طرفداری | جام جهانی ۲۰۲۶ در آستانه آغاز است. تنها کمی بیش از یک هفته تا شروع رقابتها باقی مانده و از اینجا به بعد، دیگر حرفها اهمیتی نخواهند داشت؛ آنچه تعیینکننده خواهد بود، عملکرد تیمها در مستطیل سبز آمریکای شمالی است. فرقی نمیکند مسیر رقابتها از ایالات متحده، مکزیک یا کانادا عبور کند؛ تمام راهها در نهایت به نیوجرسی و دیدار فینال در ۱۹ ژوئیه، مهمترین مسابقه فوتبال جهان، ختم خواهند شد.
اگرچه زمین مسابقه میزبان ستارههای بزرگ فوتبال خواهد بود، اما نیمکتها نیز از حضور نامهای سرشناس بیبهره نیستند. از مربیان سابق باشگاههای بزرگ که اکنون وارد عرصه ملی شدهاند تا چهرههای آشنای لیگ برتر انگلیس و حتی بازیکنان بزرگی که امروز در قامت سرمربی فعالیت میکنند؛ شاید بتوان گفت جام جهانی ۲۰۲۶ پرستارهترین و حتی قدرتمندترین جمع مربیان تاریخ این رقابتها را در اختیار دارد. اما مشهورترین نامهای حاضر روی نیمکتها چه کسانی هستند؟ در ادامه مطلب مهمترین مربیان جام جهانی ۲۰۲۶ معرفی خواهند شد.
چهار نفر از موفقترین و پرطرفدارترین مربیان فوتبال اروپا در یک دهه اخیر در این جام جهانی حضور دارند. کارلو آنچلوتی، سرمربی سابق رئال مادرید، میلان، پاری سن ژرمن و چلسی، پنج بار قهرمان لیگ قهرمانان اروپا شده و موفق به فتح لیگهای معتبر در پنج کشور مختلف شامل ایتالیا، انگلیس، فرانسه، اسپانیا و آلمان شده است. او اکنون مأموریت دارد برزیل را به ششمین قهرمانی جهان برساند؛ افتخاری که سلسائو ۲۴ سال است در انتظار آن به سر میبرد. آنچلوتی که نخستین سرمربی خارجی تاریخ تیم ملی برزیل محسوب میشود، سال اول آسانی را پشت سر نگذاشت، اما نشانههای اخیر حاکی از آن است که برزیل در بهترین زمان ممکن به فرم مطلوب خود نزدیک میشود.
دیگر قهرمان لیگ قهرمانان اروپا، توماس توخل آلمانی است که هدایت انگلیس را با هدف پایان دادن به ۶۰ سال انتظار این کشور برای کسب یک عنوان بزرگ بر عهده دارد. او مرحله مقدماتی را با عملکردی بینقص پشت سر گذاشت؛ هشت پیروزی از هشت مسابقه و بدون دریافت حتی یک گل. هرچند برخی دیدارهای دوستانه نتایج متناقضی به همراه داشت، اما موفقیتهای توخل در چلسی، پاری سن ژرمن، بایرن مونیخ و دورتموند امیدها را برای یک مسیر طولانی و موفق در این تورنمنت افزایش داده است.
مائوریسیو پوچتینو نیز شرایط مشابهی دارد. سرمربی سابق چلسی و پاری سن ژرمن اکنون هدایت ایالات متحده را بر عهده گرفته و ممکن است مهمترین ماه تاریخ فوتبال آمریکا را تجربه کند. او در طول دوران مربیگری خود با نوسانات عملکردی، مصدومیت بازیکنان و تردیدهایی درباره آیندهاش مواجه بوده است، اما همچنان توانایی لازم برای درخشش میزبانان رقابتها را در اختیار دارد.
چهارمین عضو این جمع، یولیان ناگلزمان است؛ تنها مربی این گروه که پیشتر تجربه هدایت یک تیم ملی در تورنمنتی بزرگ را داشته است. او در سن بسیار پایین وارد عرصه فوتبال ملی شد و آلمان تحت هدایت سرمربی سابق بایرن مونیخ، فوتبالی پرانرژی و جوانپسند ارائه میدهد.
