقتی خلیل ارجمند، کارخانه ارج را تاسیس کرد سیاوش به دبستان تربیت میرفت. اما هر روز برای دیدن کار کارگاه برادرش از مدرسه به کارخانه میرفت و از کودکی به سه کار اصلی این کارخانه یعنی آهنگری، ریختهگری و جوشکاری علاقه و آشنایی پیدا کرده بود. از همان کودکی برادرش الگویی برای او بود. مانند برادرش رشته مهندسی مکانیک خواند و دانشجوی ممتاز دانشکده فنی دانشگاه تهران شد. سیاوش ارجمند تعریف میکرد که سختترین لحظه زندگیاش در نوجوانی، مرگ زودهنگام برادرش بوده است. مهندس خلیل ارجمند در مهرماه سال ۱۳۲۳ هنگام بازدید از نحوه کار پمپهای آبی که به امید کشیدن آب در چاهی در جنوب تهران گذاشته بود درون چاه افتاد و درگذشت. مهندس سیاوش ارجمند روایت میکرد که وقتی جنازه برادرش را از خیابان تختجمشید (آیتالله طالقانی) که هنوز آسفالت نشده بود تشییع میکردند تعداد شرکتکنندگان آنقدر زیاد بود که گرد و خاک زیادی به هوا بلند شده بود. مهندس بازرگان نیز در مراسم ختم او در جامعه مهندسین از خدماتش تجلیل کرد و او را احسنالخالقین نامید. سیاوش با مرگ خلیل احساس میکرد اداره کارخانه بر عهده اوست و اگرچه به طور رسمی پدرش به همراه شرکای خلیل اداره شرکت را بر عهده گرفت، تا برای ادامه تحصیل به خارج نرفته بود به کارهای کارخانه سرکشی میکرد. سیاوش نیز مانند خلیل به کار صنعتی ارزش بسیار داد و بهرغم فرصت کار در بخش دولتی، به کار در بخش صنعت خصوصی پرداخت. در سال ۱۳۳۰ مهندس اسکندر ارجمند، برادر بزرگترش به کارخانه پیوست اما در سال ۱۳۳۲ این مسوولیت را به مهندس سیاوش ارجمند داد که بعد از ادامه تحصیل مهندسی الکترونیک، در رشته فشارقوی از آلمان و گذراندن دوره یکساله کارآموزیاش در شرکت زیمنس به ایران برگشته بود. با شروع مدیریت سیاوش دوره توسعه سریع و مدرن کارخانه ارج شروع شد. او با آیندهنگری خط تولید محصولات شرکت را به تدریج تغییر داد و به تولید محصولات خانگی پرداخت. او با همکاری مهندس سریوژا مارکاریان، همشاگردیاش در دانشکده فنی و برخی مهندسان ایرانی دیگر کارخانه ارج را در مسیر توسعه قرار داد تا آنجا که ارج بزرگترین کارخانه لوازم خانگی ایران و خاورمیانه شد.
در دهه ۱۳۳۰ تولیدات مختلفی از جمله بخاری ارج از تولیدات اولیه و ماندگار بود، بهویژه ساخت صندلی تاشو که سبک زندگی مردم را تغییر داد و جای صندلیهای چوبی لهستانی را گرفت. اما هنوز به معنای واقعی ارج به خط تولید انبوه وارد نشده بود و کارخانه هم سفارش میگرفت و هم تولیدات مختلفی داشت که با هم تجانس نداشتند.اولین محصول خانگی ارج به معنای تولید انبوه در سال ۱۳۳۸ تولید شد. بعد از آن تولید کولر ارج بود. او در مسافرتی که به آریزونای آمریکا کرد به کالایی برخورد که به سادگی میتوانست درجه حرارت را تا بیش از 10 درجه کم کند. کولر آبی ارج بر اساس این محصول ساخته شد. ساخت انواع آن از جمله مدل پرتابل امکان استفاده تمامی گروهها با درآمدهای مختلف و در مکانهای مختلف را فراهم کرد. این تحولی در خانهها و آسایش مردم بود و برند ارج را مردمیتر کرد. کارخانه ارج در دوران مدیریت سیاوش ارجمند اولین شرکت ایرانی بود که شروع به تولید یخچال برقی کرد. سیاوش ارجمند دائماً به دیدن کارخانههای اروپا و آمریکا میرفت. شاید به جرات بتوان گفت بیشتر تحولات صنعتی در ایران با همین جهاندیدگیها شروع شد. یک سال بعد از تولید کولر ارج، آبگرمکن برقی ۵۰گالنی ساخته ارج به بازار آمد. اگرچه مهندس رهنما در کارخانه پلار اصفهان قبلاً آن را میساخت اما تولید آن توسط ارج به توسعه بهداشت شخصی مردم و افول خزینه و حمامهای عمومی که عامل شیوع بسیاری بیماریها بود کمک شایانی کرد.
