طرفداری | یوهان نیسکنس (Johan Neeskens) زاده 15 سپتامبر 1951 در شهر هیمستید هلند است. او در پست‌های هافبک میانی، هافبک راست و دفاع میانی بازی می‌کرد. یوهان از پدری کارگر متولد شد و در کودکی، شاهد طلاق والدین خود بود. او علاقه بسیار زیادی به ورزش‌های مختلف داشت و در دوران تحصیل، یکی از بهترین‌های هر رشته ورزشی بود. بیسبال، یکی از ورزش‌هایی بود که یوهان در آن، توانایی‌های قابل توجهی داشت و توانست تا در باشگاه بیسبال پنگوئن‌های RCH، عضویت پیدا کند. نمایش‌های خوب نیسکنس در تیم بیسبال هلندی، او را به تیم ملی نوجوانان هلند و متعاقباً، مسابقات قهرمانی نوجوانان اروپا در سال 1967 رساند. نیسکنس در رقابت‌های اروپایی بیسبال، خوش درخشید و به عنوان «بهترین ضربه‌زن تورنمنت» برگزیده شد. 

یوهان نیسکنس در بیسبال

پذیرفته‌شدن در تیم فوتبال ریسینگ کلاب هیمستید در سطح دوم فوتبال هلند باعث شد تا نیسکنس، از بیسبال کناره‌گیری کرده و بر روی ماجراجویی‌های فوتبالی خود متمرکز باشد. 24 بازی، یک گل و دو پاس گل در فصل 69-1968 و 32 بازی، یک گل و چهار پاس گل در فصل 70-1969، حاصل دو فصل همکاری یوهان با باشگاه شهر زادگاهش بود که حاصلی چون مطرح‌شدن نامش در فوتبال هلند داشت. بازی‌های خوب نیسکنس در سطح دوم هلند، از چشمان تیزبین رینوس میشل افسانه‌ای دور نبود و این مربی، انتقال 300 هزار گیلدری این بازیکن به آژاکس را نهایی کرد. نخستین بازی او برای تیم میشل، دیدار برابر نایمخن در هفته نخست اردیویسه بود. نیکسنس که از هفته نخست در ترکیب اصلی تیمش قرار گرفته بود، جایگاهش را تا پایان فصل از دست نداد و توانست با درخشش خود، تیمش را به قهرمانی در جام حذفی و جام باشگاه‌های اروپا برساند. او در راه قهرمانی تیمش در جام باشگاه‌های اروپا، یک گل در دو مسابقه برگشت مراحل یک‌هشتم نهایی و نیمه نهایی برابر بازل و اتلتیکو مادرید زد و در راه این مهم در جام حذفی، پس از گلزنی در مرحله دوم برابر هرکولس، گل پیروزی‌بخش فینال تکراری برابر اسپارتا پراگ را به ثمر رساند. 48 بازی، چهار گل و هفت پاس گل در این فصل نیسکنس به ثبت رسید.

یوهان نیسکنس در آژاکس

کسب سه‌گانه قهرمانی (لیگ هلند، جام حذفی و جام باشگاه‌های اروپا) در فصل 72-1971، آژاکس را در دومین فصل همکاری با این بازیکن، جاودانه کرد. نیسکنس در فصل رویایی آژاکس، گلزن‌تر شده بود و در اردیویسه، موفق به ثبت 10 گل شد که مهم‌ترین آن‌ها، تک‌گل سه امتیازی هفته 25 برابر نایمخن و هت‌تریک در هفته پایانی برابر ویتسه بود. این بازیکن که در فینال فصل گذشته جام باشگاه‌های اروپا در پست دفاع راست بازی کرده بود، این بار 90 دقیقه برابر اینتر در پست هافبک دفاعی بازی کرد و با عملکرد موفق خود، بریس در قهرمانی این جام را تجربه کرد. او در ادامه، یک گل به ایندیپندنته در جام میان‌قاره‌ای زد تا به همراه آژاکس، این جام را نیز بالای سر ببرد. آمار کلی این فصل نیسکنس، 43 بازی، 13 گل و پنج پاس گل بود. فصل 73-1972، ادامه روزهای خوب این بازیکن با آژاکس رویایی رینوس میشل بود که با آمار 41 بازی، هفت گل و هفت پاس گل و قهرمانی در لیگ هلند و جام باشگاه‌های اروپا همراه شد. سومین فینال جام باشگاه‌های اروپا برای نیسکنس با سومین پستش در این مسابقات همراه بود؛ این بار، این بازیکن، 90 دقیقه در پست هافبک مرکزی برابر یوونتوس بازی کرد و جام را بالای سر برد. پس از پایان این فصل بود که یوهان کرایوف، مرد کلیدی آژاکس و یار مکمل نیسکنس در خط هافبک، از آژاکس جدا شد و به بارسلونا رفت. در الگوریتم یین و یانگ «توتال فوتبال» رینوس میشل، کرایوف با سبک تکنیکی و خلاقانه خود همانند «یانگ» و نیسکنس با پرسینگ، تخریب بازی حریف و جنگندگی گلادیاتورگونه همانند «یین» بود. او فقط یک فصل بدون کرایوف در آژاکس دوام آورد و در همان فصل، با گل‌های فراوانش، نبود این بازیکن کلیدی را جبران کرد. نیسکنس در فصل 74-1973، آمار 39 بازی، 15 گل و 9 پاس گل را به ثبت رساند. سه قهرمانی در جام باشگاه‌های اروپا، دو قهرمانی در سوپرکاپ اروپا، جام حذفی هلند و اردیویسه و یک قهرمانی جام میان‌قاره‌ای، از افتخارات نیسکنس در آژاکس بود.

