طرفداری | در جایی که آلپ دیناری دریای آدریاتیک را در آغوش میگیرد، کرواسی همچون نگینی کشفنشده ظاهر میشود. کشوری در جنوب شرقی اروپا و در بخش شمالغربی شبهجزیره بالکان که با هزار جزیره مینیاتوری و خط ساحلی مسحورکنندهاش به «بهشت پنهان اروپا» مشهور است.
اگر سریال «بازی تاجوتخت» را تماشا کرده و آن کابوس دو فصل آخر را فراموش کرده باشید، مطمئناً «کینگزلندینگ» را به خاطر میآورید؛ تمامی سکانسهای زیبای آن دنیا در دوبروونیک و اسپلیت کرواسی فیلمبرداری شده است. ردپای این کشور جریانساز در بخش مهمی از زندگی روزمره و مدرن ما به چشم میخورد؛ از اکسسوری مشهوری به اسم «کراوات» تا سگهای دوستیداشتنی «دالمیشن» و میزبانی از نبوغ نیکولا تسلا که جریان برق متناوب را به بشر هدیه داد.
کرواسی همچنین خاستگاه چهرههای برجستهای چون ایوان ووچتیچ، مخترع سیستم انگشتنگاری مدرن و گوران ایوانیشویچ، قهرمان تنیس جهان، محسوب میشود. اما شاید هیچچیز به اندازه فوتبال نتوانسته هویت معاصر این کشور را به جهان معرفی کند. کشوری با جمعیتی کمتر از چهار میلیون نفر که بارها فراتر از انتظار ظاهر شده و با ستارگانی چون لوکا مودریچ، به نمادی از پشتکار، کیفیت و روحیه جنگندگی در بزرگترین رقابتهای فوتبال جهان تبدیل شده است.
تاریخ کرواسی
تاریخ کرواسی روایتی از روزگار سختِ مردمی در حساسترین مرز ژئوپلیتیک اروپاست. سرزمینی که خانه قبیلههای عشایری و کوچنشین بود، با فتح رومیان به یکی از حیاتیترین مناطق امپراتوری تبدیل شد و هنوز هم آمفیتئاتر «پولا» و کاخ دیوکلسین در اسپلیت را به یادگار نگه داشته است. نخستین پادشاهی مستقل کرواسی در سال 952 متولد شد، زمانی که قبایل اِسلاو ضمن مهاجرت، پیروی از کاتولیک را نیز پذیرفتند.
با این حال، موقعیت استراتژیک ساحلی آن باعث شد تا برای قرنها تحت فشار قدرتهای حاکم قرار بگیرد. بخش قارهای و شمالی آن تحت حاکمیت امپراتوری هابسبورگ (اتریش-مجارستان) قرار گرفت و خط ساحلی آدریاتیک و جزایر آن به قلمرو تجاری و دریایی جمهوری ونیز تبدیل شد. با ظهور عثمانی در مرزهای شرقی، این دو پارگی قدرت پیچیدهتر هم شد تا کرواسی به عنوان «سد دفاع از مسیحیت» در نظر گرفته شود. پس از جنگ جهانی اول و فروپاشی عثمانی، کرواتها هویت خود را با «اتحاد ایدئولوژیک» به یوگسلاوی پیوند زدند و زیر پرچم کمونیسم قرار گرفتند.
با فروپاشی بلوک شرق و تضعیف یوگسلاوی، کرواسی در سال ۱۹۹۱ استقلال خود را اعلام کرد. این تصمیم به جنگی چهار ساله میان نیروهای کروات و صربهای مورد حمایت بلگراد انجامید. پس از پایان جنگ، که موجی از ویران شهرها و زیرساختها را به دنبال داشت، کراوسی به سراغ نوسازی و بازسازی زیرساختهای آسیب دیده رفت و پس از سالها تلاش، در سال 2013 به عنوان بیستوهشتمین عضو اتحادیه اروپا پذیرفته شد.
