نوستالژی از نوع فوتبالی
یکی از جذابیتهای کارهای موردعلاقهی افراد جوامع مختلف، در بخشهایی مانند ورزش، موسیقی، سینما و تئاتر این است که طرفداران مختلف و پروپاقرص این گرایشها، خاطراتی را از هرکدام به یاد دارند که سالهای سال در ذهنشان ثبت است.
نوستالژیهای فوتبالی یکی از آن نوع هستند. از گل خداداد عزیزی به استرالیا بگیرید تا ضربه سر حمید استیلی به آمریکا!
در بازیهای لیگی هم هر دسته از طرفداران برای خود سبدی پر ازگلهای رنگارنگ دارند. البته همیشه رنگ نوستالژیها شاد نیست. رنگ سیاه هم نقش بزرگی ایفا میکند. مرگ ناصر حجازی، غلامحسین مظلومی، هادی نوروزی و مهرداد اولادی در مقیاس فردی و باخت به بحرین و عدم صعود به جام جهانی فوتبال 2002 در مقیاس اجتماعی مصداق این مورد هستند.
طرز تهیه نوستالژی فوتبالی برای طرفداران در جامعه:
هر نوستالژی فوتبالی باید ویژگیهای خاصی داشته باشد که بر این اساس آن حادثه را برای افراد مهم سازد. موارد زیر بخشی از این دسته هستند:
1.وضعیت هوایی خاص: هوا و نقش و نگار آن در روز بازی رول مهمی را ایفا میکند. از ابری گرفته تا آفتابی و از بارانی تا برفی. در هرکدام میتواند اتفاقات متفاوتی رخ دهد و آن اتفاق شاید باعث نفرت یا علاقهمندی افراد به آن نوع هوا گردد.
2.تعداد تماشاگران حاضر و تعداد کل افراد درگیر: مجموع افرادی که در آن حادثه درگیر هستند بسیار موضوع مهمی است. اینکه یک جامعه نتیجه فلان بازی برایشان اهمیت داشته باشد در پررنگ شدن آن مسئله پراهمیت است.
3.نوع تقابل و اهمیت آن: اینکه ازنظر سیاسی میخواهیم ضربه شستی نشان دهیم، یا میخواهیم از سابقهی تاریخی خود دفاع کنیم و یا میخواهیم قدرت اقتصادی خود را به رخ بکشیم، در سطح کلان و نشان دادن برتریهای قومی یا قبیلهای در سطح خردتر هرکدام میتواند در بالا پایین شدن اهمیت موضوع تأثیرگذار باشد.
4.اتفاقات بازی و شخصیتهای فوتبالی دخیل: یکی از مهمترین بخشهای مؤثر در نوستالژیهای فوتبالی، حوادث بازی مانند گلهای وقت و بیوقت و آفساید و اشتباه داوری و ... است. موضوع دیگر بازیکنان و مربیانی هستند که با ورود خود به یک بازی و بودونبودشان تنور را داغ و داغتر میکنند.
5.رسانهها: رسانههای مختلف اعم از مجازی و غیرمجازی میتوانند با پوشش خبری گسترده و بحث و گفتگو دربارهی جنبههای مختلف یک رویداد ورزشی، وضعیت پیگیری و دنبال کردن مطلب را در ذهن مخاطب القا کنند.
اینها عوامل اصلی هستند. گرچه بر اساس طبع و سلیقهی شخصی خود میتوانید موارد بسیاری را افزون کنید.
و در کلام پایانی اینکه حوادث و خاطرات از جنس فوتبال، مانند کتاب مرجعی است که عدهی زیادی از افراد جامعه خط به خط آن را حفظ هستند. هویت انسانهای زیادی از بازگو کردن این خاطرات و آشنایی آنها با افراد مختلف و راهیابی به گروههای متعدد اجتماعی شکلگرفته و خواهد گرفت. شاید کاملاً ندانیم افرادی مانند مارادونا، پله، زیدان، مسی، رونالدو، علی دایی، علی کریمی و ... چقدر بر زندگی ما تأثیر گذاشتهاند. این امر دربارهی هنرمندان، نویسندگان، فلاسفه و ... صادق است و هر کس به میل خویش و در راهی خاص خود را هدایت میکند.
اینجاست که شاید بروز پدیدهای فوتبالی در نقطهای دوردست در دنیا، تأثیری عظیم بر مردم بخش زیادی از دنیا بگذارد. آنهم تأثیر بر روی شخصیت، رفتار و علایق ما.
آرش ایل بیگی
روانشناس ورزش