متخصصان موفق در عرصه ملی
با وجود افتخارات فراوان در سطح باشگاهی، بسیاری از این مربیان هنوز به دنبال نخستین قهرمانی بزرگ خود در عرصه ملی هستند. با این حال، در این رقابتها چهرههایی حضور دارند که بهخوبی فرمول موفقیت در تورنمنتهای بزرگ را میشناسند. دیدیه دشان برای آخرین بار فرانسه را در جام جهانی هدایت خواهد کرد. او خروسها را در سال ۲۰۱۸ به قهرمانی جهان رساند و در سال ۲۰۲۲ نیز تا فینال پیش رفت؛ جایی که مقابل آرژانتین شکست خورد. دشان در ۱۴ سال حضور روی نیمکت فرانسه، سه بار تیمش را به فینال رقابتهای مهم رسانده و کمتر کسی حاضر است روی ناکامی او شرط ببندد.
لیونل اسکالونی نیز پس از قهرمانی با آرژانتین در قطر، با وجود شایعات فراوان درباره جداییاش، همچنان در سمت خود باقی مانده است. او علاوه بر فتح جام جهانی، دو عنوان قهرمانی کوپا آمریکا را نیز کسب کرده و اکنون شاید آخرین حضور بینالمللی لیونل مسی را هدایت میکند. دشان و اسکالونی تنها سرمربیان قهرمان جهان حاضر در جام جهانی ۲۰۲۶ هستند، اما مربیان دیگری نیز سابقه فتح رقابتهای قارهای را دارند. لوئیس دلافوئنته پس از سالها فعالیت در تیمهای پایه اسپانیا، این کشور را به قهرمانی یورو ۲۰۲۴ رساند و در دیدار نهایی انگلیس را شکست داد.
امرسه فائه نیز یکی از شگفتانگیزترین مسیرهای پیشرفت را طی کرده است. او در جام ملتهای آفریقای ۲۰۲۳ دستیار ژان لوئی گاسه بود، اما پس از تغییرات روی نیمکت در جریان مسابقات، هدایت ساحل عاج را بر عهده گرفت و این تیم را تا قهرمانی برابر نیجریه پیش برد. از نگاه برخی نیز پاپ تیاو را میتوان در زمره قهرمانان جام ملتهای آفریقا قرار داد. سنگال در ژانویه موفق به کسب عنوان قهرمانی شد و هرچند تصمیم جنجالی او در جریان مسابقات باعث شد کنفدراسیون فوتبال آفریقا پیروزی را به مراکش اعطا کند، اما مدال آن افتخار همچنان در خانه او قرار دارد.
مربیان سابق لیگ برتر انگلیس
علاوه بر آنچلوتی، توخل و پوچتینو، چندین سرمربی سابق لیگ برتر انگلیس نیز در جام جهانی حضور خواهند داشت. مارسلو بیلسا، سرمربی سابق لیدز یونایتد، هدایت اروگوئه را بر عهده دارد. این مربی آرژانتینی که طی سه فصل و نیم حضورش در یورکشایر غربی به شخصیتی محبوب تبدیل شد، اکنون این فرصت را دارد که با موفقیت در جام جهانی به یک اسطوره در کشور خود نیز تبدیل شود. جسی مارش، دیگر مربی سابق لیدز، اکنون سرمربی کانادا، یکی از سه میزبان رقابتها، است و امیدوار است شگفتیساز شود. او معتقد بود پیش از انتخاب پوچتینو، گزینه اصلی هدایت تیم ملی آمریکا بوده و حالا انگیزه دارد تواناییهای خود را به منتقدان آمریکایی و انگلیسی ثابت کند.