امروزه کرواسی چهرهای کاملاً متفاوت از دهه 90 دارد. کشوری که زمانی نماد جنگهای خونین بالکان بود، اکنون به یکی از باثباتترین کشورهای منطقه تبدیل شده و اقتصاد آن بر پایه گردشگری، خدمات، فناوری و صنایع پیشرفته در حال رشد است. ظهور شرکتهای نوآور و برندهای جهانی مانند «ریماک»، سازنده ابرخودروهای الکتریکی، نشان میدهد که با یک کرواسی جدید مواجه هستیم.
مردم و فرهنگ کرواسی
کرواسی با جمعیتی حدود ۳.۸ تا ۴ میلیون نفر، از جمله کشورهای کمجمعیت اروپا به شمار میرود. اکثر جمعیت را قوم کروات تشکیل میدهد و اقلیتهایی مانند صربها، بوسنیاییها و مجارها نیز در این کشور دیده میشوند. در حالی که «کرواتی» زبان رسمی کشور بوده، نسل جدید کشور تسلط خوبی روی انگلیسی دارند.
کرواسی در میان کشورهای اروپایی پیوندی عمیق با سنتهای مذهبی دارد. بخش عمده جمعیت کشور پیرو کلیسای کاتولیک هستند و مذهب در بسیاری از آیینها، جشنها و مناسبتهای اجتماعی نقش پررنگی ایفا میکند. در کنار کاتولیکها، جوامع ارتدوکس و مسلمانان نیز حضور دارند و مانند بسیاری از کشورهای اروپایی، شمار افرادی که خود را غیرمذهبی معرفی میکنند در دهههای اخیر رو به افزایش بوده است.
سبک زندگی مردم کرواسی آمیزهای از فرهنگ اروپای مرکزی، میراث بالکان و روحیه مدیترانهای است. در کنار آن نظم و ساختار اروپای شرقی، «لایفاستایلی» به نام «Fjaka» وجود دارد؛ نزدیکترین چیزی که میتوان این زندگی را به آن تشبیه کنیم «هنر هیچکاری نکردن» ایتالیاییهاست. مردم کرواسی دوست دارند حالت ذهنی و فیزیکی خود را آرام کنند و از بودن در لحظه لذت ببرند. زمان جنگیدن و رنجکشیدن آنها به پایان رسیده است!
اهمیت روابط اجتماعی در زندگی روزمره کرواتها نیز جایگاه ویژهای دارد. سنتی موسوم به «اشپیتسا» که بهویژه در شهر زاگرب شهرت دارد، نمونهای از این فرهنگ است. آیینی غیررسمی که طی آن مردم در ساعات مشخصی از روزهای پایانی هفته در کافهها، میدانها و خیابانهای اصلی گرد هم میآیند، گفتوگو میکنند و بخشی از زمان خود را صرف معاشرت و دیدار با دوستان و آشنایان میکنند.
جغرافیا و اقلیم کرواسی
کرواسی با مساحتی حدود 56 هزار کیلومتر مربع، کشوری نسبتاً کوچک در جنوب شرقی اروپاست که با اسلوونی در شمالغرب، مجارستان در شمال، صربستان در شرق، بوسنی و هرزگوین در شرق و جنوب و مونتهنگرو در جنوب هممرز است. با وجود وسعت نهچندان زیاد، این کشور از تنوع جغرافیایی چشمگیری برخوردار بود و به شکلی کمنظیر، سواحل، کوهستانها و دشتهای حاصلخیز را در کنار یکدیگر جای داده است.
اگر به این کشور سفر کنید، اکوسیستم منحصر به فردی را نظارهگر خواهید بود. انبوهی از جنگل، روزخانه، آبهای فیروزهای و آبشارهای چندلایه، یکی از بهترین انتخابها برای گردشگران محسوب میشود. آبوهوای کرواسی هم دو چهره متفاوت دارد؛ در سواحل، تابستانها گرم و خشک و زمستانها ملایم است، در حالی که مناطق داخلی زمستانهای سردتر و تابستانهای معتدلتری را تجربه میکنند.
نکات جذاب کشور کرواسی
- کوچکترین شهر دنیا: منطقه Hum در شمالغربی کرواسی، از سوی گینس به عنوان کوچکترین شهر دنیا معرفی شده است؛ هام تنها 20 نفر جمعیت دارد!
