در ماه فوریهٔ سال ۱۹۹۹ در ترکیه، احمد کایا -آوازهخوان محبوب- جایزهٔ بهترین خوانندهٔ سال را در مراسمی در استانبول دریافت کرد. اما این مراسم و حواشی آن باعث شد که زندگی حرفهای احمدکایا در ترکیه به پایان برسد، چرا که او فقط میخواست ترانه ای به کردی ، بخواند،آوازی به زبان نیاکانش.

عبارات نقل قول شده در این نوشته، به روایت همسر وی خانم گولتن کایا؛ ?️_مراسم شام و اهدای جوائز در یک سالن بسیار شیک و با حضور مهمانانی خوشپوش و آراسته برگزار میشد. اما احمد موقع دریافت جایزه سخنانی بر زبان آورد که همه چیز را زیر و رو کرد. آن سخنان نقطهٔ عطف مراسم آن شب و نقطهٔ عطف زندگی حرفهایش بود. احمد گفت ،از آنجایی که من کرد هستم تصمیم دارم در آلبوم بعدیام آوازی به زبان کردی بخوانم. یک ویدیو هم برای این آواز میسازم. میدونم که شبکههای تلویزیونی شجاعی وجود دارند که این ویدیو موسیقی رو پخش خواهند کرد. و اگر پخش اش نکنند نمیدانم چطور میتوانند عملکردشون رو برای مردم ،توجیه می کنند.

Hadi Sen Git İşine ؛ احمد کایا
احمد کایا ؛ اگر برف بودم بر کوهها
گولتن کایا -همسر احمد- که هنوز واکنش خصمانه میهمانان حاضر در مراسم را به خوبی به یاد دارد. وی می گوید، ناگهان همهٔ آن خانم ها و آقایون شیک پوش مجلس، مثل یک هیولا شدند و کارد و چنگال هایی که دم دست شون بود به سمت ما پرت کردند. مرتب فحش می دادند و مارو هو کردند، تصور کنید جو مراسم در عرض 5 دقیقه عوض شد همهٔ آن خانم ها و آقایون آراسته و با وقار تبدیل شدن به کسانی که می خواستن واقعاً به ما آزار برسانند. یک تغییر باور نکردنی تقریباً به سبکی که در آثار کافکا می بینید!
همین مسئله موجب گردید که مخالفان درواقع همان ملی گرایان افراطی ترکیه، اعتراض وسیعی به او نمایند. به دلیل گزارشات هنرمندان شوونیست ترک به دادستانی و وقوع درگیریهایی در آن مراسم، روز بعد دادگاه امنیتی ترکیه کایا را احضار نموده و بازداشت کرد. ساعاتی بعد، پس از اعتراض وکلای کایا، او را با قرار وثیقه آزاد کردند.
کایا متهم بود که سالها قبل در چند کشور اروپایی از جمله بلژیک و آلمان کنسرتهایی به حمایت از حزب کارگران برگزار کردهاست. چند ماه بعد از این ماجرا، کایا به قصد برگزاری کنسرت راهی فرانسه شد و به دلیل جو نامناسب ترکیه بر اثر غوغای رسانههای گروهی علیهش، تصمیم به اقامت در آن کشور گرفت. او به کمک همسر فرانسوا میتران رئیسجمهور فقید فرانسه، توانست اقامتی یکساله دریافت کند. در همین حال کایا در دادگاه ترکیه به ده سال حبس به صورت غیابی محکوم گردید.
چند ماه پس از این وقایع، در صبحگاه ۱۶ نوامبر ۲۰۰۰ در سن ۴۳ سالگی به سبب حمله قلبی در شهر پاریس درگذشت. البته به گفتهٔ دولتمردان ترکیه و روزنامههای آن کشور این مرگ، یک مرگ طبیعی بود، اما عدهٔ زیادی بر این عقیده بوده و هستند که احمد کایا را از طریق مسمومیت ترور کردهاند، البته تا به امروز طرفداران تلویزیونی و مطبوعاتی مرحوم احمد کایا پیگیر این مسئله بوده و هر از چند گاهی مطالبی در این مورد پخش و چاپ میکنند. پیکر او را در گورستان پرلاشز در قطعه شماره ۷۱ به خاک سپرده شدهاست.
همسر او گؤلتن کایا هایال با بازگرداندن جنازهاش به ترکیه مخالفت نمود و اعلام کرد که «ترکیه کنونی شایستگی آن را ندارد که مرد بزرگی چون او در خاک آن دفن گردد و تا زمانیکه ترکیه به یک کشور آزاد و دموکراتیک تبدیل نگردیده، اجازۀ بازگرداندن جنازهاش به ترکیه را نخواهد داد.»
در ۱۳ نوامبر ۲۰۲۱ تنها سه روز قبل از بیست و یکمین سالروز درگذشت احمد کایا چند نفر از دوستداران وی که برای دیدن مزارش به گورستان پرلاشز پاریس رفتهبودند با انتشار ویدئویی خبر تخریب سنگ مزار او را منتشر کردند. هویت عاملان و زمان دقیق تخریب سنگ مزار احمد کایا مشخص نیست، اما در ویدئوی منتشرشده مشخص است که زمان زیادی از شکسته شدن سنگ نگذشته است
احمد کایا ؛ اگر برف بودم بر کوهها
Hadi Sen Git İşine ؛ احمد کایا




