طرفداری | در آستانه مرحله یکشانزدهم نهایی جام جهانی، رونالدو ــ یا همان «رونالدوی اورجینال» ــ با اشتیاق مسابقات برزیل در آمریکا را دنبال میکند و در جایگاه ویژه کنار کافو، ریوالدو و رونالدینیو، دیگر اسطورههای فوتبال برزیل، حضور دارد.
او که اخیراً توسط لیونل مسی و سپس کیلیان امباپه در جدول بهترین گلزنان تاریخ جام جهانی (با ۱۵ گل) پشت سر گذاشته شده، هیچ ناراحتیای از این موضوع ندارد. نازاریو که در ماه سپتامبر ۵۰ ساله میشود، میداند که نامش برای همیشه در تاریخ بزرگترین تورنمنت فوتبال جهان ثبت شده است. در جام جهانی ۲۰۰۲، او پس از نزدیک به دو سال دوری از میادین به دلیل مصدومیت بازگشت و با زدن ۸ گل، از جمله دو گل در فینال مقابل آلمان، برزیل را برای پنجمین بار قهرمان جهان کرد.
همان سال دومین توپ طلای خود را پس از توپ طلای ۱۹۹۷ به دست آورد؛ زمانی که در ۲۱ سالگی با سرعت، قدرت و تکنیکی بینظیر، اروپا را به وحشت انداخته بود. البته دو مصدومیت شدید زانو باعث شد سبک بازیاش را تغییر دهد، اما همچنان در بالاترین سطح باقی ماند؛ شاید چون استعداد خارقالعادهاش فاصله زیادی با دیگران ایجاد کرده بود.
او ساعاتی پیش از دیدار برزیل مقابل اسکاتلند (پیروزی ۳ بر ۰)، بیش از نیم ساعت بهصورت اختصاصی با «L'Équipe» گفتوگو کرد؛ از خاطرات تلخ فینال ۱۹۹۸ پاریس گرفته تا تحسین زیدان، نظرش درباره نیمار، مسی و امباپه و حتی شوخیهایی که در طول مصاحبه انجام داد.
درباره جام جهانی: «برای اینکه بازیکنی تعیینکننده بمانم، مجبور شدم همه چیز را از نو بسازم»
چهار جام جهانی را تجربه کردید و آخرین قهرمانی برزیل در سال ۲۰۰۲ را به دست آوردید. آیا تصور میکردید ۲۴ سال بعد همچنان آخرین قهرمانی برزیل باشد؟
اول از همه، برای اینکه یک تیم قهرمان شود، همه تیمهای دیگر باید شکست بخورند! طبیعی است که تصور نمیکردیم این انتظار ۲۴ سال طول بکشد، اما قهرمان شدن در هر دوره هم غیرممکن است. فوتبال محبوبترین ورزش جهان است؛ همه جا بازیکنان و تیمهای بزرگ وجود دارند. علاوه بر این، فوتبال هم تغییر کرده؛ زمین، چمن، توپ، سرعت بازی... برزیل دیگر آن مدعی بلامنازع گذشته نیست، اما همچنان یکی از قدرتهای اصلی فوتبال جهان محسوب میشود.
چرا برزیل دیگر قهرمان نمیشود؟
شاید به این دلیل که تاریخ فوتبال برزیل و فرهنگ فوتبالی کشورمان باعث شده همیشه انتظارات بسیار بالا باشد. اینکه پرافتخارترین تیم تاریخ جام جهانی هستیم، فشار عظیمی روی نسلهای جدید وارد میکند.
«جام جهانی ۱۹۹۴ دانشگاه فوتبال من بود»
در سال ۱۹۹۴ فقط ۱۷ سال داشتید و بدون بازی کردن قهرمان جهان شدید. آیا خودتان را قهرمان میدانستید؟
قطعاً. من عضوی از تیم بودم. حضور در آن جام جهانی برای من مثل دانشگاه بود. آن تجربه نقش فوقالعاده مهمی در پیشرفت فوتبالی من داشت.
«برای مدل موی ۲۰۰۲ از همه والدین فرانسوی عذرخواهی میکنم!»
جام جهانی ۲۰۰۲ کاملاً متعلق به شما بود. چگونه پس از دو سال مصدومیت برگشتید و بهترین بازیکن و گلزن مسابقات شدید؟
در آمادهسازی بیرحمانه تمرین کردم، چون دقیقاً میدانستم چه هدفی دارم. پزشکان میگفتند زانوی من دیگر مثل قبل نمیشود، اما با یک برنامه جدید، ترکیبی از تمرینات جسمی و ذهنی، توانستم برگردم. حتی فکر میکنم آن روند، به پزشکی ورزشی هم کمک کرد.
چه زمانی مطمئن شدید قهرمان خواهید شد؟
بعد از برد مقابل بلژیک در مرحله یکهشتم نهایی احساس آرامش کردم. اما لحظهای که واقعاً فهمیدم قهرمان میشویم، شش دقیقه مانده به پایان فینال مقابل آلمان بود؛ زمانی که تعویض شدم.
میدانید در فرانسه آن مدل موی عجیب شما مد شد و همه بچهها از آن تقلید کردند؟
میدانم! نه فقط فرانسه، تقریباً همه جا همینطور بود! (میخندد) از همین جا از همه پدر و مادرهای فرانسوی بابت آن مدل مو عذرخواهی میکنم!
فینال ۱۹۹۸: «بزرگترین ترسم این بود که فکر کنند ترسیدهام»
از روز فینال ۱۹۹۸ مقابل فرانسه چه چیزی در خاطرتان مانده؟
فقط یادم هست بعد از ناهار روی تخت دراز کشیدم. وقتی بیدار شدم، اعضای کادر پزشکی و چند همتیمی دورم بودند. بعد مرا به بیمارستان بردند، آزمایش دادم و در نهایت پزشکان اجازه بازی دادند.