- اکسسوری نظامی: آن چیزی که در مراسمهای رسمی و غیر رسمی با کتوشلوار میپوشید، در قرن هفدهم در میدان جنگ حضور داشت. لوئی چهاردهم آنقدر تحتتاثیر کراوات قرار گرفت که آن را وارد مد سلطنتی کرد.
- موزهای برای دلشکستگان: در زاگرب موزههایی وجود دارد که به جای آثار هنری، به «عشقهای نافرجام» مردم اختصاص یافته است. آنها وسایل و لباسهای معشوقان از دست رفته خود را در این موزه قرار میدهند؛ از لباس عروس و نامه تا اشیای مصنوعی!
- کارخانهای برای روز قیامت: در زمان جنگ سرد، یوسیپ بروز تیتو (رهبر یوگسلاوی سابق) یک پایگاه هوایی نظامی مخفی به نام «Željava» در مرز کرواسی و بوسنی ساخت. این پایگاه کاملاً درون یک کوه حفر شده بود و میتوانست در برابر یک انفجار هستهای ۲۰ کیلوتنی مقاومت کند. این سازه عظیم زیرزمینی گنجایش ۱۰۰۰ سرباز و دهها هواپیمای جنگی را برای ماهها زندگی مستقل داشت و امروز به یک سایت متروکه و مخوف تبدیل شده است.
- اولین ارکستر دریایی دنیا: اگر به شهر زادار کرواسی سفر کنید، یک سازه معماری و منحصربهفردی به اسم «ارگ دریایی» میبینید. معمار این سازه لولههایی را زیر پلههای سنگی ساحل تعبیه کرده که با برخورد امواج دریا و فشار هوا، صداهای هارمونیک، عجیب و بسیار آرامشبخشی تولید میکنند. در واقع این دریاست که آهنگ مینوازد.
شخصیتهای برجسته کرواسی
- نیکولا تسلا: مخترع و مهندس برق که نقش اساسی در توسعه سیستم برق متناوب داشت. او در منطقه «Smiljan»، واقع در کرواسی امروزی، به دنیا آمد. با این حال، این دانشمند پرآوازه به دلیل «صربتبار» بودنش به یکی از چالشهای تاریخی و دیپلماتیک همیشگی در شبهجزیره بالکان تبدیل شده است. کرواتها او را «یکی از خودشان» معرفی میکنند
- روژر بوشکوویچ: دانشمند، فیزیکدان و منجم قرن هجدهم که با نظریههای خود درباره ساختار اتم، از پدران فیزیک مدرن شناخته میشود
- مارین چیلیچ: تنیسور برجسته کروات و قهرمان مسابقات اوپن آمریکا در سال 2014 که سالها جزو برترینهای دنیای تنیس به شمار میرفت
- لوکا مودریچ: اسطوره تیم ملی فوتبال کرواسی که مهمترین چهره ورزشی این کشور به شمار میرود
نحوه صعود کرواسی به جام جهانی 2026
کرواسی در مرحله مقدماتی جام جهانی ۲۰۲۶ در گروه L اروپا با جمهوری چک، مونتهنگرو، جزایر فارو و جبلالطارق همگروه شد؛ روی کاغذ فقط جمهوری چک میتوانست شاگردان زلاتکو دالیچ را به دردسر بیاندازد. کرواتها کارزار سفر به جام جهانی را با پیروزی 7-0 برابر جبلالطارق آغاز کردند. سه روز بعد، سه روز بعد، در حساسترین بازی مرحله مقدماتی، آنها با همراه لوکا مودریج و ایوان پریشیچ، جمهوری چک را با نتیجه 5-1 تحقیر کردند.
پس از این دو پیروزی پرگل، کرواسی با اتکا به تجربه بازیکنان نسل طلاییاش و ظهور چهرههای جوانتر، یک کارزار بسیار راحت را پشت سر گذاشت. آنها در دیدارهای رفت و برگشت مقابل مونتهنگرو، فارو و جبلالطارق امتیازات لازم را جمعآوری کردند و در مسابقات خارج از خانه نیز عملکردی کماشتباه داشتند. اگرچه برد 1-0 مقابل جزایر فایرو (تیم 123 رنکینگ فیفا) از نکات عجیب مردان دالیچ در این بازیها بود.