رونالد کومان هدایت هلند را بر عهده دارد. او در لیگ برتر روی نیمکت ساوتهمپتون و اورتون نشست و همچنین سابقه سرمربیگری بارسلونا را در کارنامه دارد. در سوی دیگر، روبرتو مارتینز، سرمربی سابق ویگان و اورتون، هدایت پرتغال را بر عهده گرفته و امیدوار است تنها جام مهمی را که هنوز در ویترین افتخارات کریستیانو رونالدو وجود ندارد، برای او به ارمغان بیاورد.
در این میان، خوان لوپتگی، سرمربی سابق وولورهمپتون و وستهم، که در آستانه جام جهانی ۲۰۱۸ به دلیل مذاکره با رئال مادرید از هدایت تیم ملی اسپانیا برکنار شد، سرانجام در جام جهانی ۲۰۲۶ هدایت یک تیم ملی حاضر در این رقابتها را بر عهده خواهد داشت و روی نیمکت قطر مینشیند. رالف رانگنیک، سرمربی پیشین منچستریونایتد، فلسفه مشهور «گگنپرسینگ» خود را به تیم ملی اتریش منتقل کرده است، در حالی که استیو کلارک، سرمربی سابق وست برومویچ، هدایت اسکاتلند را بر عهده دارد؛ تیمی که امیدوار است برای نخستین بار به مرحله یکهشتم نهایی جام جهانی صعود کند.
یکی از تنها دو سرمربی انگلیسی حاضر در این دوره از مسابقات (دیگری دارن بازلی، سرمربی نیوزیلند است)، گراهام پاتر محسوب میشود. او پس از دورههای نهچندان موفق در چلسی و وستهم، سوئد را به مرحله پلیآف منطقه اروپا رساند. پاتر که دوران مربیگریاش را در اسکاندیناوی و با باشگاه اوسترشوند آغاز کرد، اکنون مأموریت دارد ستارههایی مانند الکساندر ایساک و ویکتور یوکرس را در آمریکای شمالی به اوج درخشش برساند.
با این حال، هیچکدام از مربیان حاضر از نظر تجربه با دیک ادووکات قابل مقایسه نیستند. این مربی ۷۸ ساله به مسنترین سرمربی تاریخ جام جهانی تبدیل خواهد شد. ادووکات که سابقه هدایت تیمهایی چون ساندرلند، رنجرز، آیندهوون و فنرباحچه را در کارنامه دارد، ۳۲ سال پس از نخستین حضورش در این رقابتها، سومین جام جهانی خود را تجربه میکند. او پس از رساندن کوراسائو به جام جهانی، مدتی برای مراقبت از دختر بیمارش از سمت خود کنارهگیری کرد، اما اندکی بعد بار دیگر به نیمکت این تیم بازگشت تا هدایت ملیپوشان تازهوارد را ادامه دهد.
فهرست مربیان حاضر با نامهای استاله سولباکن (نروژ)، توماس کریستینسن (پاناما) و صبری لاموشی (تونس) تکمیل میشود؛ سه مربی که سابقه حضور در چمپیونشیپ انگلیس را دارند. سولباکن پیشتر هدایت وولورهمپتون را بر عهده داشت، کریستینسن کمتر از یک فصل روی نیمکت لیدزیونایتد نشست و لاموشی نیز در ناتینگهام فارست و کاردیف سیتی فعالیت کرده است.
چهرههای همیشگی جام جهانی
برخی مربیان چنان با فوتبال ملی و تورنمنتهای بزرگ گره خوردهاند که هر دو یا چهار سال یکبار دوباره مقابل چشمان هواداران ظاهر میشوند. یکی از این چهرهها زلاتکو دالیچ است که برای سومین بار کرواسی را در جام جهانی هدایت خواهد کرد. او در دو دوره قبلی همواره به مرحله نیمهنهایی رسیده و در سال ۲۰۱۸ تیمش را به مقام نایبقهرمانی جهان رسانده است؛ بنابراین در سال ۲۰۲۶ نیز باید اعتبار و جایگاه خود را حفظ کند.
