فیلم «صددام» با بازی رضا عطاران و پریناز ایزدیار؛ تلفیقی از تاریخ، طنز و هویت + نقد و بررسی

قیچی برگردان فوق‌العاده مهدی طارمی به سمت دروازه یوونتوس که با یک پاسکاری "خنده‌دار" از سوی نیکولو بارلا آغاز شد اما با واکنش تماشایی و به‌ یاد ماندنی دروازه‌بان یوونتوس، به شکلی بی‌نظیر مهار شد

موضوع «صدام؛ فیلم» می‌تواند به دو جنبهٔ اصلی اشاره داشته باشد: نخست، فیلم‌ها و مستنداتی که دربارهٔ زندگی و دوران حکومت صدام حسین ساخته شده‌اند؛ و دوم، یک فیلم سینمایی ایرانی با عنوان «صددام» که اخیراً مورد توجه قرار گرفته است.

در ویدیو فرید متین به نقد فیلم صددام می‌پردازد...

۱. فیلم‌ها و مستندات دربارهٔ صدام حسین:

شخصیت و دوران حکومت صدام حسین، دیکتاتور سابق عراق، همواره دستمایهٔ ساخت آثار مستند و درام متعددی در سطح بین‌المللی بوده است. این آثار معمولاً به بررسی جنبه‌های مختلف زندگی او، از جمله خیزش به قدرت، شیوهٔ حکمرانی، جنگ‌های منطقه‌ای (مانند جنگ ایران و عراق و حمله به کویت)، سرکوب داخلی، دستگیری و محاکمه‌اش می‌پردازند.

از جمله برجسته‌ترین این آثار می‌توان به مینی‌سریال «خانهٔ صدام» (House of Saddam) محصول مشترک بی‌بی‌سی و HBO اشاره کرد که در سال ۲۰۰۸ منتشر شد. این درام چهارقسمتی، به قدرت رسیدن و سقوط صدام حسین را از سال ۱۹۷۹ تا ۲۰۰۳ به تصویر می‌کشد و نگاهی به دنیای خصوصی و حلقهٔ نزدیکان و خانوادهٔ او دارد. ایگال نائور در نقش صدام حسین و شهره آغداشلو در نقش همسرش، ساجده طلفاح، در این مجموعه به ایفای نقش پرداخته‌اند.

علاوه بر این، مستندات متعددی به زبان‌های مختلف، از جمله فارسی و انگلیسی، به ابعاد زندگی صدام حسین پرداخته‌اند. برخی از این مستندات بر بیوگرافی او از کودکی فقیرانه تا رسیدن به قدرت، و تغییر عراق از کشوری مرفه در دههٔ ۷۰ به یکی از فقیرترین کشورهای جهان در دههٔ ۹۰ میلادی تمرکز دارند. سایر مستندات نیز جنبه‌های خاصی مانند رابطهٔ او با ایالات متحده ("Saddam: America's Best Enemy")، زندگی مردم در زمان حکومتش ("Saddam's Iraq") یا حواشی مربوط به دستگیری و دادگاه او را پوشش می‌دهند.

۲. فیلم سینمایی ایرانی «صددام» (Saddam):

یک فیلم سینمایی ایرانی با عنوان «صددام» به کارگردانی پدرام پورامیری و تهیه‌کنندگی مجتبی رشوند، در سال ۱۴۰۳ ساخته شده است. این فیلم کمدی، داستانی متفاوت و جذاب را روایت می‌کند: مردی به نام «صلاح شریف» که به‌دلیل شباهت ظاهری به صدام حسین، در دههٔ ۵۰ شمسی به‌عنوان بدل او انتخاب می‌شود تا عملیاتی را در تهران اجرا کند. این تجربه، او را وارد ماجراهایی پرتعلیق و طنزآمیز می‌کند.

بازیگران اصلی این فیلم شامل رضا عطاران در نقش بدل صدام، پریناز ایزدیار در نقش «ثریا سرور» و آزاده صمدی در نقش «حلیمه رسن» هستند. فیلم «صددام» برای اولین بار در بهمن ۱۴۰۳ در چهل‌وسومین دورهٔ جشنوارهٔ فیلم فجر به نمایش درآمد و توانست در سه رشته نامزد سیمرغ بلورین شود. این فیلم قرار است در تاریخ ۲۰ آبان ۱۴۰۴ به‌صورت آنلاین از پلتفرم فیلم‌نت اکران شود. منتقدان نظرات متفاوتی دربارهٔ «صددام» داشته‌اند؛ برخی آن را یک سر و گردن بالاتر از کمدی‌های اخیر سینمای ایران دانسته‌اند که دارای فیلم‌نامهٔ منسجم است و بازی بازیگران، به‌ویژه پریناز ایزدیار در اولین تجربهٔ کمدی‌اش، نقطهٔ قوت آن محسوب می‌شود. با این حال، برخی نیز معتقدند که با وجود بازی خوب رضا عطاران، فیلم‌نامه در نهایت به پایانی قانع‌کننده نمی‌رسد و ایدهٔ اصلی به فرصتی از دست رفته تبدیل می‌شود.