فیلم «پرتقال کوکی» یکی از فیلمهای معروف تاریخ سینماست که در سال ۱۹۷۱ ساخته شد. کارگردان این فیلم استنلی کوبریک است. داستان فیلم درباره نوجوانی به نام الکس است که کارهای نادرست و خشونتآمیز انجام میدهد. او و دوستانش به مردم حمله میکنند، دعوا راه میاندازند، به دیگران آسیب میزنند و قانون را رعایت نمیکنند. این رفتارها باعث میشود الکس در نهایت دستگیر شود.
بعد از دستگیری، دولت تصمیم میگیرد به جای زندان معمولی، روی الکس آزمایشی انجام دهد تا او دیگر نتواند کارهای بد انجام دهد. در این آزمایش سعی میکنند با روشهای خاص، رفتار او را به زور تغییر دهند. این بخش از فیلم باعث میشود بیننده به فکر فرو برود که آیا درست است انسان را بدون اختیار تغییر بدهند یا نه.
این فیلم به دلیل صحنههای خشن و ناراحتکننده، واکنشهای زیادی در سراسر دنیا ایجاد کرد. بعضی از مردم و مسئولان معتقد بودند که نشان دادن دعوا، آزار دیگران و رفتارهای خطرناک میتواند روی نوجوانان تأثیر منفی بگذارد و آنها را به تقلید از این کارها تشویق کند.
به همین دلیل «پرتقال کوکی» در چند کشور ممنوع شد. برای مثال در بریتانیا، خودِ استنلی کوبریک تصمیم گرفت که فیلم برای مدتی نمایش داده نشود، چون بعضی اتفاقات بد اجتماعی را به این فیلم ربط میدادند. در کشورهایی مانند ایرلند و سنگاپور نیز سالها اجازه پخش این فیلم داده نمیشد. در بعضی کشورها هم فقط نسخههای سانسور شده فیلم نمایش داده شد.
با گذشت زمان، نظر بعضی از مردم تغییر کرد. آنها گفتند این فیلم فقط درباره خشونت نیست، بلکه میخواهد نشان دهد اگر آزادی انتخاب از انسان گرفته شود، چه مشکلاتی به وجود میآید. به همین دلیل در سالهای بعد، ممنوعیت فیلم در بعضی کشورها برداشته شد.
در پایان میتوان گفت «پرتقال کوکی» فیلمی بحثبرانگیز است که هم مخالفان زیادی دارد و هم طرفداران زیاد. این فیلم نشان میدهد که آثار هنری میتوانند باعث فکر کردن و اختلاف نظر شوند و ممنوعیتهای آن در کشورهای مختلف هم به همین دلیل بوده است.