ارج در سال ۱۳۴۳ از خیابان شوش به جاده کرج منتقل شد تا فصل جدیدی در تولیدات انبوه آن آغاز شود. انتقال به کارخانه جاده کرج امکان ساخت محصولات متنوعی را فراهم کرد. در سال ۱۳۴۴ قرارداد همکاری با کارخانه کلویناتور بسته شد و در حقیقت نظام فوردیسم و تیلوریسم یعنی مدیریت علمی و صنعتی بر اساس زمانسنجی و تقسیم کار به مقیاسهای قابل اندازهگیری، با هدف افزایش بهرهوری نخستینبار در این کارخانه آغاز شد و بعد با شروع کار کامپیوتر با همکاری IBM ادامه پیدا کرد.
تا سال ۱۳۴۴ کارخانه ارج وسیعتر و سرمایهاش دو برابر شد و وقتی در سال ۱۳۴۵ جشن سیامین سالگرد ارج را در هتل ونک میگرفتند آوازهاش از طریق فروش محصولات در نمایندگیها به بیشتر خانهها رفته بود، حتی در برخی کشورهای خلیجفارس. ارج در سال ۱۳۴۸ در نمایشگاه صنعتی مسکو شرکت کرد. عالیخانی وزیر اقتصاد تعریف میکند که وقتی یخچال ارج را به یکی از وزرای شوروی هدیه دادم چقدر خوشحال شد. انعقاد قرارداد همکاری با زانوسی شروع مرحلهای بود تا در سال ۱۳۴۹ شروع به تولید ماشین لباسشویی کند.
با استخدام کارگران بیشتر، رفاه کارگران هم مورد توجه قرار گرفت و در همین سال ساخت آپارتمانهای کارگران شروع شد. در سال ۱۳۵۰ با انتخاب دکتر منوچهر گودرزی به عنوان مدیرعامل، ارج به تثبیت خود در داخل رسیده بود و گرفتن سهمی در بازارهای بینالمللی را در چشمانداز داشت، زیرا یک سال بعد قراردادی با شرکت بوزالن جهت کنترل تولید با کامپیوتر (کاتا) بست. رقابتی که برای گرفتن سهم بیشتری از بازار عمدتاً بین ارج، آزمایش، جنرال و بعداً در سالهای اول دهه ۵۰، با ورود محصولات خارجی شروع شده بود اجازه نمیداد شرکتها جز به پیشرفت فکر کنند.
بنابراین ارج در شیراز زمینی خرید تا کارخانه دومش را در آنجا تاسیس کند. تا سال وقوع انقلاب، ارج تعداد کارکنانش را به نزدیک سه هزار نفر افزایش داد، ضمن اینکه دهها هزار نفر از تعمیر و فروش محصولاتش زندگی میکردند. به علاوه، برخلاف اظهارنظرهای رایج و سادهانگارانه برخی محققان و روشنفکران، محصولات این کارخانه مونتاژ و کار کارگران سرهمبندی کردن قطعات وارداتی نبود بلکه مهندسان شرکت برای تولید هر محصول ماهها مطالعه میکردند. سرنوشت ساخت هر محصول و کارگاههای مختلفی که در کارخانه ارج ساخته شدند هر کدام شرح جداگانهای دارد و حاصل زحمات مهندسان ایرانی است. البته ارج همواره از دستاوردهای فنی و مشاوره متخصصان خارجی در دورههای کوتاهمدت استفاده میکرد اما هیچگاه این متخصصان را جایگزین مهندسان ایرانی نکرد. مهندسان ایرانی هم به خوبی محصولات باکیفیتتری میساختند. صادرات محصولات ارج به کشورهای اروپای شرقی و کشورهای خلیجفارس نشان داد که با وجود محصولات خارجی ارج توانسته بود سهم قابل توجهی از بازار مصرف این کشورها را به دست آورد. ارج در سال ۱۳۵۸ مشمول قانون حفاظت از صنایع نشد اما بعداً با ناآرامیهای کارگری که نیروهای سیاسی چپ تندرو در آن ایجاد کردند تحت مدیریت سازمان صنایع قرار گرفت و دوره افول خود را آغاز کرد. بعد از سال ۱۳۵۷ مصادرهکنندگانی که به مدیریت کارخانه گماشته شده بودند، کارمند بانک ملی ایران بودند که هیچ تجربهای در مدیریت در سازمان صنعتی نداشتند. انتصابات مشابه در سالهای بعد نیز به همین شکل صورت گرفت. بنابراین جای تعجب نیست که این مدیران بیتجربه نتوانستند کشتی ارج را ناخدایی کنند. کارخانه ارج بزرگترین تولیدکننده لوازم خانگی در خاورمیانه با نیروی کاری بیش از ۳۰۰۰ نفر شهرت جالبی به دست آورده بود و این شهرت نتیجه بیش از چهار دهه تجربه بود. تولیدات این کارخانه به میلیونها ایرانی و خانوادههای خارجی کمک کرد تا زندگی راحتی داشته باشند. طبق گفته مرحوم ارجمند ، صاحبان فعلی کارخانه ارج گویا مشتری برای فروش ارج پیدا نکردند و با او تماس گرفتند و حاضر شدند کارخانه خودش را با تخفیف مخصوص به خودش بفروشند. با اینکه هنوز علاقهمند به کار در ایران بود اما کهولت سن دیگر اجازه چنین کاری را به او نمیداد و سرانجام دوم مرداد سال 1397 در 90سالگی در شهر نیویورک درگذشت.