دژاوو چیست ؟

دژاوو از کلمه‌ی فرانسوی déjà vu به‌معنی «قبلاً دیده‌شده» آمده است.  اکثرا ما دژاوو را پدیده ای بسیار عجیب و غریب و بعضی ها ان را به ماورا ربط میدهند ! دژاوو حسی غیرمنتظره است ؛ دانشمندان سعی کردند برای این پدیده ی راز الود و ظاهرا ماوریایی ، توضیحاتی ارائه بدهند : آرتور فانکهاوزر، دانشمند سوئیسی، معتقد است دژاوو انواع مختلفی دارد و برای مطالعه‌ی بهتر این پدیده، لازم است تفاوت‌های ظریف بین این تجربیات در نظر گرفته شود.  دکتر آکیرا اوکانر، استاد روانشناسی در دانشگاه سنت اندروز میگوید : «دژاوو در واقع تضادی است بین حس آشنایی چیزی و آگاهی از نادرست بودن این حس چیزی که دژاوو را نسب به اتفاقات دیگر مربوط به حافظه، منحصر‌به‌فرد میسازد همین آگاهی از این است که ذهن  شما سعی دارد گولتان بزند.»

اکثر ما دژاوو را با رمز و راز و حتی پدیده‌ای ماورایی مرتبط می‌دانیم، چون حسی زودگذر و غیر منتظره است؛ اما درست همان چیزهایی که ما را در مورد دژاوو کنجکاو می‌کند، پاسخ به علمی آن را دشوار می‌کند. 

آیا میدانستید ۷۰ درصد مردم دژاوو را تجربه کرده اند ! اکثر انها در بازه سنی ۱۵ تا ۲۵ سال بودند .

 انواع دژاوو ها :

دژاوِکو به معنای “قبلا از سر گذرانده” است و تجربه‌ای بیشتر از آنچه که میبینیم است که با جزئیات بسیار زیادی همراه است. در این مدل از دژاوو شخص احساس می‌کند که همه اتفاقات درست همان چیزی است که قبلا در ذهن او رخ داده و یا درخواب دیده است ، فکر می‌کند به رویدادی که قرار است درباره آن صحبت شود یا اتفاق بیفتد؛ کاملا درباره ان اگاهی دارد. وقتی درباره دژاوو صحبت می‌شود ؛ منظور اصلی ان همین دژاوِکو است.
دژاسانتی دژاسانتی به معنی ” قبلا حس شده یا احساس شده ” و تنها یک حادثه و اتفاق ذهنی است؛ که هیچ جنبه پیش‌بینی‌کننده‌ای ندارد و به ندرت در حافظه افرادی که تجربه آن را داشتند، باقی می‌ماند.
دژاویزیت دژاویزیت نسبت به دو نوع دیگر بسیار کمتر رخ می‌دهد و به معنای آشنایی غیرقابل توصیف از مکانی جدید است. در دژاویزیت شخص ممکن است مسیر خود را در جا یا مکانی جدید پیدا کند؛  اما می‌داند که چنین چیزی نباید امکان داشته باشد و ممکن است واقعی نباشد .

چه دلایلی میتواند دژاوو را به ارمغان اورد ؟

بررسی یک دیدگاه  دژاوویی وجود ندارد ؛ آن تجربه واقعی بوده است بعضی از مردم مخالف این پدیده هستند و میگویند این تجربه قبلا اتفاق افتاده است ولی مغز ان را فراموش کرده است در سال ۲۰۰۸ مطالعه ای نشان داد دژاوو میتواند با چیزهایی که فرد از قبل آن را دیده مرتبط باشد اما مغز ان ها را فراموش کرده است ولی مثلا اگر چینش وسیله یا مکانی مثل مکان دیگر باشد ، ممکن است فکر کنید دچار دژاوو شدید .

آیا دژاوو طبیعی و یا مضر است ؟ عجیب نیست که هر از گاهی دژاوو را تجربه کنید. همچنین شما در عصرها و آخر هفته ها بیشتر از روزهای هفته اتفاق می افتد. اگرچه محققان دقیقاً دلیل آن را نمی دانند. شما بیشتر در ان روزها ابتلا به دژاوو هستید اگر: سطح تحصیلات بالایی داشته باشد . بسیار به مسافرت بروید. رویاها و خاطات خود را به خاطر بسپارید و حافظه قوی داشته باشید. اعتقادات لیبرال داشته باشید. درکل دژاوو پدیده ذهنی بی خطری است که نشان میدهد بخش راستی آزمایی مغز کارش را درست انجام داده است. اما فکر کنید که مداوم دچار دژاوو میشوید آیا این پدیده برایتان تبدیل به کابوسی نمیشود ؟ جالب است که این اتفاق برای برخی از افراد افتاده است. به گفته‌ی اوکانر، مردی در فنلاند ترکیبی از داروهای درمان آنفلوانزا را که محرک نورون‌های دوپامین هستند، با هم استفاده میکرد. با این کار او همیشه دچار دژاوو می‌شد. این مرد آن‌قدر از این تجربه خوشش آمده بود که تا مدتی به مصرف این داروها ادامه داد؛ اما در نهایت تأثیر این داروها از بین رفت و تجربه‌ی دژاووی مداوم او متوقف شد.

دژاوو از نظر علمی 

هنگامی که مغز یک محرک را آشنا تشخیص می‌دهد، ناحیه‌ی متفاوتی از مغز به نام هیپوکامپ، خاطره‌ی مرتبط با صحنه‌ی موردنظر را به یاد می‌آورد. بنابراین اگر چیزی آشنا تلقی شود ولی مغز نتواند خاطره‌ی مرتبط با آن را پیدا کند، ممکن است پدیده‌ی دژاوو اتفاق بیفتد.

چارلز دیکنز، نویسنده‌ی معروف و نام‌آشنای رمان‌ها و کتاب های معروف میگوید : همه‌ی ما این احساس را گاهی تجربه کرده‌ایم ((دژاوو))که آنچه می‌گوییم و انجام می‌دهیم قبلاً گفته شده و انجام شده است، در زمانی دور، حس اینکه قرن‌ها پیش با همین چهره‌ها، اشیا و شرایط احاطه شده بودیم، اینکه به‌خوبی می‌دانیم در ادامه چه گفته خواهد شد، انگار که ناگهان آن را به یاد بیاوریم!

*امیدوارم که خوشتون اومده باشه .