آماده بازی بودید؟
خودم اصرار کردم بازی کنم. بزرگترین ترسم این بود که دنیا فکر کند از بازی کردن ترسیدهام. اما فقط ۲۱ سال داشتم، فشار وحشتناکی را تحمل میکردم و هیچ حمایت روانی هم وجود نداشت. آن زمان سلامت روان اصلاً موضوع مهمی محسوب نمیشد.
«بعد از مصدومیت مجبور شدم فوتبالم را از نو اختراع کنم»
چطور توانستید سبک بازیتان را تغییر دهید؟
قبل از مصدومیت، قدرت بدنی فوقالعادهای داشتم و میتوانستم با نهایت سرعت مسافتهای طولانی بدوم. اما زانویم دیگر چنین فشاری را تحمل نمیکرد. بنابراین مجبور شدم همه چیز را تغییر دهم.
دقیقاً چه کار کردید؟
هوشمندانهتر از بدنم استفاده کردم، جایگیریام را بهتر کردم و روی تکنیک و تمامکنندگی بیشتر کار کردم. اسکولاری هم این تغییر را درک کرده بود و سیستم تیم را با شرایط جدید من تطبیق داد.
دلتان برای رونالدوی قبل از مصدومیت تنگ نمیشد؟
نه! چون خیلی زود فهمیدم سالها اشتباه تمرین کرده بودم و همان باعث آن همه مصدومیت شد. در سال ۲۰۰۲ شاید دیگر آن سرعت انفجاری گذشته را نداشتم، اما از همیشه مؤثرتر بودم.
«باید دوباره مهاجمان قاتل تربیت کنیم»
برزیل دیگر مهاجمانی مثل شما یا روماریو تولید نمیکند. چرا؟
فوتبال از نظر تاکتیکی تغییر کرده است. امروز از مهاجمان انتظار دارند بدون توپ هم کارهای زیادی انجام دهند و همین باعث تغییر کامل نقش شماره ۹ شده است. البته فشار بیش از حد روی بازیکنان هم روی سلامت روان آنها تأثیر گذاشته است. با این حال، برزیل باید دوباره مهاجمان تمامکننده و قاتل تربیت کند.
درباره زیدان: «به او تبریک گفتم، اما از او خواستم برود»
عملکرد زیدان در جام جهانی ۲۰۰۶ را چطور دیدید؟
او یک شاهکار ارائه داد. شاید یکی از بهترین نمایشهای فردی تاریخ جام جهانی.
بعد از بازی با او صحبت کردید؟
در زمین نه. بعد از مسابقه به رختکن ما آمد. همه ناراحت بودند و خیلیها گریه میکردند. با هم دوست بودیم و هنوز هم هستیم، اما به او گفتم: "تبریک میگویم، اما لطفاً الان برو."
بهترین همتیمی دوران حرفهایتان چه کسی بود؟
زیدان. بهترین بازیکنی که کنار او بازی کردم و بهترین همتیمی زندگیام بود. البته رونالدینیو هم نابغهای منحصربهفرد بود.
زیدان گزینه مناسبی برای هدایت فرانسه است؟
کاملاً. او شخصیت، تجربه، هوش تاکتیکی و کاریزمای لازم را دارد و قبلاً هم این را در رئال مادرید ثابت کرده است.
درباره برزیل امروز: «کاملاً پشت نیمار هستم»
نظر شما درباره حضور آنچلوتی روی نیمکت برزیل چیست؟
اعتماد کامل به او دارم. او بهخوبی میداند چگونه با ستارهها کار کند و فشار را مدیریت کند. در حال حاضر مربی بهتری برای برزیل سراغ ندارم.
به قهرمانی ششم برزیل امیدوارید؟
بله. امروز بیش از هر چیز مدیریت تیم تعیینکننده است و آنچلوتی در این زمینه فوقالعاده است.
از بازگشت نیمار حمایت میکردید؟
صددرصد. نیمار بازیکنی تعیینکننده است. اگر آماده باشد، باید در تیم باشد. امیدوارم حالا جواب تمام کسانی را بدهد که او را تمامشده میدانستند.
درباره متئوس کونیا چه نظری دارید؟
او یک شماره ۹ کلاسیک نیست، اما انعطاف تاکتیکی فوقالعادهای دارد و فضای زیادی برای بازیکنانی مثل وینیسیوس ایجاد میکند.
مدعیان قهرمانی جام جهانی
چه تیمهایی را مدعی اصلی قهرمانی میدانید؟
فرانسه، اسپانیا و آرژانتین فوتبال فوقالعادهای بازی میکنند و آلمان هم همیشه خطرناک است. اینها بزرگترین رقبای برزیل هستند.
درباره مسی و امباپه
مسی (۱۹ گل) و امباپه (۱۶ گل) از شما عبور کردهاند و برای رکورد بهترین گلزن تاریخ جام جهانی رقابت میکنند. چه احساسی دارید؟
رکوردها برای شکسته شدن ساخته شدهاند و فوتبال بسیار بزرگتر از اعداد است. مهم میراثی است که از خود به جا میگذاریم. هر دوی آنها بازیکنانی هستند که فراتر از آمار قرار میگیرند و کاملاً شایستهاند که بهترین گلزنان تاریخ جام جهانی باشند. مسی یکی از بزرگترین بازیکنان تاریخ فوتبال است و هنوز هم در بالاترین سطح تأثیرگذار و تعیینکننده است. اما امباپه... سبک بازی او مرا به یاد خودم در دوران اوج فوتبالم میاندازد. او یکی از بزرگترین ستارههای فوتبال امروز و وارث طبیعی اسطورههای این ورزش است.