خاویر آگیره نیز خود را برای سومین حضور در جام جهانی به عنوان سرمربی مکزیک آماده میکند؛ هرچند این حضورها در دورههای زمانی متفاوت رقم خوردهاند. او پیشتر در سالهای ۲۰۰۲ و ۲۰۱۰ هدایت «التری» را بر عهده داشت و اکنون برای آخرین بار، پیش از واگذاری تیم به دستیار و اسطوره فوتبال مکزیک رافائل مارکز، روی نیمکت یکی از میزبانان مسابقات خواهد نشست.
هاجیمه موریاسو نیز به یکی از چهرههای ثابت جام جهانی تبدیل شده است. او در سال ۲۰۱۸ دستیار سرمربی ژاپن بود و در جام جهانی ۲۰۲۲ توانست با شکست دادن اسپانیا و آلمان، ساموراییهای آبی را از گروهی که صعود از آن تقریباً غیرممکن به نظر میرسید، راهی مرحله حذفی کند. در همین حال، ولادیمیر پتکوویچ، سرمربی سابق سوئیس، اکنون هدایت الجزایر را بر عهده دارد و گراهام آرنولد نیز عراق را پس از چهار دهه انتظار، برای نخستین بار از سال ۱۹۸۶ به جام جهانی رسانده است؛ مربیای که پیشتر استرالیا را نیز در سال ۲۰۲۲ به مرحله یکهشتم نهایی هدایت کرده بود.
اما هیچکس از نظر تعداد حضور در جام جهانی به کارلوس کیروش نمیرسد. او با هدایت غنا به سومین مربی تاریخ تبدیل خواهد شد که در پنج جام جهانی متوالی حضور یافته است. کیروش که در آخرین لحظات هدایت تیم ملی غنا را پذیرفت، سابقه سرمربیگری رئال مادرید و دستیاری در منچستریونایتد را نیز در کارنامه دارد. او پیشتر پرتغال و ایران را (در سه دوره متوالی) در جام جهانی هدایت کرده و حالا از نظر تعداد حضور، به بورا میلوتینوویچ و کارلوس آلبرتو پریرا نزدیک میشود؛ مربی برزیلی که با شش حضور، رکورددار مطلق تاریخ جامهای جهانی است.
اسطورههای سابق زمین فوتبال
کارلو آنچلوتی، رونالد کومان و مائوریسیو پوچتینو همگی پیش از ورود به دنیای مربیگری، بازیکنانی برجسته در بالاترین سطح فوتبال بودند. با این حال، در جام جهانی ۲۰۲۶ تنها دو سرمربی حضور دارند که پیشتر به عنوان بازیکن قهرمان جهان شدهاند. نخستین نفر دیدیه دشان است؛ یکی از سه فردی که موفق شدهاند هم به عنوان بازیکن (در سال ۱۹۹۸) و هم به عنوان سرمربی قهرمان جام جهانی شوند. دومین نفر نیز فابیو کاناوارو، کاپیتان تیم ملی ایتالیا در جام جهانی ۲۰۰۶ است. برنده توپ طلای جهان در سال ۲۰۰۶ اکنون هدایت تیم ملی ازبکستان را بر عهده دارد؛ تیمی که برای نخستین بار به جام جهانی راه یافته است.
کاناوارو در ماه اکتبر و پس از قطعی شدن صعود این تیم، جانشین سرمربی قبلی شد. هرچند دوران مربیگری او تاکنون فراز و نشیبهای زیادی داشته، اما نماینده آسیای مرکزی امیدوار است بتواند از گروه دشواری که پرتغال و کلمبیا نیز در آن حضور دارند، صعود کند. در نهایت، هواداران فوتبال ایتالیا که برای سومین جام جهانی متوالی تیم ملی کشورشان را در این رقابتها نمیبینند، با علاقه ویژهای عملکرد وینچنزو مونتلا را دنبال خواهند کرد. مهاجم سابق آتزوری که در فینال یورو ۲۰۰۰ حضور داشت و با رم قهرمان سری آ شد، توانسته ترکیه را برای نخستین بار از سال ۲۰۰۲ به جام جهانی برساند.