طرفداری | یکی از نفسگیرترین و بحثبرانگیزترین لحظات جام جهانی ۲۰۲۶ در بازی پرتغال و کرواسی رقم خورد؛ جایی که در دقیقه ۱۰۳ بازی، تکنولوژی VAR نه تنها یک گل، بلکه رویای هزاران هوادار کروات را در هم شکست.
ماجرا از این قرار بود که یوشکو گواردیول، مدافع منچسترسیتی، در یک قدمی دروازه پرتغال ظاهر شد و با یک اثرگذاری، نتیجه را ۲-۲ کرد. ورزشگاه تورنتو با این گل منفجر شد، اما این شادی پرشور تنها چند لحظه دوام داشت؛ چرا که اسپن اسکاش، داور نروژی مسابقه، با اشارهی تیم داوری ویدئویی به سمت مانیتور کنار زمین رفت.
پس از چند دقیقه بررسیِ دلهرهآور، داور با دستِ رد به سینه کرواتها، گل را مردود اعلام کرد. دلیل این تصمیم؟ یک تماسِ میکروسکوپی که توسط ایگور ماتانوویچ روی توپ ایجاد شده بود. این لمسِ ناچیز، باعث شد ماریو پاشالیچ (که در موقعیت آفساید قرار داشت) در جریان بازی تأثیرگذار شناخته و در نهایت گل گواردیول از اعتبار ساقط شود. این تصمیم چنان خشم هواداران را برانگیخت که دقایقی بعد، استادیوم با پرتاب بطریهای پلاستیکی به یک میدان جنگ تبدیل شد.
صدای ترسناک پای تکنولوژی؛ «اسنیکو» چیست؟
دارن کن، کمکداور سابق لیگ برتر انگلیس، در تحلیل این صحنه برای بیبیسی گفت:
ماتانوویچ قبل از پاسِ منجر به گل، تماس بسیار ظریفی با توپ داشت. با توجه به اینکه برخورد توپ به مدافع پرتغال هم تعمدی نبود، وضعیت آفساید پاشالیچ کاملاً پابرجاست. تکنولوژی اسنیکو (Snicko) با دقت صددرصدی ثابت کرد که آن لمس خفیف واقعاً رخ داده است.
اسنیکو که تا پیش از این بیشتر در دنیای کریکت شنیده میشد، حالا بخشی توپ «تریوندا است؛ توپ رسمی مسابقات که به سنسورهای فوقحساس مجهز شده و کوچکترین تغییر در مسیر یا برخورد را به صورت موجی ثبت میکند.
بیانیهی فیفا: قلب تپندهی توپ حقیقت را گفت
فیفا بلافاصله پس از بازی با انتشار بیانیهای، از دقت جراحگونهی این فناوری دفاع کرد:
با تکیه بر دادههای فناوری توپ متصل (Connected Ball) که درون توپ آدیداس تریوندا قرار دارد، ثابت شد که ایگور ماتانوویچ در مسیر شکلگیری گل، تماس جزئی اما تأثیرگذاری با توپ داشته است. همین دادهها به داور کمک کرد تا این تصمیم دشوار اما درست را اتخاذ کند. سنسورهای IMU درون این توپ، قادرند هرگونه لمس را شناسایی کرده و آن را به شکل «نمودار ضربان قلب» روی نمایشگر داوران و پخش تلویزیونی به تصویر بکشند تا فوتبال، با دقتی بیسابقه، وارد عصر واقعیتهای دیجیتال شود.