یوهان نیسکنس در بارسلونا

رینوس میشل که در سال 1973، یوهان کرایوف را به همراه خود به بارسلونا آورده بود، در سال 1974، تصمیم گرفت تا برای تکمیل سیستم بازی تیمش، نیسکنس را نیز آماده ماجراجویی در ایالت کاتالونیای اسپانیا کند. بارسلونا برای جذب مکمل کرایوف در خط هافبک، مبلغی معادل با 270 هزار یورو را به آژاکس پرداخت کرد. هواداران بارسلونا در روزهای نخستین حضور نیسکنس در تیم‌شان، لقب «یوهان دوم» را به او داده بودند زیرا اعتقاد داشتند که این بازیکن، علاوه بر نام مشابه، ورژن دیگری از کرایوف است. نخستین بازی یوهان برای بارسلونا، دیدار برابر رئال سوسیداد در هفته نخست لالیگا بود. او در دومین بازی فصل برابر مالاگا بریس کرد و در ادامه، دروازه لاس پالماس، مورسیا، ساراگوسا، سوسیداد و خیخون را در لالیگا و آتویدابرگس در جام باشگاه‌های اروپا باز کرد. آمار این فصل نیسکنس، 34 بازی و هشت گل بود. او در فصل 76-1975، گل‌های بیشتری را برای آبی و اناری‌ها زد که مهم‌ترین آن‌ها، گلزنی در ال کلاسیکوی هفته 15 برابر رئال مادرید، بریس برابر پائوک و گلزنی به لاتزیو در جام یوفا بود. پس از 41 بازی و 18 گل در این فصل، او در دو فصل بعدی همکاری‌اش با بارسلونا، آمارهای 41 بازی و 9 گل در فصل 77-1976 و 27 بازی و سه گل در فصل 78-1977 را به ثبت رساند. فصل 79-1978، آخرین فصل حضور نیسکنس در بارسلونا بود و این بازیکن توانست تا با قهرمانی در جام برندگان اروپا که به پاس گلش در فینال مسابقات مزین شد، بار دیگر طعم قهرمانی قاره‌ای را بچشد. 40 بازی، شش گل و پنج پاس گل در این فصل به کارنامه نیسکنس اضافه شد.

یوهان نیسکنس در بارسلونا

گفته می‌شود علت اصلی جدایی نیسکنس از بارسلونا در سال 1979، یک دستمال توالت بوده است؛ گفتنیست پیش از جدایی نیسکنس از بارسلونا، جوزپ لوئیز نونز، ریاست وقت بارسلونا در سرویس بهداشتی، دچار کمبود دستمال توالت شد و از نیسکنز که در سرویس کناری حضور داشت، تقاضای رولی جدید از دستمال داشت که این توقع توسط ستاره بارسلونا، برآورده نشد. با تأیید مانوئل توماس (تاریخ‌نگار فوتبالی) و فردریک پورتا (روزنامه‌نگار فرانسوی)، از همین ماجرا بود که لجبازی نونز با نیسکنس آغاز و به جدایی‌اش ختم شد. او در سال 1979، همانند بسیاری از فوتبالیست‌های مشهور عم‌عصر خود، راهی ینگه دنیا شد تا با قراردادش با نیویورک کاسموس، به ترویج بیشتر سبک روتین فوتبال در آمریکا کمک کند. او با حضور در آمریکا، مشمول دستمزدی در حدود 300 هزار دلار در هر سال شد. ثمره همکاری نیسکنس با نیویورک کاسموس، آمارهای 18 بازی و شش گل در فصل 1979، 18 بازی و چهار گل در فصل 1980، 11 بازی و سه گل در فصل 1981، 18 بازی در فصل 1982، 24 بازی و دو گل در فصل 1983 و 18 بازی و پنج گل در فصل 1984 بود. او پس از تجربه دو قهرمانی در لیگ NASL آمریکا، راهی خرونینخن هلند شد و در سه بازی نیمه دوم فصل 85-1984 بازی کرد. او پس از جدایی از خرونینخن در تیم‌های فوتبال سالنی کانزاس سیتی کامتس و لاونبرائو بازی کرد و سپس در تیم‌های فوتبال بار (23 بازی و پنج گل) و زوگ (یک بازی)، هر دو از کشور سوئیس حضور یافت. نیسکنس در سال 1991، از دنیای فوتبال خداحافظی کرد.