کرواسی در پایان مرحله مقدماتی با ۷ پیروزی، یک تساوی و بدون شکست، صدرنشین گروه L شد. این تیم با ۲۶ گل زده و تنها ۴ گل خورده، یکی از بهترین خطوط حمله و دفاع مرحله انتخابی اروپا را در اختیار داشت و با اقتدار سهمیه مستقیم جام جهانی ۲۰۲۶ را به دست آورد.
تاریخ کرواسی در جام جهانی
کرواسی با صعود به جام جهانی ۲۰۲۶، برای هفتمین بار در تاریخ خود راهی بزرگترین تورنمنت فوتبال جهان میشود. این آمار زمانی شگفتانگیزتر میشود که این کشور در سال 1991 استقلال یافت و در جام جهانی فرانسه نخستین حضورش را تجربه کرد. شش حضور قبلی کرواتها با سه مدال همراه شده است؛ یک نایبقهرمانی و دو مقام سومی که آنها را بهعنوان یکی از موفقترین تیمهای سه دهه اخیر معرفی میکند.
کرواسی نسخه 1998 با ستارگانی همچون داور شوکر، زوونیمیر بوبان و روبرت یارنی، تا مرحله نیمهنهایی پیش رفت. پس از شکست برابر فرانسه میزبان، کرواتها با پیروزی برابر هلند در جایگاه سوم ایستادند. از جمله نکات مهم این تورنمنت، پیروزی 3-0 برابر آلمان در یکچهارم نهایی و آقای گلی شوکر با 6 گل بود.
چهار سال بعد در جام جهانی ۲۰۰۲ کره جنوبی و ژاپن، انتظارات از کرواسی بسیار بالا بود، اما این تیم نتوانست از مرحله گروهی صعود کند. با وجود پیروزی ارزشمند برابر ایتالیا، شکست مقابل مکزیک و اکوادور برای این تیم گران تمام شد. جام جهانی ۲۰۰۶ آلمان نیز برای نماینده بالکان چندان خوشایند نبود و آنها در همان مرحله گروهی حذف شدند. اوضاع در ادامه بدتر هم شد و این کشور بلیت صعود به جام جهانی 2010 آفریقای جنوبی را از دست داد.
کرواسی در سال 2014 به رقابتها بازگشت و با وجود ناکامی در مرحله نخست، نشانههایی از ظهور نسلی بااستعداد را به نمایش گذاشت. نقطه اوج تاریخ این تیم در جام جهانی ۲۰۱۸ روسیه رقم خورد. شاگردان زلاتکو دالیچ با پیروزی برابر نیجریه، آرژانتین و ایسلند، قاطعانه مرحله گروهی را پشت سر گذاشتند. آنها در ادامه دانمارک، روسیه و انگلیس را در در حالی که هر سه بازی به وقت اضافه کشیده شده بود، شکست دادند و به فینال رسیدند. با وجود ناکامی برابر فرانسه در مسابقه نهایی، مدال نقره کرواتها دستاورد ارزشمندی برای یک کشور 4 میلیون نفری محسوب میشد.
چهار سال بعد، در قطر، بسیاری احساس میکردند دوران نسل طلایی کرواسی تمام شده است؛ بهویژه پس از دو تساوی بدون گل برابر مراکش بلژیک. با این حال، با پیروزی برابر ژاپن و برزیل، تا نیمهنهایی پیش رفت تا اینکه برابر آرژانتینِ قهرمان متوقف شد. مردان دالیچ با پیروزی 2-1 برابر مراکش در مسابقه ردهبندی، سومین مدال تاریخ کشورشان را به ارمغان آوردند.
اولین گلزن کرواسی در جام جهانی
ماریو استانیچ اولین گلزن کرواسی در جام جهانی به شمار میرود. او در جام جهانی 1998، در جریان پیروزی 3-1 کرواسی برابر جامائیکا موفق به گلزنی شد.
ستاره و رکورداران کرواسی در ادوار جام جهانی
با وجود تاریخ نسبتاً کوتاه حضور در جام جهانی، کرواسی چندین بازیکن ماندگار و رکوردشکن را به فوتبال جهان معرفی کرده است. در بخش افتخارات فردی داوور شوکر همچنان تنها بازیکن کرواتها محسوب میشود که موفق به کسب کفش طلای جام جهانی شده و لوکا مودریچ تنها بازیکن تاریخ این کشور است که توپ طلای بهترین بازیکن مسابقات را به خانه برده است.