یوهان نیسکنس در نیویورک کاسموس

نیسکنس که پیش از حضور در تیم ملی بزرگسالان هلند، در تیم ملی زیر 21 سال این کشور بازی کرده بود، در سال 1970 با بازی برابر آلمان شرقی به نخستین بازی ملی خود در سطح بزرگسالان رسید. پس از تجربه نخستین گل ملی برابر یونان در سال 1972، این بازیکن برابر نروژ هت‌تریک کرد و یکی از امیدواری‌های هلندی‌ها برای تورنمنت‌های مهم جهانی شد. او یکی از اعضای تیم ملی هلند برای جام جهانی 1974 بود؛ دو گل برابر بلغارستان و گلزنی برابر آلمان شرقی و برزیل، از مهمترین سکانس‌های نیسکنس در این تورنمنت، پیش از رسیدن به دیدار نهایی آن بود. او در دقیقه دوم دیدار فینال برابر آلمان، پنالتی هلند را با شوتی قدرتمند به مرکز دروازه ژرمن‌ها، تبدیل به گل کرد تا با سبک جدیدی از پنالتی‌زدن، مفسران را مجبور به استفاده از نامش، برای این نوع از پنالتی‌ها کند. گل نیسکنس اگرچه به دلیل نوع ضربه‌اش جاودانه شد اما منجر به قهرمانی لاله‌های نارنجی در جام جهانی نشد. او در یورو 1976 نیز حضور داشت اما اخراج دقیقه 76 در نیمه نهایی برابر چکسلواکی، باعث شد تا در دیدار رده‌بندی که منجر به رتبه سوم کشورش شد، حضور نداشته باشد. نیسکنس در جام جهانی 1978 نیز حضور داشت و همانند دوره قبل، تا دیدار فینال آن پیش‌روی کرد و به نایب قهرمانی رسید. او که تورنمنت را از بازی برابر تیم ملی ایران آغاز کرده بود، در پنج بازی آن، از جمله دیدار فینال برابر آرژانتین، بازی کرد. دیدار برابر فرانسه در سال 1981، آخرین بازی ملی نیسکنس بود که آمار ملی‌اش را در 29 بازی، 17 گل و پنج پاس گل، قفل کرد.

یوهان نیسکنس در فینال جام جهانی 1974 برابر آلمان

او پس از بازنشستگی، مربیگری را در سال 1991، در آخرین باشگاهش یعنی زوگ سوئیس شروع کرد و سپس در تیم‌های دیگری همچون استافا و سینگن کار کرد. او در سال 1995، به عنوان دستیار سرمربی به کادر فنی تیم ملی هلند اضافه شد و با مربیانی مثل فرانک رایکارد و گاس هیدینک، کار کرد. پس از چهار سال سرمربی‌گری در نایمخن، نیسکنس به دستیاری بازگشت و در تیم ملی استرالیا (به همراه هیدینک)، بارسلونا و گالاتاسارای (به همراه رایکارد)، حضور یافت. او در سال 2011، سرمربی ماملودی ساوندانز آفریقای جنوبی شد و به مدت یک سال در این باشگاه فعالیت کرد. نیسکنس پس از ماجراجویی در قاره آفریقا، به مدت دو سال از مربیگری دور بود تا در شش اکتبر 2024، در حین سفرش برای یک پروژه آموزش مربیگری در الجزایر، دار فانی را وداع گفت. او در الجزایر دچار حمله قلبی شد و در سن 73 سالگی، درگذشت.

یوهان نیسکنس در تیم ملی هلند


از سری خاطرات فوتبالی روز