بیشترین بازی:
| بازیکن | تعداد بازی | ادوار حضور |
| لوکا مودریچ | 19 | 2006-2010-2014-2018-2022 |
| ایوان پریشیچ | 17 | 2014-2018-2022 |
| دژان لوورن | 16 | 2014-2018-2022 |
بیشترین گل:
| بازیکن | تعداد گل | ادوار حضور |
| داور شوکر | 6 | 1998 |
| ایوان پریشیچ | 6 | 2014-2018-2022 |
| ماریو مانژوکیچ | 5 | 2014-2018 |
رکوردهای فردی و تیمی کرواسی
- بیشترین بازی ملی: لوکا مودریچ با 196 بازی (-2006)
- بیشترین گل زده: داور شوکر با 45 گل در 68 بازی (2002-1991)
- بهترین نتیجه: برد 10-0 مقابل سن مارینو (ژوئن 2016)
- بدترین نتیجه: باخت 6-0 به اسپانیا (سپتامبر 2018)
- بهترین رنکینگ فیفا: 3 (ژوئیه 1998)
- بدترین رنکینگ فیفا: 125 (مارس 1994)
- رنکینگ فعلی: 11 (آوریل 2026)
ستارگان کرواسی در جام جهانی 2026
حتماً با عبارت کیشهای «آخرین رقص» در دنیای ورزشها آشنا هستید. برای کرواسی، بازیکنی وجود دارد که قرار است برای آخرین بار، هنر و استعداد شگفتانگیز را به داخل چمن ببرد. لوکا مودریچ، اسطوره 40 ساله کرواتها و دنیای فوتبال در پنجمین جامجهانیاش به دنبال دفاع از میراث نسل طلایی کشورش خواهد بود.
اگر قرار است کرواسی شگفتیساز شده و به مراحل پایانی صعود کند، مهمترین کارت آنها، استفاده از تجربه مودریچ و بازیکنانی مانند ایوان پریشیچ و متئو کواچیچ خواهد بود. انتظار میرود یوشکو گواردیول، به عنوان نمادی از نسل جدید کرواتها پا را فراتر گذاشته و نقش مهمترین ایفا کند. در کنار این بازیکنان، نگاهی به مارتین باتورینا، ایگور ماتانوویچ و لوکا ووشکوویچ هم داشته باشید.
تقویم مسابقات کرواسی در جام جهانی 2026
| بازی | روز و تاریخ | ساعت | ورزشگاه |
| انگلیس - کرواسی | چهارشنبه 27 خرداد 1405 | 23:30 به وقت تهران | استادیوم AT&T، آلرینگتون آمریکا |
| پاناما - کرواسی | چهارشنبه 3 تیر 1405 | 02:30 به وقت تهران | استادیوم بیاماو فیلد، تورنتو کانادا |
| کرواسی - غنا | یکشنبه 7 تیر 1405 | 00:30 به وقت تهران | استادیوم لینکلن فیلد، فیلادلفیا آمریکا |
پتانسیل عملکرد کرواسی در جام جهانی 2026
کرواسی در حالی راهی آمریکای شمالی میشود که جام جهانی را بیش از آنکه ماموریتی برای کسب موفقیت بداند، فرصتی برای مدیریت یکی از مهمترین مراحل گذار نسلی فوتبال خود میبیند. زلاتکو دالیچ در کنار ستارههای باتجربهای مانند لوکا مودریچ، متئو کواچیچ و ایوان پریشیچ، چندین بازیکن جوان نیز به ترکیب تیمش اضافه کرده تا نخستین تجربه حضور در بزرگترین صحنه فوتبال جهان را به دست آورند و مقدمات نسل بعدی را فراهم کنند.
کرواتها به خوبی میدانند که فاصله میان درخشش جام جهانی 1998 و ظهور دوباره در سال 2018، با دورهای از ناکامیهای نسبی همراه بود. با این حال، آنها در رقابتهای امسال تلاش میکنند حداقل تا مرحله یکچهارم نهایی پیشروی داشته باشند.